II NSK 52/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 13 stycznia 2026 r.
SSN Paweł Czubik
w sprawie ze skargi zamawiającego S.
z udziałem przeciwnika skargi - odwołującego się K.
o udzielenie zamówienia publicznego
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
w dniu 13 stycznia 2026 r.
na skutek skargi kasacyjnej zamawiającego od wyroku Sądu Okręgowego
w Warszawie z 29 listopada 2024 r., sygn. XXIII Zs 121/24
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od zamawiającego S. na rzecz przeciwnika skargi -
odwołującego się K. kwotę 1800 (tysiąc osiemset) złotych wraz z
odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia
pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia
odpisu niniejszego postanowienia tytułem zwrotu kosztów
postępowania kasacyjnego.
D.Z.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Warszawie – Sąd Zamówień Publicznych wyrokiem
z 29 listopada 2024 r., XXIII Zs 121/24, po rozpoznaniu sprawy o zamówienie
publiczne z udziałem: zamawiającego S. oraz przeciwnika skargi – odwołującego
II NSK 52/25
2
się K. na skutek skargi zamawiającego od wyroku Krajowej Izby Odwoławczej w
Warszawie z 5 lipca 2024 r., KIO […]/24:
1. oddalił skargę zamawiającego,
2. rozstrzygnął o kosztach procesu.
Pismem z … kwietnia 2025 r. zamawiający S. wywiódł skargę kasacyjną od
powyższego wyroku Sądu Zamówień Publicznych, zaskarżając przedmiotowe
orzeczenie w całości. W pierwszej kolejności wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej
do rozpoznania przez Sąd Najwyższy z uwagi na fakt, że w sprawie: a) występuje
istotne zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), b) skarga kasacyjna jest
oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), c) występuje nieważność
postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).
Przeciwnik skargi pismem z … lipca 2025 r. złożył odpowiedź na skargę
kasacyjną, wnosząc m.in. o: odrzucenie skargi kasacyjnej z uwagi na braki
w odniesieniu do wymagań przewidzianych w art. 3984 § 2 k.p.c., odmowę przyjęcia
skargi kasacyjnej do rozpoznania – w przypadku braku odrzucenia skargi
kasacyjnej; zasądzenie od Skarżącego na rzecz przeciwnika skargi zwrotu kosztów
postępowania skargowego, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według
norm przepisanych. W piśmie rozwinięto argumentację na poparcie powyższych
żądań.
Pismem z … sierpnia 2025 r. zamawiający S. uzupełnił brak formalny skargi
kasacyjnej poprzez przedłożenie uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania (k. 200-201 akt sądowych).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie wypełnia ustawowych przesłanek koniecznych
dla przyjęcia jej do rozpoznania.
Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo
jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane
jej funkcje publicznoprawne. Zatem nie w każdej sprawie skarga kasacyjna może
być przyjęta do rozpoznania. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową
i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem
II NSK 52/25
3
zaskarżenia. W judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa
ETPCz, jeszcze w okresie obowiązywania kasacji zostało utrwalone stanowisko,
że ograniczenie dostępności i dopuszczalności kasacji nie jest sprzeczne
z Konstytucją RP, ani z wiążącymi Polskę postanowieniami konwencji
międzynarodowych (por. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów
Sądu Najwyższego z 17 stycznia 2001 r., III CZP 49/00). Podstawowym celem
postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie
jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa i jurysprudencji
(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99;
postanowienia Sądu Najwyższego z 5 grudnia 2025 r., I CSK 1849/25).
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy,
że dwustronicowe uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej
do rozpoznania (k. 200-201 akt sądowych) pozbawione jest poważniejszej
argumentacji prawnej i w sposób oczywisty nie może odnieść pożądanego skutku.
Jeśli idzie o występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego,
to Sąd Najwyższy wskazuje, że skarżący S. w istocie takiego zagadnienia nawet
nie sformułował. Artykuł 255 pkt 5 Prawa zamówień publicznych był do tej pory
wielokrotnie interpretowany w orzecznictwie i komentowany w nauce. Choćby w
wyroku Krajowej Izby Odwoławczej z 3 marca 2025 r., KIO 199/25, Legalis
podkreślono, że zgodnie z art. 255 pkt 5 PZP, możliwość unieważnienia
postępowania uzależniona jest od kumulatywnego wystąpienia trzech przesłanek,
tj. wystąpiła istotna zmiana okoliczności, jej zaistnienie musi powodować,
że prowadzenie postępowania nie leży w interesie publicznym i zmiany okoliczności
nie można było wcześniej przewidzieć. Przesłanki muszą mieć charakter trwały
i nieprzewidywalny w chwili wszczęcia postępowania. Co istotne zmiana
okoliczności nie musi być nadzwyczajna, a więc nie musi być spowodowana
niezwykłymi okolicznościami, które rzadko się zdarzają, są wyjątkowe, niezwykłe.
Wystarczy, aby była ona istotna, przy czym za istotną nie może być uznana każda
zmiana okoliczności. Zmiana okoliczności musi powodować upadek potrzeby
udzielenia zamówienia lub kontynuowania postępowania w świetle interesu
publicznego. Na temat art. 255 pkt 5 PZP szerszy wywód poczynił też Sąd
Zamówień Publicznych w zaskarżonym wyroku (s. 10 i n. uzasadnienia).
II NSK 52/25
4
W zakresie tezy o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej – podnieść
należy, że Skarżący takiej zasadności niewątpliwie nie wykazał. Skarga kasacyjna
jest oczywiście uzasadniona, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., gdy w sprawie
doszło do kwalifikowanego: oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu,
przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy
(postanowienie Sądu Najwyższego z 29 października 2025 r., I CSK 2655/24
i powołane w nim dalsze orzecznictwo). Tymczasem zamawiający S. podnosi
jedynie, że „okoliczności wskazane przez Zamawiającego dla uzasadnienia
unieważnienia postępowania są istotne i wywołane działaniami i sytuacjami
zewnętrznymi lub/i wewnętrznymi, ale niezależnymi od Zamawiającego, których nie
mógł przewidzieć. Udzielenie przedmiotowego zamówienia skutkowałoby
niezasadnym wydatkowaniem środków publicznych i naruszeniem dyscypliny
finansów publicznych; w przedmiotowym postępowaniu interes publiczny jest
na tyle istotny, iż musi być postawiony ponad indywidualnymi interesami
uczestników postępowania – finansowanie bowiem działalności S. odbywa się
niemal wyłącznie ze środków publicznych (…), a tym samym ponoszenie wydatków
winno się odbywać z najwyższą starannością. Odmiennego zdania był Sąd
Okręgowy (…). Tym samym doszło do przekroczenia granic swobodnej oceny
dowodowej przez skład orzekający KIO w postaci nieuznania stanowiska
Skarżącego dot. podstaw unieważnienia postępowania wbrew obiektywnym
okolicznościom i dowodom (szczegółowo wskazanym w treści skargi), a także
do tożsamego przekroczenia granic swobodnej oceny dowodowej przez skład
Sądu Okręgowego (…). Sąd, a wcześniej skład orzekający KIO, pominął fakt,
że czynności prawne dokonane przez Wykonawcę i de facto pracowników
Zamawiającego z nim powiązanych (…) a podjęte w sprawie organizacji przetargu
pozostają nieważne z mocy prawa w związku z naruszeniem dobrych obyczajów
i przepisów prawa w zakresie ważności czynności prawnych dokonanych przez
Wykonawcę”. Taki wywód w żaden sposób nie usprawiedliwia tezy, że skarga
kasacyjna jest oczywiście uzasadniona – zwłaszcza w świetle rozbudowanego,
rzetelnego i logicznego uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Skarżący pomija
też całkowicie, że Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym jest związany
II NSK 52/25
5
ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia
(art. 39813 § 2 k.p.c.).
Wreszcie, w odniesieniu do przesłanki nieważności postępowania,
zamawiający S. podnosi jedynie: „uchybienia zarówno przed KIO, jak i przed
Sądem Okręgowym w Warszawie polegające na przekroczeniu granic swobodnej
oceny dowodowej przez skład orzekający KIO w postaci nieuznania stanowiska
Skarżącego dot. podstaw unieważnienia postępowania wbrew obiektywnym
okolicznościom i dowodom, a także błędna interpretacja art. 255 pkt 5 w zw. z art.
16 PZP poprzez nieuznanie podstaw do unieważnienia postępowania,
są tak istotne dla prawidłowego przebiegu postępowania, że winny podlegać
kontroli w granicach zaskarżenia skargą kasacyjną. Zaskarżone orzeczenie
w sposób oczywisty narusza prawo”. Skarżący pomija przy tym treść art. 379 k.p.c.,
zawierającego enumeratywny katalog przesłanek nieważności postępowania
i ponownie lekceważy podstawowe założenie postępowania kasacyjnego, w myśl
którego Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi
podstawę zaskarżonego orzeczenia.
Podsumowując, wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
nie może zostać uwzględniony. Jego uzasadnienie jest lakoniczne, nie prezentuje
żadnych istotnych zagadnień, ani nie usprawiedliwia poglądu o oczywistej
zasadności wywiedzionego środka zaskarżenia oraz nieważności postępowania.
Z wszystkich tych powodów orzeczono o odmowie przyjęcia skargi
kasacyjnej do rozpoznania (pkt 1 sentencji postanowienia), a ponadto
rozstrzygnięto o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego (pkt 2 sentencji
postanowienia).
D.Z.
[a.ł]
II NSK 52/25
6
