II PSK 37/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Staryk
Dnia 20 maja 2025 r.
w sprawie z powództwa B. K.
przeciwko Ministerstwu Rodziny i Polityki Społecznej w Warszawie obecnie
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
o odszkodowanie, ekwiwalent za urlop wypoczynkowy, zwrot wydatków,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych w dniu 20 maja 2025 r.,
skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
z dnia 20 kwietnia 2023 r., sygn. akt XXI Pa 57/22,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2. nie obciąża powódki kosztami pełnomocnika pozwanego w
postępowaniu kasacyjnym,
3. zasądza od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w
Warszawie na rzecz adw. J. K. kwotę 3038 (trzy tysiące
trzydzieści osiem) zł, powiększoną o stawkę należnego podatku
od towarów i usług, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej
pomocy prawnej, udzielonej z urzędu w postępowaniu
kasacyjnym.
UZASADNIENIE
W wyroku z dnia 20 kwietnia 2023 r., sygn. akt XXI Pa 57/22, Sąd Okręgowy
– Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie – w sprawie z powództwa B.
II PSK 37/24
2
K. przeciwko Ministerstwu Rodziny i Polityki Społecznej w Warszawie – oddalił
apelację powódki od wyroku Sądu Rejonowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie z dnia 18 lutego 2022 r.,
sygn. akt VIII P 382/18, w którym Sąd Rejonowy oddalił powództwo o
odszkodowanie, ekwiwalent za urlop wypoczynkowy i zwrot wydatków.
Powyższy wyrok Sądu Okręgowego powódka zaskarżyła skargą kasacyjną.
W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano
na przyczynę przyjęcia skargi do rozpoznania określoną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.
W ocenie skarżącej jej skarga jest oczywiście uzasadniona. „W przedstawionym
kształcie, mając na uwadze przytoczone powyżej argumenty, niniejsza skarga
kasacyjna zdaniem Skarżącej jest w stopniu oczywistym zasadna, co również
uzasadnia wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania”.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną strona przeciwna wniosła o wydanie
postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
ewentualnie o oddalenie skargi kasacyjnej w przypadku przyjęcia jej do
rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna powódki nie kwalifikuje się do przyjęcia jej do
merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy
przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne
zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących
poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów,
zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście
uzasadniona. W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności
wymienionych w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty
świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie
kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy.
Wniesiona w sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do
rozpoznania uzasadniony w ten sposób, że skarga kasacyjna jest oczywiście
II PSK 37/24
3
uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Nie można jednak uznać, że skarżąca
wykazała istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 3989
§ 1 pkt 4 k.p.c.
Wykazanie podnoszonej w skardze oczywistej zasadności skargi kasacyjnej
(art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) – jako przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do
rozpoznania – wymagałoby przedstawienia tego, w czym wyraża się „oczywista
zasadność” skargi oraz argumentacji wykazującej, że rzeczywiście skarga jest
oczywiście uzasadniona (postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 26 kwietnia
2006 r., II CZ 28/06 LEX nr 198531; z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 204/06,
LEX nr 421035; z dnia 9 stycznia 2008 r., III PK 70/07, LEX nr 448289; z dnia 11
stycznia 2008 r., I UK 283/07, LEX nr 448205; z dnia 3 kwietnia 2008 r., II PK
352/07, LEX nr 465859 i z dnia 5 września 2008 r., I CZ 64/08). Podczas, gdy dla
uwzględnienia skargi wystarczy, że jej podstawa jest usprawiedliwiona, to dla
przyjęcia skargi do rozpoznania – z uwagi na jej oczywistą zasadność w rozumieniu
art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. – niezbędne jest wykazanie kwalifikowanej postaci
naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego
oczywistości widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy
prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły, czy dokonywania pogłębionej
analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia
(postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03,
LEX nr 82274; z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, LEX nr 375616; z dnia 26
lutego 2008 r., II UK 317/ 07, LEX nr 453107; z dnia 9 maja 2008 r., II PK 11/08,
LEX nr 490364; z dnia 21 maja 2008 r., I UK 11/08, LEX nr 491538 i z dnia 9
czerwca 2008 r., II UK 38/08, LEX nr 494134). W judykaturze podkreśla się, że
przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste
naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz
sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego
orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu
(przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście
uzasadniona (postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 7 stycznia 2003 r., I PK
227/02, OSNP 2004 nr 13, poz. 230; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, LEX
nr 442743; z dnia 11 kwietnia 2008 r., I UK 46/08, LEX nr 469185 i z dnia 9
II PSK 37/24
4
czerwca 2008 r., II UK 37/08, LEX nr 494133 oraz postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 3 października 2013 r., III SK 11/13, LEX nr 1380967).
Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie
spełnia powyższych wymogów; nie wykazuje, aby w sprawie występował stan
„oczywistej zasadności” skargi kasacyjnej w rozumieniu przepisu art. 3989 § 1 pkt 4
k.p.c.
Postulowana w uzasadnieniu wniosku „oczywista zasadność” skargi
kasacyjnej nie została sprecyzowana we wskazaniu konkretnego przepisu prawa, z
naruszeniem którego skarżąca wiązałaby wystąpienie sugerowanej przyczyny
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.
Poza prostym odwołaniem się do uzasadnienia podstaw skargi kasacyjnej brakuje
w uzasadnieniu wniosku odpowiedniego wywodu zawierającego argumentację,
którą skarżąca wykazałaby walor oczywistej zasadności jej skargi kasacyjnej w
rozumieniu przepisu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.
Wypada przypomnieć, że wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego
uzasadnienie (art. 3984 § 2 k.p.c.) podlegają rozpoznaniu na etapie tzw.
„przedsądu”, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie
oceniane są dopiero po przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania, w trakcie jej
merytorycznego rozpoznawania. Oba te elementy muszą być więc przez
skarżącego wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione. Sąd
Najwyższy w ramach „przedsądu” bada tylko wskazane w skardze okoliczności
uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich
uzasadnienie (postanowienie Sądu Najwyższego z 16 maja 2008 r., I UK 16/08,
LexPolonica nr 3058328).
Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w
art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c. (pkt 1).
Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 niniejszego postanowienia ma podstawę w
art. 102 k.p.c. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata
z urzędu Sąd Najwyższy postanowił na podstawie § 16 ust. 4 pkt 2 w związku z
§ 15 ust. 1 pkt 2 i § 8 pkt 6 w związku z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb
II PSK 37/24
5
Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy
prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2024 r., poz. 763).
[r.g.]
