II KK 97/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 24 kwietnia 2025 r.
SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek
w sprawie G. K. ,
skazanego za czyny z art. 200 § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej,
na posiedzeniu w dniu 24 kwietnia 2025 r.,
wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją
wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
z dnia 6 września 2024 r., X Ka 71/24,
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Piasecznie
z dnia 3 kwietnia 2023 r., II K 122/18,
p o s t a n o w i ł
wniosku nie uwzględnić.
UZASADNIENIE
Na skutek kasacji obrońcy skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w
Warszawie z dnia 6 września 2024 r., X Ka 71/24, zmieniającego wyrok Sądu
Rejonowego w Piasecznie z dnia 3 kwietnia 2023 r., II K 122/18, przed Sądem
Najwyższym zawisła sprawa G. K. . W tym postępowaniu G. K. został uznany za
winnego pięciu czynów kwalifikowanych z art. 200 § 1 k.k., za które wymierzono mu
prawomocnie karę łączną 6 lat pozbawienia wolności.
W kasacji został zawarty także wniosek o wstrzymanie wykonania
zaskarżonego kasacją wyroku, złożony na podstawie art. 532 § 1 k.p.k., który został
II KK 97/25
2
poparty wskazaniem na bardzo wysoki poziom prawdopodobieństwa uwzględnienia
kasacji. Obrońca podniósł, że natychmiastowe wykonanie kary prowadziłoby do
zbyt ciężkich skutków dla skazanego. Podkreślił jednocześnie, że skazany w toku
postępowania był tymczasowo aresztowany przez okres około 3 lat i 9 miesięcy, a
więc odbył prawie 2/3 orzeczonej kary. Po uchyleniu środka zapobiegawczego,
przez okres około 7 lat, nigdy nie wszedł w konflikt z prawem, a jego zachowanie
było bez zarzutu. Podkreślił, że skazany ubiega się o warunkowe przedterminowe
zwolnienie z odbycia reszty kary pozbawienia wolności.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek obrońcy skazanego okazał się niezasadny.
Wstrzymanie wykonania prawomocnego orzeczenia na podstawie art. 532 §
1 k.p.k. ma charakter wyjątkowy. Dokonywana na potrzeby rozpoznania wniosku
analiza kasacji i akt tej sprawy doprowadziła Sąd Najwyższy do konkluzji, że nie
ziściły się przesłanki do wstrzymania wykonania wyroku w trybie art. 532 § 1 k.p.k.
Dla uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku
prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji musiałoby być niemal zbliżone do
pewności, oczywistości i prowadzić do konkluzji o potrzebie uniewinnienia
skazanego, względnie umorzenia wobec niego postępowania, ewentualnie wydania
innego rozstrzygnięcia, które spowoduje, że wykonywanie kary lub innych środków
penalnych do czasu rozpoznania kasacji okaże się niesłuszne i odbędzie się z
pokrzywdzeniem skazanego. Okoliczność ta musi być dostrzegalna już „na
pierwszy rzut oka”. Gdy trafność zarzutów podniesionych w kasacji nie jest – na
tym etapie – oczywista, samo zwrócenie się z wnioskiem o wstrzymanie wykonania
orzeczenia nie uzasadnia odstąpienia od zasady bezzwłocznej wykonalności
prawomocnych orzeczeń (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego
2024 r., III KK 15/24). W tej sprawie nie zachodzi przedmiotowa oczywistość i
jednoznaczność uchybień sygnalizowanych w kasacji obrońcy. Ocena zasadności
podniesionych w niej zarzutów wymagać będzie analizy dokonywanej na etapie
merytorycznego jej rozpoznania.
Powodu do wstrzymania wykonania wyroku nie stanowi również podkreślany
przez obrońcę fakt prawidłowego zachowania skazanego po uchyleniu
II KK 97/25
3
stosowanego w toku postępowania tymczasowego aresztowania. Jak słusznie
podkreśla się w literaturze i orzecznictwie, jeżeli treść art. 532 § 1 k.p.k. miałaby
być postrzegana jako kolejna instytucja, która służy do wstrzymania wykonania kary
w postępowaniu wykonawczym tylko na podstawie przesłanek faktycznych,
osobistych czy rodzinnych skazanego oraz określonych okoliczności, które
czyniłyby odbycie kary nadmiernie dolegliwym w aktualnej sytuacji skazanego, to
zbędne było jej lokowanie w rozdziale o kasacji (tak: J. Matras, w: Kodeks
postępowania karnego. Komentarz, red. K. Dudka, Warszawa 2020, s. 1193; z
orzecznictwa – por. np.: postanowienia Sądu Najwyższego z: dnia 22 kwietnia 2020
r., IV KK 127/20; dnia 8 grudnia 2021 r., IV KK 636/21; dnia 14 stycznia 2022 r., V
KK 628/21). Nie budzi wątpliwości, że umieszczenie tej instytucji w postępowaniu
kasacyjnym przesądza, iż jej zastosowanie warunkowane jest bardzo wysokim
prawdopodobieństwem uwzględnienia kasacji, a nie rękojmią prawidłowego
zachowania w przypadku pozostawania skazanego na wolności. Zwłaszcza, że
przesłanką do wstrzymania wykonania wyroku w trybie art. 532 § 1 k.p.k. nie jest
również postawa skazanego w toku dotychczasowego postępowania, która
mogłoby hipotetycznie wpływać wyłącznie na decyzje co do zastosowania lub
niezastosowania środków zapobiegawczych (por. postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 6 listopada 2024 r., III KK 438/24). Okoliczności podnoszone
we wniosku (dotychczas częściowo wykonana kara, prawidłowe zachowanie
skazanego na wolności) mogą stanowić przesłanki do skorzystania z instytucji
prawa karnego wykonawczego. Jak podkreślono we wniosku, skazany złożył
wniosek o warunkowe przedterminowe zwolnienie z odbycia reszty kary
pozbawienia wolności.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że nie
zachodzą w tej sprawie wystarczające podstawy do zastosowania nadzwyczajnej
instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. Dodać należy, że decyzja w tym
względzie w żadnym razie nie przesądza ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii
zasadności kasacji skarżącego od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w
Warszawie.
Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w części
dyspozytywnej postanowienia.
II KK 97/25
4
[J.J.]
[a.ł]