II NSNc 34/24
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 19 lutego 2025 r.
SSN Oktawian Nawrot (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Krzysztof Wiak
Arkadiusz Sopata (ławnik Sądu Najwyższego)
w sprawie z powództwa Gminy Miejskiej J.
przeciwko M. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w J.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw
Publicznych w dniu 19 lutego 2025 r.,
skargi nadzwyczajnej Prokuratora Generalnego od wyroku zaocznego Sądu
Rejonowego w Jeleniej Górze z 16 czerwca 2014 r., sygn. V GC 143/14:
I. oddala skargę;
II. znosi wzajemnie między stronami koszty postępowania
przed Sądem Najwyższym wywołane wniesioną skargą
nadzwyczajną.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze wyrokiem zaocznym z 16 czerwca 2014 r.
wydanym w sprawie V GC 143/14 z powództwa Gminy Miejskiej J. przeciwko M.
II NSNc 34/24
2
spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w J. o zapłatę kwot 57 200 zł
oraz 51 200 zł: (I) zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 57 200 zł wraz z
ustawowymi odsetkami liczonymi od kwot: 28 600 zł od dnia 29 stycznia 2013 r. do
dnia zapłaty, 28 600 zł od dnia 15 października 2013 r. do dnia zapłaty; (II) zasądził
od pozwanego na rzecz powoda kwotę 6460 zł tytułem kosztów postępowania, w tym
kwotę 3600 złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego; (III) zasądził od
pozwanego na rzecz powoda kwotę 51 200 zł wraz z ustawowymi odsetkami
liczonymi od kwot: 25 600 zł od dnia 29 stycznia 2013 r. do dnia zapłaty, 25 600 zł
od dnia 15 października 2013 r. do dnia zapłaty; (IV) zasądził od pozwanego na
rzecz powoda kwotę 6160 zł tytułem kosztów postępowania, w tym kwotę 3600 zł
tytułem kosztów zastępstwa procesowego; (V) wyrokowi nadał rygor
natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu wyroku wskazano, że strona powodowa domagała się
zasądzenia kar umownych wynikających z umów użytkowania wieczystego
zawartych w dniu 16 lutego 2007 r.
Sąd Rejonowy ustalił, że dniu 16 lutego 2007 r. pozwany zawarł z powodową
gminą dwie umowy użytkowania wieczystego, dwóch niezabudowanych działek
z przeznaczeniem pod zabudowę budynkiem mieszkaniowym wielorodzinnym.
Zgodnie z treścią umów nabywca zobowiązał się do zabudowania działek
w terminie 5 lat od dnia ich nabycia. Strony za rozpoczęcie budowy uznały
wybudowanie fundamentów w ciągu 2 lat, zaś za zakończenie budowy
postawienie budynku w stanie surowym zamkniętym w ciągu kolejnych 3 lat.
Postanowiły również, że w przypadku niedokonania zabudowy w określonych
terminach, pozwana spółka zobowiązuje się do zapłaty na rzecz Gminy kary
umownej stanowiącej 10% wylicytowanej ceny, odpowiednio 28 600 zł i 25 600 zł.
Pismem z 9 stycznia 2012 r. pozwany złożył wniosek o warunkowe
przedłużenie terminu na zagospodarowanie terenu do 16 lutego 2015 r.
W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku wskazał, iż niemożność
zagospodarowania terenu użytkowanego wieczyście została spowodowana
okolicznościami, które wyniknęły po zawarciu umowy i które spowodowały
opóźnienie w realizacji pełnego zagospodarowania terenu. Gmina wielokrotnie
kierowała do pozwanego pisma wzywające do złożenia wyjaśnień i sprecyzowania
II NSNc 34/24
3
jakie okoliczności stanowiły przeszkodę w zagospodarowaniu terenu. Pozwany
nie udzielił odpowiedzi, jak również nie zagospodarował działek, w związku z czym
gmina obciążyła pozwanego karami umownymi wynikającymi z zawartych umów.
W ocenie Sądu w sprawie zaistniały przesłanki do wydania wyroku zaocznego
zgodnie z art. 339 § 1 k.p.c. (w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania).
Strona pozwana nie złożyła odpowiedzi na pozew, nie stawiła się na posiedzenie
wyznaczone na rozprawę, nie żądała przeprowadzenia rozprawy w swej
nieobecności, ani nie składała w sprawie wyjaśnień ustnie lub na piśmie.
Sąd na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego
doszedł do przekonania, że strona pozwana nie wykonała zobowiązań
nałożonych nań umową, co skutkowało naliczeniem kar umownych. Ocenił również,
że zawarcie w umowach postanowień ustanawiających kary umowne odpowiadało
przepisom prawa, jak również zabezpieczało wykonanie przez użytkownika
zobowiązania w zakresie zagospodarowania gruntu sposobami przewidzianymi
w prawie cywilnym. Sąd wskazał, że przedmiotem procesu nie była opłata roczna
wymierzona w drodze decyzji administracyjnej na podstawie art. 63 ustawy
z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, lecz kara umowna
wynikająca z regulacji zawartej w art. 483 k.c., wynikająca z zawartej umowy.
Końcowo, w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazano, że orzecznictwo
w zakresie możliwości zastosowania kary umownej w przypadku
niezagospodarowania gruntu nie było jednolite, a kwestia ta rozstrzygnięta została
dopiero przez Sąd Najwyższy w uchwale z 20 stycznia 2022 r., sygn. III CZP 8/22,
który wskazał, iż nieważne jest postanowienie umowy o ustanowieniu
użytkowania wieczystego określające obowiązek zapłaty przez użytkownika
wieczystego kary umownej w wypadku niezagospodarowania nieruchomości
w terminie wskazanym w umowie.
Skargą nadzwyczajną z 11 grudnia 2023 r. (data stempla pocztowego),
z uwagi na konieczność zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego
państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej
poprzez zagwarantowanie przestrzegania zasad, wolności i praw człowieka
i obywatela, określonych w art. 2, art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. 1997 Nr 78, poz. 486
II NSNc 34/24
4
ze zm., dalej: „Konstytucja RP”), odnoszących się do ochrony zaufania obywateli
do państwa oraz do rzetelnej procedury sądowej, a także prawa do sądu
i wynikającego z niego prawa do odpowiednio ukształtowanej procedury sądowej,
Prokurator Generalny zaskarżył wyrok zaoczny Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze
z 16 czerwca 2014 r., sygn. akt V GC 143/14, w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu
zarzucił:
1. naruszenie zasad, wolności i praw człowieka i obywatela, określonych w art. 2, art. 45 ust. 1
i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP, odnoszących się do ochrony zaufania obywateli do państwa
oraz do rzetelnej procedury sądowej, a także prawa do sądu – wynikającego z niego prawa
do odpowiednio ukształtowanej procedury sądowej, zgodnie z wymogami sprawiedliwości i
jawności, a to poprzez zasądzenie wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze
od pozwanego na rzecz powoda kar umownych w kwotach 57 200 zł oraz 51 200 zł w związku
z niewykonaniem zabudowy nabytych od gminy nieruchomości na podstawie nieważnych
zapisów umów o ustanowieniu użytkownika wieczystego, a następnie nadaniu klauzuli
wykonalności wydanemu nakazowi i jego realizacji jako prawidłowego tytułu egzekucyjnego
przez komornika sądowego, w sytuacji gdy z powodu poważnych wątpliwości co do
zasadności podstawy powództwa powinno ono zostać oddalone, co godzi w poczucie
sprawiedliwości proceduralnej i społecznej, jak również zasadę demokratycznego państwa
prawa, a także naruszyło prawo własności pozwanego z uwagi na wyegzekwowanie w drodze
egzekucji nienależnych gminie kwot,
2. naruszenie w sposób rażący prawa materialnego – art. 63 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r.
o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. 2014, poz. 518 ze zm., dalej: „u.g.n.”) w
zw. z art. 3531 k.c., w brzmieniu obowiązującym na dzień orzekania poprzez jego
niezastosowanie i uznanie, że dwie umowy użytkowania wieczystego gruntu z dnia 16 lutego
2007 r. są w całości ważne, jako zgodne z zasadą swobody umów, podczas gdy ich treść i cel,
z uwagi na zawarte zapisy dotyczące kar umownych, były nieważne i sprzeczne z art. 63 u.g.n.,
gdyż opłaty dodatkowe mogą być ustalone w razie niedotrzymania terminów określonych w
umowie ustanowienia użytkowania wieczystego, jak wynika z ust. 4 tego przepisu, w drodze
decyzji wydanej przez uprawniony organ, a uznaniowość zastosowania wskazanej sankcji
przez organ i brak odesłania do postępowania przed sądem powszechnym w przypadku
kwestionowania przez użytkownika wieczystego nałożenia tej kary wykluczają przyjęcie jej
cywilnoprawnego charakteru, zatem nie można ich zastrzec w umowie, gdyż sprzeciwiałaby
II NSNc 34/24
5
się charakterowi powstałego stosunku zobowiązaniowego, ustawie, a także było sprzeczne z
zasadami współżycia społecznego.
W oparciu o tak skonstruowane zarzuty Prokurator Generalny wniósł
o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego
rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Jeleniej Górze z pozostawieniem temu Sądowi
rozstrzygnięcia o kosztach postępowania ze skargi nadzwyczajnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
1. Przystępując do merytorycznego badania skargi nadzwyczajnej,
Sąd Najwyższy ustala, czy doszło do naruszenia którejś z przesłanek szczególnych
określonych w art. 89 § 1 pkt 1-3 u.SN i wskazanych w skardze nadzwyczajnej,
a jeśli tak, to czy w celu zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego
państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej
konieczne jest uwzględnienie skargi nadzwyczajnej. A contrario samo naruszenie
zasady demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady
sprawiedliwości społecznej nie stanowi racji wystarczającej dla usunięcia z obrotu
prawnego zaskarżonego orzeczenia. Konstruując art. 89 § 1 u.SN ustawodawca
posłużył się zwrotem „o ile”, który uniemożliwia realizację zasadniczego celu
instrumentu jakim jest skarga nadzwyczajna, bez zaistnienia okoliczności
wskazanych w przesłankach szczególnych, nawet jeśli za powyższym
przemawiałyby fundamentalne racje aksjologiczne związane z istotą
demokratycznego państwa prawnego.
Ponadto, stosownie do art. 115 § 2 u.SN, jeżeli zachodzą przesłanki wskazane
w art. 89 § 1 u.SN, a zaskarżone orzeczenie wywołało nieodwracalne skutki prawne,
w szczególności jeżeli od dnia uprawomocnienia się zaskarżonego orzeczenia
upłynęło 5 lat, a także jeżeli uchylenie orzeczenia naruszyłoby międzynarodowe
zobowiązania Rzeczypospolitej Polskiej, Sąd Najwyższy ogranicza się
do stwierdzenia wydania zaskarżonego orzeczenia z naruszeniem prawa
oraz wskazania okoliczności, z powodu których wydał takie rozstrzygnięcie,
chyba że zasady lub wolności i prawa człowieka i obywatela określone
II NSNc 34/24
6
w Konstytucji RP przemawiają za wydaniem rozstrzygnięcia, o którym mowa
w art. 91 § 1 u.SN.
Wniesienie skargi nadzwyczajnej jest dopuszczalne po wyczerpaniu
dostępnych środków zaskarżenia (art. 89 § 1 u.SN). Ustawa przewiduje ponadto
ściśle określony krąg podmiotów uprawnionych do jej wniesienia (art. 89 § 2 u.SN).
Zaskarżony wyrok zaoczny, w świetle art. 363 § 1 k.p.c., wobec
braku jego skutecznego zaskarżenia przez pozwanego (wniosek o przywrócenie
terminu i sprzeciw od wyroku zaocznego nie zostały przez Sąd uwzględnione)
uprawomocnił się. Stwierdzone to zostało zarządzeniem z 29 lipca 2014 r.
w którym wskazano, iż wyrok zaoczny uprawomocnił się z dniem 26 lipca 2014 r.
Powyższy wyrok nie może zostać wzruszony w drodze nadzwyczajnych środków
zaskarżenia innych niż skarga nadzwyczajna.
Skarga nadzwyczajna w przedmiotowym postępowaniu wniesiona została
przez legitymowany do tego podmiot, w terminie określonym ustawą.
2. W pierwszym zarzucie Prokurator Generalny podniósł naruszenie zasad,
wolności i praw człowieka i obywatela określonych w art. 2, art. 45 ust. 1 i art. 77
ust. 2 Konstytucji RP, odnoszących się do ochrony zaufania obywateli do państwa
oraz do rzetelnej procedury sądowej, a także prawa do sądu wynikającego z niego
prawa do odpowiednio ukształtowanej procedury sądowej, zgodnie z wymogami
sprawiedliwości i jawności.
W odniesieniu do zarzutu naruszenia zasad wywodzonych z art. 2
Konstytucji RP wskazać należy, że odnosi się on do przesłanki ogólnej
skargi nadzwyczajnej, której zasadność Sąd Najwyższy będzie badać dopiero
w przypadku stwierdzenia zasadności formułowanych względem zaskarżonego
orzeczenia zarzutów szczególnych, a tym samym nie może być on skutecznie
podnoszony w ramach pierwszej przesłanki szczególnej skargi nadzwyczajnej
(wyrok Sądu Najwyższego z 24 maja 2023 r., II NSNc 127/23).
Przede wszystkim podkreślić należy, że ustawodawca wyraźnie rozdzielił
przesłankę ogólną skargi nadzwyczajnej od jej przesłanek szczególnych,
w tym określonej w art. 89 § 1 pkt 1 u.SN. Konsekwentnie nie można przyjąć,
że naruszenie zasady, o której jest mowa w art. 89 § 1 pkt 1 u.SN może
II NSNc 34/24
7
stanowić jednocześnie naruszenie zasady, o której mowa art. 89 § 1 in principio u.SN
i vice versa. Są to dwie niezależne podstawy skargi nadzwyczajnej.
Ponadto zgodnie z art. 89 § 1 pkt 1 u.SN podstawą skargi nadzwyczajnej
może być naruszenie zasad lub wolności i praw człowieka i obywatela określonych
w Konstytucji RP. Już samo brzmienie przepisu wskazuje, że chodzi o zasady,
które są „określone” (wskazane) w przepisach Konstytucji RP, a nie takie,
które zostały „wywiedzione” z art. 2 Konstytucji RP (zob. wyroki Sądu Najwyższego
z: 27 stycznia 2021 r., I NSNc 147/20; 31 sierpnia 2021 r., I NSNc 82/20;
8 grudnia 2022 r., I NSNc 575/21).
Zauważyć ponadto należy, że zasada demokratycznego państwa prawnego
urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej i wywiedzione z niej
zasady pochodne, zawiera się w podstawie ogólnej skargi nadzwyczajnej
(art. 89 § 1 in principio u.SN). Uznanie więc, że zasady te mogą stanowić
podstawę szczególną skargi nadzwyczajnej rozszerzałaby nadmiernie zakres
możliwych do sformułowania zarzutów, pozwalając oprzeć skargę nadzwyczajną
na szerokim i niedookreślonym zbiorze zasad pochodnych, wywiedzionych
przez Trybunał Konstytucyjny i teorię prawa konstytucyjnego z art. 2 Konstytucji RP.
Taka wykładnia godziłaby w istotny komponent prawa do sądu (Konstytucji RP),
jakim jest stabilność orzeczeń, zarazem przecząc wyjątkowemu charakterowi
skargi nadzwyczajnej, jako środka prawnego, mającego zastosowanie
w szczególnych sytuacjach (zob. wyroki Sądu Najwyższego z: 27 stycznia 2021 r.,
I NSNc 147/20; 31 sierpnia 2021 r., I NSNc 82/20; 8 grudnia 2022 r., I NSNc 575/21).
W omawianym pierwszym zarzucie Prokurator Generalny zarzucił również
naruszenie zasad wynikających z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP,
jednakże z uwagi na brak uzasadnienia zarzutu we wspomnianym zakresie
nie poddaje się on jakiejkolwiek kontroli.
W zakresie naruszenia zasad wynikających z art. 45 ust. 1 Konstytucji,
Prokurator Generalny wskazuje, że: „[z]asada sprawiedliwości proceduralnej
z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej łączy się bezpośrednio z prawem
do sądu określonym w art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
które jest jednym z najważniejszych założeń demokratycznego państwa prawnego.
Trybunał Konstytucyjny w swoich orzeczeniach określił, że celem tego prawa,
II NSNc 34/24
8
ma być umożliwienie obywatelom dochodzenia swoich interesów. W wyroku
z 12 marca 2002 r. sygn. akt P/01 OTKA 2004, nr 4 poz. 35, Trybunał Konstytucyjny
wyjaśnił, iż nie może być ono rozumiane tylko formalnie, ogólnie jako dostęp
do drogi sądowej, ale także materialnie jako możliwość skutecznego
wyegzekwowania, dochodzenia i ochrony praw w wyniku postępowania sądowego”.
Wywód ten nie jest powiązany w jakikolwiek sposób z podnoszonym zarzutem.
Odnośnie zaś naruszenia art. 77 ust. 2 Konstytucji RP uzasadnienie skargi
nadzwyczajnej całkowicie milczy w jaki sposób miałoby dojść do jego naruszenia.
Prokurator Generalny w żaden sposób nie wskazuje, jakiej zasadzie bądź
prawu wynikającemu ze wskazanego przepisu Sąd Rejonowy miałby uchybić,
a w szczególności jaka ustawa i w jaki sposób zamknęła pozwanemu
drogę sądową dochodzenia naruszonych wolności lub praw, o ile w ogóle do takiej
sytuacji doszło. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 77 ust. 2 Konstytucji RP,
ustawa nie może nikomu zamykać drogi sądowej dochodzenia naruszonych
wolności lub praw. Nie sposób odeprzeć wrażenia, że formułując zarzut
i wskazując powyższy przepis konstytucyjny, Prokurator Generalny nie do końca
rozumiał sens nie tylko przepisu, ale również zarzutu, jeżeli takowy sens zarzut
by miał, a jak wskazuje ocena dokonana przez Sąd Najwyższy, takowego waloru
podnoszonemu uchybieniu brakuje.
Końcowo, przy ocenie pierwszego z zarzutów warto również wskazać,
że skarżący nie do końca ma świadomość jakie orzeczenie kwestionuje.
W pierwszej kolejności poprawnie wskazuje, że kary umowne zasądzone były
wyrokiem, przy czym w tym samym zdaniu twierdzi, że klauzulę wykonalności,
nadano już nakazowi.
Z tych wszystkich względów, Sąd Najwyższy jako chybiony ocenił pierwszy
z zarzutów podniesionych w skardze nadzwyczajnej.
3. Przechodząc do zarzutu naruszenia w sposób rażący prawa materialnego,
tj. art. 63 u.g.n. w zw. z art. 3531 k.c., Sąd Najwyższy, z uwagi na błąd
w sformułowaniu zarzutu przez skarżącego, ocenił go jako bezzasadny.
Zgodnie z art. 95 pkt 1 u.SN w zakresie nieuregulowanym przepisami ustawy
do skargi nadzwyczajnej, w tym postępowania w sprawie tej skargi, stosuje się
w zakresie spraw cywilnych – przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. –
II NSNc 34/24
9
Kodeks postępowania cywilnego dotyczące skargi kasacyjnej, z wyłączeniem
art. 3984 § 2 oraz art. 3989. Stosownie zaś do art. 3984 § 1 k.p.c.,
określającego wymagania konstrukcyjne skargi kasacyjnej, jako szczególnego
środka odwoławczego, skarga kasacyjna powinna m.in. zawierać przytoczenie
podstaw skargi kasacyjnej i ich uzasadnienie. Jednocześnie, zgodnie z utrwalonym
orzecznictwem Sądu Najwyższego, obowiązek ten obejmuje wskazanie przepisu,
który zdaniem skarżącego został naruszony, z oznaczeniem konkretnej
jednostki redakcyjnej aktu normatywnego, czyli artykułu, a także, jeśli występują,
pomniejszych jednostek redakcyjnych (z wielu zob.: wyrok Sądu Najwyższego
z 9 marca 2022 r., I NKRS 14/22; postanowienia Sądu Najwyższego z:
29 maja 2019 r., II UK 217/18; 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08; 26 marca 1997 r.,
II CKN 63/97). Przytoczenie podstawy skargi kasacyjnej musi być precyzyjne,
gdyż z uwagi na związanie sądu granicami podstaw skargi Sąd Najwyższy
uwzględnia tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej
jako naruszone.
W związku z powyższym podkreślić należy, że na dzień wydawania
zaskarżonego wyroku art. 63 u.g.n. zawierał 4 ustępy. Skarżący nie wskazał zaś czy
zarzuca naruszenie całego przepisu, czy konkretnej wybranej jednostki redakcyjnej,
bądź kilku, a jeżeli tak, to których. Tego rodzaju określenie podstawy skargi
uniemożliwia Sądowi Najwyższemu jego rozpoznanie, prowadząc do konstatacji
o bezzasadności podnoszonego w skardze nadzwyczajnej uchybienia.
Na powyższym nie można jednak poprzestać analizując zarzut
Prokuratora Generalnego. Jak zwrócił uwagę w swoim uzasadnieniu Sąd Rejonowy,
sprawa, w której orzekał, dotyczyła kar umownych wynikających z regulacji zawartej
w art. 483 k.c. Przedmiotem procesu nie była dodatkowa opłata roczna
wymierzona w drodze decyzji administracyjnej, o której mowa w art. 63 u.g.n.
Skoro skarżący wskazywał na brak podstaw do wydania wyroku zasądzającego
kary umownej winien zarzucić naruszenie art. 483 k.c. poprzez jego niewłaściwe
zastosowanie. Sąd Rejonowy nie stosował i nie mógł stosować art. 63 u.g.n.,
bowiem przedmiotem postępowania i żądania powoda była kara umowna,
nie zaś dodatkowa opłata roczna za użytkowanie wieczyste.
II NSNc 34/24
10
Ponadto w swoim zarzucie, abstrahując od braku wskazania naruszonych
przepisów prawa, Prokurator Generalny wskazuje na nieważność całych umów
użytkowania wieczystego, podczas gdy w zasadzie kwestionuje jedynie
postanowienia dotyczące kar umownych. Przypomnieć w związku z tym należy,
że zgodnie z art. 58 § 3 k.c., jeżeli nieważnością dotknięta jest tylko część
czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części,
chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością
czynność nie zostałaby dokonana.
Niejasne pozostaje ponadto w jakim zakresie umowa sprzeczna jest
z zasadami współżycia społecznego oraz jakimi, bowiem i w tym względzie
Prokurator Generalny nie poczynił żadnych starań, by taką sprzeczność
wskazać i wykazać, pomijając fakt, że również w tym przypadku, w zakresie
podnoszonego zarzutu, nie wskazał przepisu, któremu Sąd Rejonowy miałby uchybić.
Na koniec odnieść się należy do zarzucanego przez Prokuratora Generalnego
rażącego charakteru uchybienia, jakkolwiek nie miało ono miejsca, a także
nie zostało ono przez skarżącego wykazane. W orzecznictwie Sądu Najwyższego
wprost wskazuje się, że jeżeli na gruncie wykładni i stosowania prawa powstają
w orzecznictwie sądowym rozbieżności, które następnie w drodze uchwały
lub innego orzeczenia rozstrzyga Sąd Najwyższy, wówczas wszelkie
naruszenia przepisu, który stał się przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego,
do czasu wydania rozstrzygnięcia, nie mogą być uznane za rażące.
Skarżący w uzasadnieniu skargi nadzwyczajnej sam wskazywał na rozbieżności
w wykładni zarzucanych przepisów, a mimo wszystko twierdził, iż Sąd Rejonowy
dopuścił się uchybienia o charakterze rażącym, do czego Prokurator Generalny
nie miał jakichkolwiek podstaw.
4. Reasumując należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżący
nie zdołał wykazać zasadności podniesionych w skardze nadzwyczajnej
zarzutów odwołujących się do przesłanek szczególnych określonych w art. 89 § 1
pkt 1 i 2 u.SN.
Stwierdzenie, że żadna z podstaw szczególnych nie okazała się zasadna,
zwalnia Sąd Najwyższy od obowiązku badania zaistnienia w niniejszej sprawie
przesłanki ogólnej, o której mowa w art. 89 § 1 in principio u.SN, tj. konieczności
II NSNc 34/24
11
wzruszenia zaskarżonego nią prawomocnego orzeczenia w celu zapewnienia
zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego
zasady sprawiedliwości społecznej.
5. Z powyższych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 91 § 1
zd. 2 u.SN, oddalił skargę nadzwyczajną.
Jednocześnie, na podstawie art. 39818 k.p.c. w zw. z art. 95 pkt 1 u.SN
Sąd Najwyższy zniósł wzajemnie między stronami koszty postępowania wywołanego
wniesieniem skargi nadzwyczajnej.
[P.Sz.]
[a.ł]