II KO 62/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jarosław Matras
Dnia 14 maja 2025 r.
w sprawie A. K.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu w dniu 14 maja 2025 r.
na skutek
oświadczenia sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka
na podstawie art. 42 § 4 zdanie pierwsze k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k.
postanowił:
wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka od
rozpoznania sprawy sygn. akt II KO 62/25.
UZASADNIENIE
W dniu 30 kwietnia 2025 r. sędzia Marek Motuk złożył oświadczenie, z
którego treści wynika, że dostrzega on okoliczności mogące powodować
uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności, wnosząc o wyłączenie go od
rozpoznania sprawy II KO 62/25. W treści swojego pisma wskazał, że przedmiotem
niniejszej sprawy jest sygnalizacja wznowienia z urzędu postępowania
zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia
26 maja 2020 r., sygn. akt II AKa 291/19, od którego to orzeczenia Sąd Najwyższy
w składzie z jego udziałem oddalił kasację obrońcy jako oczywiście bezzasadną
(postanowienie z dnia 31 maja 2021 r. sygn. akt II KK 347/20), co oznacza, że na
gruncie przedmiotowej sprawy wyraził on już swoją ocenę prawną na temat
II KO 62/25
2
wystąpienia bezwzględnych przyczyn odwoławczych (art. 439 §1 k.p.k.), a tej
właśnie problematyki dotyczy pismo obrońcy skazanego z dnia 20 marca 2025 r.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Żądanie sędziego SN Marka Motuka należało uwzględnić. Zasadność tego
rozstrzygnięcia należało ocenić na trzech płaszczyznach.
Po pierwsze, z uwagi na okoliczności związane z uzyskaniem statusu
sędziego Sądu Najwyższego przez M. Motuka w następstwie brania udziału w
konkursie przed obecną Krajową Radą Sądownictwa, każdorazowo sąd z jego
udziałem uznać należy za sąd nienależycie obsadzony (por. uchwała trzech
połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20). Z
tego względu, wielokrotnie już Sąd Najwyższy wskazywał na potrzebę wyłączenia
M. Motuka od rozpoznania sprawy z uwagi na brak przymiotu niezawisłości i
bezstronności (m.in. postanowienia SN: z dnia 3 lutego 2025 r., III KK 286/23; z
dnia 13 grudnia 2023 r., V KK 272/22). Sąd Najwyższy w niniejszym składzie w
pełni ten pogląd aprobuje.
Po drugie, wyłączenie sędziego SN M. Motuka jest również zasadne z tego
powodu, że przedmiotem sygnalizowanego we wniosku o wznowienie uchybienia w
postaci bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. jest
wskazywany przez obrońcę fakt orzekania w instancji odwoławczej przez sędziego
powołanego na stanowisko sędziego Sądu Apelacyjnego (I. S.) w tożsamej,
wadliwej konstytucyjnie procedurze, co aktualnie wyznaczony do rozpoznania
wniosku referent (SSN Marek Motuk). Powyższe prowadziłby do naruszenia zasady
nemo iudex in causa sua, co mogłoby wywołać zarówno u stron, jak i w odbiorze
społecznym przekonanie o braku bezstronności i rzetelności sądu (por. np.
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 marca 2023 r., IV KK 159/22).
Ubocznie jednak wypada zauważyć, że z załączonego do akt wznowieniowych
wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2020 r, sygn. akt II AKa
291/19 orzekająca w składzie sędzia I. S. była wówczas sędzią Sądu Okręgowego,
delegowanym do orzekania w sądzie apelacyjnym.
Po trzecie wreszcie, wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka
od udziału w przedmiotowej sprawie zasadne jest także wobec okoliczności
wskazanych w jego oświadczeniu. Udział jego osoby w rozpoznaniu sprawy,
II KO 62/25
3
powodowałby stan, w którym w społecznym odczuciu bezstronność sędziego
orzekającego o wznowieniu mogłaby budzić wątpliwości.
Mając na uwadze potrzebę wyeliminowania tej sytuacji, Sąd Najwyższy
orzekł jak na wstępie.
[PŁ]
[a.ł]