II KO 142/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Waldemar Płóciennik
Dnia 30 lipca 2025 r.
w sprawie z zażalenia T.L.
na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w Zamościu z dnia 23 maja
2025 r. o odmowie wszczęcia śledztwa, sygn. akt [...],
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 30 lipca 2025 r.,
wystąpienia Sądu Rejonowego w Zamościu z dnia 25 czerwca 2025 r. w sprawie II
Kp 380/25,
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,
na podstawie art. 37 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w
Radomiu.
UZASADNIENIE
Prokurator Prokuratury Rejonowej w Zamościu postanowieniem z dnia 23
maja 2025 r., sygn. akt [...], odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie „przekroczenia
uprawnień lub niedopełnienia obowiązków, w okresie od końca roku 2021 do
początku roku 2022, daty bliżej nieustalonej w Z., woj. […], przez Sędziego Sądu
Rejonowego w Zamościu X. Y., polegającego na złożeniu podpisu na liście
poparcia dla sędziego Sądu Rejonowego w Biłgoraju X.1 Y.1. do Krajowej Rady
Sądownictwa, w zamian za pomoc w uzyskaniu przez nią nominacji sędziowskiej,
II KO 142/25
2
czym naruszono interes prywatny T.L., tj. o czyn z 231 § 1 k.k.” na podstawie art.
17 § 1 pkt 1 k.p.k. wobec stwierdzenia, że brak jest danych dostatecznie
uzasadniających podejrzenia popełnienia czynu. Postanowienie to została
zaskarżone zażaleniem T.L., które wpłynęło do Sądu Rejonowego w Zamościu,
jako właściwego do rozpoznania sprawy i zostało zarejestrowane pod sygnaturą II
Kp 380/25. Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2025 r. Sąd ten wystąpił do Sądu
Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi
równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, ponieważ będący
przedmiotem postępowania czyn miał zostać popełniony przez sędzię Sądu
właściwego, co zważywszy, iż sędziowie tego Sądu znają się i utrzymują wzajemne
kontakty co najmniej na gruncie służbowym, mogłoby w odbiorze zewnętrznym
wywołać wątpliwości, co do zdolności do bezstronnego i obiektywnego rozpoznania
sprawy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Rozpoznawanie sprawy przez sąd właściwy miejscowo ma charakter
gwarancyjny, co oznacza, iż przepisy umożliwiające odstępstwo od tej zasady
winny być wykładane ściśle i stosowane z należytą wstrzemięźliwością. Przepis art.
37 § 1 k.p.k. przewiduje możliwość przekazania sprawy do rozpoznania innemu
sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Do
przesłanki tej należy zaliczyć sytuację, w której, w realiach konkretnego układu
procesowego, mogą u postronnego i obiektywnego obserwatora zaistnieć
wątpliwości co do możliwości bezstronnego rozpoznania sprawy przez sąd
właściwy. Wprawdzie przedmiotem kontroli odwoławczej jest decyzja procesowa
prokuratora, nie można jednak nie dostrzec, że czyn będący przedmiotem decyzji
procesowej miał zostać popełniony przez sędzię orzekającą w Sądzie właściwym
do rozpoznania zażalenia i łączyć się ma z jej statusem sędziowskim. Wprawdzie
nie ma żadnych przesłanek, by twierdzić, że sędziowie Sądu właściwego nie są w
realiach sprawy zdolni do wydania bezstronnego orzeczenia, jednak w odbiorze
społecznym, rozstrzyganie przez Sąd właściwy o dalszym toku postępowania
karnego co do ewentualnej odpowiedzialności karnej sędzi tego Sądu, może budzić
wątpliwości związane z warunkami do obiektywnego i bezstronnego orzekania.
II KO 142/25
3
Dodać do tego należy, że w świetle wystąpienia Sądu Rejonowego w Zamościu,
sędziowie tego Sądu znają się i pozostają przynajmniej w relacjach służbowych, co
wzmacniać może wątpliwości co do warunków umożliwiających swobodne
orzekanie w sprawie.
W świetle tych okoliczności uznać należało, że dobro wymiaru
sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu
sądowi równorzędnemu i to poza obszar właściwości miejscowej Sądu
Okręgowego w Zamościu.
[WB]
[r.g.]
