II SA/Gd 1095/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Asesor WSA Jakub Chojnacki Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.) Protokolant Specjalista Marta Sankiewicz po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2024 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi "A" Polska Spółki Akcyjnej z siedzibą w K. na uchwałę Rady Miasta z dnia 22 lutego 2018 r. nr [...] w sprawie ustalenia zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabarytów, standardów jakościowych oraz rodzajów materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane, na terenie miasta Gdańska umarza postępowanie.

Działając na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, J. S.A. (dalej w skrócie zwana Spółką), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na Uchwałę NR XLVIII/1465/18 Rady Miasta Gdańska z dnia 22 lutego 2018 r. w sprawie ustalenia zasad i warunków sytuowania obiektów malej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabarytów, standardów jakościowych oraz rodzajów materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane, na terenie Miasta Gdańska (dalej w skrócie zwana Uchwałą). Spółka zaskarżyła § 2 ust. 1, § 4 ust. 1 pkt 1, § 9 pkt 1 lit. b, § 13 ust. 2 pkt 1 lit. b, § 13 ust, 4 pkt 2 i pkt 10, § 14 ust. 3, § 15 ust. 2 pkt 1 lit. a, § 15 ust. 2, § 15 ust. 4, § 17 ust. 2, § 17 ust. 3, § 18 ust. 2 pkt 1 i pkt 3, § 18 ust. 3 pkt 2, § 21 ust. 1 i ust. 2 oraz Załącznik nr 2 do Uchwały domagając się stwierdzenia jej nieważności w zaskarżonej części.

Postanowieniem z dnia 3 stycznia 2023 r. Wojewódzki Sąd Adminsiatcryjny w Gdańsku zawiesił postępowanie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uznając, że rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy będzie zależało od wyniku postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawach o sygn. akt P 20/19 i 15/20.

Postanowieniem z dnia 18 stycznia 2024 r., w związku z wydaniem w dniu 12 grudnia 2023 r. wyroku przez Trybunał Konstytucyjny, Sąd podjął zawieszone postępowanie.

W dniu 24 kwietnia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny, w sprawie o sygn. akt

II OSK 1951/19 stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta Gdańska z dnia 22 lutego 2018 r. nr XLVIII/1465/18 w części dotyczącej tablic reklamowych i urządzeń reklamowych istniejących w dacie wejścia w życie zaskarżonej uchwały wzniesionych na podstawie zgody budowlanej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Postępowanie sądowe w niniejszej sprawie należało umorzyć.

Zgodnie z treścią art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634) - zwanej dalej: "p.p.s.a.", sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn, niż cofnięcie skargi lub śmierć strony, stało się bezprzedmiotowe.

Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu powołanego przepisu zachodzi wtedy, gdy w toku postępowania, a przed wydaniem wyroku, przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 85/05, System Informacji Prawnej LEX nr 188791). "Zniknięcie" przedmiotu kontroli sądowej przed dniem wyrokowania przez sąd administracyjny skutkuje bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego, uzasadniającą jego umorzenie (por. R. Hauser, Stosowanie reguł walidacyjnych w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (na przykładzie konkretnej sprawy) [w:] W poszukiwaniu dobra wspólnego. Księga jubileuszowa Profesora Maciej Zielińskiego, pod red. A. Choduń i S. Czepity, Szczecin 2010, s. 325 i nast.).

Sytuacja uzasadniająca umorzenie postępowania istnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżony akt zostanie pozbawiony bytu prawnego na skutek stwierdzenia jego nieważności. Następstwa stwierdzenia nieważności uchwały polegają bowiem na wyeliminowaniu jej postanowień z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc, tj. od daty podjęcia uchwały, są zatem dalej idące niż uchylenie uchwały, które wywiera jedynie skutek ex nunc, tj. od daty uchylenia (por.: uchwała TK z 14.09.1994 r., W 5/94, OTK 1994/2/44; wyrok NSA z 22.03.2007 r., II OSK 1776/06, CBOSA).

We wniesionym środku zaskarżenia strona skarżąca kwestionowała te zapisy Uchwały, które w swym zakresie odnosiły się do określania zasad i warunków usytuowania, gabarytów oraz liczny tablic reklamowych i urządzeń reklamowych. Strona wnosząca skargę wskazywała m.in. na niezgodne z przepisami przyznanie radzie gminy kompetencji do nakazania usunięcia tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz obciążenie właścicieli tablic reklamowych i urządzeń reklamowych nieproporcjonalnymi obowiązkami dotyczącymi poniesienia kosztów związanych z dostosowaniem tablic reklamowych i urządzeń reklamowych do zasad i warunków określonych Uchwałą.

Jak wynika z sentencji wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 kwietnia 2024 r., sygn. akt II OSK 1951/19, stwierdzona została nieważność Uchwały w odniesieniu do tych regulacji, które w niniejszej sprawie były kwestionowane przez skarżącą Spółkę. Prawomocne stwierdzenie nieważności Uchwały we wskazanym zakresie, wynikające z orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego sprawia, że Sąd został pozbawiony przedmiotu kontroli, co czyniło postępowanie sądowe w niniejszej sprawie bezprzedmiotowym. Powyższe oznaczało, że istniała podstawa do umorzenia postępowania, o czym Sąd orzekł na mocy art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.