II OSK 1762/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku S. S.A. z siedzibą w B. o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] znak [...] w sprawie ze skargi kasacyjnej S. S.A. z siedzibą w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 września 2020 r., sygn. akt VII SA/Wa 2638/19 w sprawie ze skargi S. S.A. z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2019 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] znak [...] .

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 września 2020 r., sygn. akt VII SA/Wa 2638/19 oddalił skargę S. S.A. z siedzibą w B. (dalej jako Spółka lub skarżąca) na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2019 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] znak [...] w przedmiocie usunięcia nieprawidłowości w użytkowaniu budynku mieszkalnego wielorodzinnego.

W piśmie z dnia 22 grudnia 2020 r. skarżąca wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości i domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Głównym zarzutem skargi kasacyjnej było naruszenie art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlanego w zw. z art. 6 i art. 21 ustawy z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że art. 61 może być zastosowany wobec Zarządcy Wspólnoty Mieszkaniowej, którym jest skarżąca, gdy treść tego przepisu nakazuje przyjąć, że wyłącznie Wspólnota Mieszkaniowa, która posiada uprawnienia właścicielskie na nieruchomości położonej w S. przy ul. O. [...] może zostać uznana za zarządcę obiektu budowlanego. Błędnie uznano, że przymiot zarządcy obiektu budowlanego posiada Skarżąca. Zarzucono także naruszenie art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 28 K.p.a. i art. 66 ust. 1 w zw. z art. 61 ustawy Prawo budowlane poprzez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji, w sytuacji, gdy z ustalonego stanu faktycznego wynika, że skarżąca nie jest zarządcą obiektu budowlanego a jedynie zarządcą Wspólnoty Mieszkaniowej, to Wspólnota Mieszkaniowa a nie skarżąca powinna brać udział w postępowaniu o nałożenie obowiązków z art. 66 Prawa budowlanego i być adresatem decyzji.

Następnie w piśmie z dnia 18 sierpnia 2021 r. Spółka wystąpiła z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] znak [...], której dotyczyło postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją bowiem odmówiono w nim stwierdzenia nieważności właśnie tej decyzji. Wskazaną decyzją z [...] września 2018 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., działając na podstawie art. 104 k.p.a., art. 66 ust. 1 pkt 3 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 z późn. zm.), nakazał S. S.A. w B. Administracja Zasobów Mieszkaniowych z siedzibą w B., jako zarządcy budynku, usunięcie do 31 stycznia 2019 r. nieprawidłowości w użytkowanym budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. O. [...] w S., stwierdzonych w protokołach kontroli okresowej budynku oraz w opracowaniu pn. "Ekspertyza techniczna dotycząca stanu technicznego budynku mieszkalnego, ul. O. nr [...], S." z czerwca 2018 r., autorstwa rzeczoznawcy budowlanego inż. W. K. oraz mgr inż. B. K. poprzez:

- wymianę wewnętrznej instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej,

- uszczelnienie zbiorników szczelnych na ścieki (szambo oraz dwie studzienki),

- wymianę i naprawę rynien i rur spustowych,

- naprawę uszkodzonej więźby dachowej,

- osuszenie muru ścian piwnic i wykonanie izolacji przeciwwilgociowej,

- remont uszkodzonych kominów,

- naprawę tynków elewacji,

- wymianę uszkodzonej betonowej opaski wokół budynku oraz naprawę uszkodzeń naświetli okien piwnicznych,

- remont zabudowań gospodarczych.

Skarżąca zauważyła, że co prawda decyzja te nie jest decyzją wydaną w postępowaniu bezpośrednim dla toczącego się postępowania niemniej jest decyzją wydaną w innym postępowaniu prowadzonym w granicach tej samej sprawy a zatem na mocy art. 61 § 3 zdanie ostatnie P.p.s.a. jest możliwe wstrzymanie wskazanej powyżej decyzji PINB.

Dalej skarżąca wskazała, że postanowieniem PINB w S. z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] znak [...] nałożono na nią grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 40.000 zł.

Spółka wyjaśniła na czym polega zagrożenie w postaci trudnych do odwrócenia skutków i wskazała, że w niniejszej sprawie w sytuacji, w której Naczelny Sąd Administracyjny uznałby za zasadną skargę kasacyjną i na jej podstawie uchylone zostałyby decyzje organu I oraz II instancji, to postępowanie egzekucyjne prowadzone w celu wyegzekwowania nałożonych na skarżącą obowiązków byłoby bezprzedmiotowe i toczyłoby się bez podstawy prawnej. Zatem wszelkie koszty poniesione przez skarżącą nie tylko byłyby niemożliwe do zwrotu z uwagi na po pierwsze podlegające ciągłemu wzrostowi ceny materiałów budowlanych, ale także z uwagi na fakt, że nie będzie możliwości przywrócenia stanu poprzedniego nieruchomości nawet przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Wobec faktu, że decyzja PINB w S. jest obecnie wykonalna a organ podjął działania przymuszające (wskazywane wcześniej nałożenie grzywny oraz poprzedzające je upomnienia) skarżącą podjęła niezbędne kroki dla zabezpieczenia życia i zdrowia osób, które mogą znajdować się na terenie nieruchomości i zabezpieczyła tablicami informacyjnymi oraz taśmami zabudowania gospodarcze. Ponadto przedsięwzięła kroki by opracować kosztorys wymiany rynien i rur spustowych a także naprawy uszkodzonej więźby dachowej. Ponadto zebrane zostały oferty na remont wewnętrznej instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej. Budynek został również podpięty do kanalizacji miejskiej. Niewątpliwie poczynione do chwili obecnej przez czynności naraziły skarżącą Spółkę na znaczną szkodę, a wykonanie obowiązków nałożonych przez PINB w S. prowadzi do niemożliwych do odwrócenia skutków w postaci wykonania znacznych i kosztownych prac na nieruchomości, które to prace ma obowiązek wykonać zarządca obiektu budowlanego, a nie Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej.

W ocenie skarżącej Spółki okoliczności tych nie można pominąć oceniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Należy im przyznać pierwszeństwo przed innymi dobrami prawnie chronionymi oraz przed względami ekonomicznymi podnoszonymi w niniejszym wniosku. Obie te okoliczności a w szczególności fakt, że przedmiotem postępowania kasacyjnego jest ustalenie czy skarżąca prawidłowo została wskazana jako strona decyzji administracyjnej, uzasadniają wstrzymanie zaskarżonej decyzji.

Skarżąca uważa, że w sprawie zachodzi przesłanka znacznej szkody, przez którą należy rozumieć taki stan, w wyniku którego może zostać wyrządzona szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy jej pierwotnych cech.

Dalej wskazano, że decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji jako taka nie posiada właściwego przedmiotu wykonania, orzeka się w niej bowiem o utracie bytu prawnego innej decyzji. Jeżeli jednak decyzja, której nieważność stwierdzono wymagała wykonania, jak decyzja Powiatowego inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] września 2018 roku, nr [...], to decyzja wydana w przedmiocie stwierdzenia nieważności takiej decyzji będzie pośrednio również podlegać wykonaniu. Stwierdzenie nieważności tej decyzji powoduje bowiem, że nie można wykonywać obowiązków z nich wypływających, co jest istotne zwłaszcza w przypadku, gdy decyzje te nie zostały jeszcze wykonane, wtedy bowiem ich wykonywanie nie tylko musi zostać przerwane, ale prewencyjnie nie powinno ono być wykonywane.

Ponadto skarżąca odnosząc się do tego co stanowi istotę skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie wskazała, że sam przedmiot toczącego się postępowania jednoznacznie wskazuje na spełnienie przesłanek z art. 61 P.p.s.a. bowiem wykonanie decyzji przed rozstrzygnięciem Naczelnego Sądu Administracyjnego doprowadzi do wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z uwagi na potencjalne nałożenie obowiązków na podmiot który nie mógł być stroną postępowania. Są to skutki, których w przypadku stwierdzenia nieważności decyzji przez sąd administracyjny, organ nie będzie mógł - przy użyciu dostępnych mu środków prawnych - cofnąć jednostronną czynnością, czy aktem administracyjnym.

Z postanowienia o wymierzeniu grzywny wynika, że organ przystąpił do przymusowego egzekwowania wykonania decyzji, co do której z uwagi na toczące się postępowanie przed NSA nie ma pewności jej byt prawny.

Skarżąca Spółka podnosi, że zdaje sobie sprawę, że przymusowa realizacja zobowiązań w drodze egzekucji ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego. Wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 12 maja 2021 roku, sygn. akt I SA/Kr 274/21). Taka sytuacja występuje w niniejszej sprawie. Na skarżącą nie tylko została nałożona grzywa w znacznej wysokości, a w przypadku braku wykonania decyzji kolejnym krokiem organu może być wykonanie zastępcze na koszt i ryzyko skarżącej, co do której nie ma pewności czy istnieć będzie wobec niej prawny obowiązek w postaci decyzji administracyjnej na wykonanie tychże czynności. Podjęcie czynności przez organ w zakresie wykonania zastępczego niewątpliwie spowoduje powstanie znaczącej szkody bowiem PINB w S. nie będzie miał obowiązku kierowania się również kwestiami finansowymi a jedynie kwestią wykonania przedmiotu decyzji.

Wykonanie decyzji w niniejszej sprawie doprowadzi na powstania znaczącej szkody po stronie skarżącej, która jako zarządca Wspólnoty Mieszkaniowej nie może ponosić kosztów wykonania prac budowalno-remontowych na wyłącznie swój koszt. Sam fakt możliwości zwrotu kwoty uiszczonej za wykonane prace będzie nieadekwatny do faktycznie poniesionej szkody bowiem nie uwzględni pracy pracowników skarżącej, kosztów nałożonej grzywny w wysokości 40.000,00 zł, a ponadto sytuacja finansowa Wspólnoty Mieszkaniowej w tym działanie jej członków uniemożliwiających wykonanie nałożonych przez PINB w S. prac prowadzi do wniosku, że wykonanie decyzji doprowadzi do wyrządzenia skarżącej znacznej szkody.

Skarżąca zauważa także, że przeprowadzenie tak znaczących prac budowlanych łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a to z tego powodu, że w razie uwzględnienia skargi może okazać się, iż nie było podstaw do nakazania tych prac, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu poprzedniego, co niewątpliwie będzie wiązało się z koniecznością poniesienia znacznych kosztów, a w niniejszej sprawie będzie niemożliwe do wykonania.

W przedmiotowej sprawie mamy sytuację, w której decyzją PINB w S. zapobiega się konieczności wyłączenia z użytkowania budynku i jego rozbiórki. Wykonanie decyzji przed rozstrzygnięciem NSA w sprawie skargi kasacyjnej powoduje, że zaistnieje istotna i trwała zmiana rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego nie będzie możliwy nawet po dłuższym czasie ani przy dużym nakładzie sił i środków.

Mając powyższe na uwadze skarżąca uważa, że szkoda, którą by poniosła w przypadku realizacji decyzji PINB w S., byłaby wręcz nieodwracalna z punktu widzenia finansowego, mając na uwadze zarówno pierwotny remont i prace budowlane na nieruchomości jak i rozmiar tej inwestycji. Wydatkowane na remont i prace budowlane koszty, nie zostałyby odzyskane w przypadku uchylenia zaskarżonych decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje:

Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] znak [...] zasługuje na uwzględnienie.

Z art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że w okolicznościach sprawy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek wykazania okoliczności świadczących o zaistnieniu przesłanek ww. wstrzymania spoczywa na wnioskodawcy. Powinien on wykazać we wniosku o wstrzymanie wykonania okoliczności, które powiązane z wykonaniem zaskarżonej decyzji, mogą w jego aktualnej sytuacji doprowadzić do wystąpienia przesłanek wstrzymania.

Rolą Sądu jest ocena całości materiału zgromadzonego w sprawie pod kątem wykazania przez wnioskodawcę zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a.

W postępowaniu tym Sąd ocenia wyłącznie czy zachodzą w sprawie okoliczności, które w związku z wykonaniem aktu lub czynności mogą doprowadzić do sytuacji odpowiadającej przesłankom wstrzymania tj. do prawdopodobieństwa wyrządzenia stronom znacznej szkody czy wywołania w ich sytuacji trudnych do odwrócenia skutków.

W ocenie NSA, pomimo niewskazania literalnie w rozpoznawanym wniosku o wstrzymanie, że skarżąca domaga się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności obok wymienionej tam decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] znak [...] nakładającej na skarżąca obowiązki z art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego w postaci wskazanych tam robót budowlanych, które mają na celu przywrócenie budynku przy ul. O. nr 8 w S. do należytego stanu technicznego, należy przyjąć, że jej intencją było aby również zaskarżona decyzja podlegała wstrzymaniu wykonania. Domaganie się wstrzymania wykonania jedynie decyzji PINB, której dotyczy odmowa stwierdzenia nieważności byłoby nieskuteczne skoro sprawa dotyczy legalności decyzji GINB z dnia [...] września 2019 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji PINB z [...] września 2018 r. i wniosek o wstrzymanie aby powodować wstrzymanie decyzji wydanej w innym postępowaniu ale w granicach tej samej sprawy jednocześnie powinien odnosić się do zaskarżonej decyzji, która z istoty swej nie podlega wykonaniu (odmowna, odnosi się tylko do kwestii oceny spełnienia przesłanek nieważności danej decyzji). Prawdopodobnie fakt, że decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności jest niewykonalna i sprowadza się do oceny kwestii procesowej tj. wystąpienia przesłanek nieważności decyzji z art. 145 § 1 K.p.a. w sprawie, spowodowało brak wymienienia zaskarżonej decyzji we wniosku o wstrzymanie. Brak ten nie powinien jednak przesądzać o niedopuszczalności rozpatrzenia wniosku o wstrzymanie wykonania bowiem zdaniem NSA byłby to zbytni formalizm.

Przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, w rozumieniu art. 61 P.p.s.a., mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a w konsekwencji, nie każdy wymaga wykonania. Wykonaniu podlegać mogą jedynie akty administracyjne, z którymi wiąże się dla strony obowiązek określonego działania, zaniechania lub nakaz znoszenia zachowania innych podmiotów (por. Z. Kmieciak, Glosa do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 stycznia 1997 r., sygn. akt SA/Rz 1382/96, OSP 1998 r., nr 3, poz. 54). Wstrzymanie wykonania dotyczy więc sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne.

Decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności innej decyzji jako taka nie posiada właściwego przedmiotu wykonania, albowiem orzeka się w niej o odmowie utraty bytu prawnego innej decyzji. Jeżeli jednak decyzja, której odmówiono stwierdzenia nieważności wymagała wykonania, lub też z decyzji tej wynikały określone prawa lub obowiązki dla strony, to decyzja wydana w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności takiej decyzji może również pośrednio podlegać wykonaniu. Odmowa stwierdzenia nieważności tego typu decyzji powoduje bowiem, że konieczne jest wykonanie praw lub obowiązków z niej wypływających. Decyzja taka pozostaje w obrocie prawnym i podlega wykonaniu. Stąd też zasadne jest wnoszenie o wstrzymanie wykonania decyzji odmawiających stwierdzenia nieważności innych decyzji w sytuacjach, kiedy pomimo deklaratoryjnego charakteru takich aktów administracyjnych wykazać można zaistnienie konkretnych następstw (w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków) wykonywania takich decyzji. Wykonywanie powyższej decyzji powinno być związane z nakładanym na adresata takiego aktu obowiązkiem, polegającym na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowań innych podmiotów.

W postępowaniu w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, odmawiającej stwierdzenia nieważności innej decyzji, należy zatem wywieść, że następstwem działań, zaniechania działań, znoszenia zachowań innych podmiotów, będzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w sferze uprawnień lub obowiązków wnioskującego o udzielenie ochrony tymczasowej (por. postanowienie NSA z 17 września 2014 r., II OSK 2412/14).

W okolicznościach niniejszej sprawy mamy do czynienia z decyzją GINB odmawiającą stwierdzenia nieważności innej decyzji tj. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] znak [...] nakładającej na skarżącą obowiązki z art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane w postaci wskazanych tam robót budowlanych. Zakres tych robót dotyczy wymiany wewnętrznej instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej, uszczelnienia zbiorników szczelnych na ścieki (szambo oraz dwie studzienki), wymiany i naprawy rynien i rur spustowych, naprawy uszkodzonej więźby dachowej, osuszenia muru ścian piwnic i wykonania izolacji przeciwwilgociowej, remontu uszkodzonych kominów, naprawy tynków elewacji, wymiany uszkodzonej betonowej opaski wokół budynku oraz naprawy uszkodzeń naświetli okien piwnicznych, remontu zabudowań gospodarczych.

Abstrahując od konkretnych kosztów takiego zakresu robót budowlanych mając na uwadze aktualne, nieustannie rosnące ceny materiałów budowlanych i robocizny uznać należy, że koszty te będą bardzo wysokie a przy tym trudne do oszacowania i tym samym w sposób istotny mogą wpłynąć na sytuacje finansową skarżącej nawet gdyby ta sytuacja była komfortowa. Niemożliwe do oszacowania koszty powodują niepewność przy podejmowaniu decyzji gospodarczych bowiem nie jest możliwe ustalenie jak koszt ten wpłynie na ogólną sytuację inwestora. Okoliczność poniesienia niemożliwych do oszacowania kosztów powoduje, że ryzyko inwestycji jest nie możliwe do określenia. W ocenie NSA, w przedstawionych realiach może to świadczyć o znacznej szkodzie po stronie skarżącej.

Ponadto nie bez znaczenia jest też okoliczność, że spór będący podstawą wystąpienia przez skarżącą z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji PINB z [...] września 2018 r. dotyczy prawidłowego określenia adresata tej decyzji. Spółka konsekwentnie podnosi, że zobowiązanym do wykonania obowiązków z art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane jest zarządca budynku, którym ona będąc zarządcą Wspólnoty Mieszkaniowej nie jest. Zatem za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji i decyzji PINB z [...] września 2018 r. przemawia fakt, że w razie jej niewstrzymania i wykonania przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej i w razie jej późniejszego uchylenia przez NSA skarżąca jako podmiot nieuprawniony w międzyczasie zostałaby najpierw przymuszona grzywną w wysokości 40.000 zł do wykonania obowiązku, którego adresatem może okazać się inny podmiot (wspólnota mieszkaniowa). Dodatkowo konieczność wykonania wskazanych w decyzji robót budowlanych łączy się z istotną ingerencją w substancję budynku i poniesieniem znacznych kosztów co należy kwalifikować z jednej strony jako trudne do odwrócenia skutki a z drugiej jako znaczną szkodę. Trudno bowiem będzie przywrócić stan poprzedni budynku sprzed podjęcia robót budowlanych w opisanym wyżej zakresie a na pewno mogłoby to nastąpić dopiero przy znacznym zaangażowaniu sił i środków.

Z powyższych powodów NSA stwierdza, że skarżąca wykazała we wniosku o wstrzymanie wykonania, że w okolicznościach sprawy prawdopodobne jest, że w razie braku wstrzymania zaskarżonej decyzji a w szczególności decyzji PINB z [...] września 2018 r., której odmowy stwierdzenia nieważności dotyczy niniejsza sprawa, mogłoby dojść po stronie skarżącej do zaistnienia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków w postaci poniesienia kosztów robót budowlanych przez podmiot nieuprawniony a nadto przez ingerencję w stan budynku, którego przywrócenie do stanu poprzedniego byłoby utrudnione a na pewno kosztowne i długotrwałe.

Na pozytywne rozpatrzenie wniosku skarżącej ma wpływ również fakt, że w obliczu zagrożenia zdrowia i życia zamieszkujących w budynku przy ul. O. [...] w S. lokatorów, będąc przeświadczona o wadliwym skierowaniu do niej decyzji, podjęła mimo to działania, które pozwolą na szybsze wykonanie prac remontowych przez podmiot wskazany przez organ. Jak sama Spółka wskazuje we wniosku, podjęła ona niezbędne kroki dla zabezpieczenia życia i zdrowia osób, które mogą znajdować się na terenie nieruchomości i zabezpieczyła tablicami informacyjnymi oraz taśmami zabudowania gospodarcze. Ponadto przedsięwzięła kroki by opracować kosztorys wymiany rynien i rur spustowych a także naprawy uszkodzonej więźby dachowej. Spółka zebrała oferty na remont wewnętrznej instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej. Budynek został również podpięty do kanalizacji miejskiej.

O ile uiszczenie grzywny w celu przymuszenia skarżącej do wykonania robót wskazanych w decyzji PINB z [...] września 2018 r. w razie uchylenia tej decyzji przez NSA jest działaniem z natury rzeczy odwracalnym (świadczenie pieniężne), to potencjalnie grożące stronie w razie jej nieuiszczenia wykonanie zastępcze prowadzi po pierwsze do jeszcze wyższych szkód (wyższe koszty) a ponadto do wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków bowiem wybrany przez organ podmiot wykona roboty budowlane, których skutki będą trudne do odwrócenia. Oczywiście strona zobowiązana może zwolnić się z obowiązku uiszczenia grzywny wykonując wskazane prace remontowe ale skoro kwestionuje się wskazanie adresata tych prac, to zasadne zdaje się niepodejmowanie prac do chwili prawomocnego rozstrzygnięcia przez Sąd tej spornej kwestii.

Oczywiście NSA ma na uwadze to, że co do zasady za odmową wstrzymania decyzji PINB z [...] września 2018 r. przemawiać powinno zdrowie i bezpieczeństwo mieszkańców budynku przy ul. O. 8 w S. oraz bezpieczeństwo publiczne bowiem wskazany w decyzji zakres prac wskazuje na znaczące i długotrwałe zaniedbanie w utrzymaniu należytego stanu technicznego tego budynku, jednak dopóki nie jest rozstrzygnięte kogo powinien dotyczyć obowiązek wskazany w ww. decyzji aby uchronić skarżącą Spółkę przed powoływanymi wcześniej konsekwencjami jej wykonania do czasu orzeczenia przez NSA zasadne było wstrzymanie jej wykonania.

Wobec powyższego NSA uznał, że w realiach sprawy zasadnym będzie wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] znak [...]do czasu rozpoznania przez NSA skargi kasacyjnej złożonej w niniejszej sprawie aby uchronić skarżącą przed zagrożeniami, na które wskazano powyżej wypełniającymi znamiona przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.