II KK 257/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 16 lutego 2026 r.
SSN Andrzej Stępka
po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2026 r. na posiedzeniu bez udziału stron
w sprawie skazanego M. M.
wniosku obrońcy skazanego, adwokat M. 1. O., o wyłączenie sędziego Sądu
Najwyższego Pawła Kołodziejskiego od rozpoznania kasacji w sprawie II KK
257/25,
na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Pawła Kołodziejskiego
od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygnaturze akt II KK 257/25.
UZASADNIENIE
W dniu 10 czerwca 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja obrońcy
skazanego M. M. od wyroku Sądu odwoławczego i sprawa została zarejestrowana
pod sygn. akt II KK 257/25. Pierwotnie do rozpoznania tej sprawy zostali
wyznaczeni Sędziowie Sądu Najwyższego – Igor Zgoliński, Adam Roch i Stanisław
Stankiewicz. Na wniosek obrońcy, Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 29 lipca
2025 r. wyłączył w/w sędziów od rozpoznania niniejszej sprawy. Zarządzeniem z
dnia 1 sierpnia 2025 r. do rozpoznania przedmiotowej kasacji została wyznaczona
SSN Anna Dziergawka, która także została wyłączona od rozpoznania sprawy
postanowieniem z dnia 12 grudnia 2025 r.
II KK 257/25
2
W tej sytuacji, zarządzeniem z dnia 16 grudnia 2025 r. sprawę przydzielono
do referatu sędziego SN Pawła Kołodziejskiego. W dniu 12 stycznia 2026 r. do
Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy skazanego, adwokat M. 1. O., o
wyłączenie SSN Pawła Kołodziejskiego od rozpoznania niniejszej sprawy z uwagi
na wątpliwości co do instytucjonalnej bezstronności sędziego, wynikające przede
wszystkim z charakteru trybu uzyskania przez Pana Pawła Kołodziejskiego statusu
sędziego Sądu Najwyższego. Na uzasadnienie wniosku obrońca powołała się na
orzecznictwo Sądu Najwyższego oraz Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek obrońcy skazanego zasługiwał na uwzględnienie.
Należy zauważyć, że zgodnie z wyrokiem Europejskiego Trybunału Praw
Człowieka z dnia 22 lipca 2021 r. w sprawie Reczkowicz przeciwko Polsce (skarga
nr 43447/19), interpretującym standard „niezależnego i bezstronnego sądu
ustanowionego ustawą”, udział w procesie powoływania sędziów Krajowej Rady
Sądownictwa w składzie ukształtowanym na podstawie przepisów ustawy z dnia 8
grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych
innych ustaw, w efekcie czego organ ten nie był niezależny od władzy wykonawczej
i ustawodawczej, powoduje, iż sąd z udziałem tak powołanego sędziego nie
stanowi w konkretnej sprawie niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego
ustawą w rozumieniu art. 6 ust. 1 EKPC.
Wadliwość tej procedury wykazana została w uchwale trzech połączonych
Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z
dnia 23 stycznia 2020 r. (BSA I-4110-1/20) oraz w uchwale składu siedmiu sędziów
Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22. Z tych orzeczeń wynika
przede wszystkim, że sam fakt brania udziału w orzekaniu osoby powołanej na
urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa
ukształtowanej w tym trybie prowadzi do nienależytej obsady sądu w rozumieniu art.
439 § 1 pkt 2 k.p.k. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września
2021 r., I KZ 29/21, OSNK 2021, z. 10. Poz. 41; wyrok ETPC z dnia 8 listopada
2021 r., Dolińska-Ficek i Ozimek przeciwko Polsce, skargi nr49868/19 i 57511/19;
wyrok ETPC z dnia 3 lutego 2022 r., Advance Pharma Sp. z o.o. przeciwko Polsce,
II KK 257/25
3
skarga nr 1469/20; wyrok pilotażowym ETPC z dnia 23 listopada 2023 r., Wałęsa
przeciwko Polsce, skarga nr 50849/21).
Pan sędzia Paweł Kołodziejski na urząd sędziego Sądu Najwyższego został
powołany przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, postanowieniem z dnia 7
marca 2022 r. na podstawie rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa w składzie
ukształtowanym we wskazanym powyżej trybie. Sąd Najwyższy badając wniosek o
wyłączenie sędziego winien mieć na względzie także stanowisko Europejskiego
Trybunału Praw Człowieka i uwzględniać fakt, że orzeczenie wydane przez skład
sądu z udziałem osób powołanych na stanowisko sędziego w procedurze
nominacyjnej prowadzonej przed Krajową Radą Sądownictwa wadliwie
ukształtowanej na podstawie w/w ustawy, będzie obciążone wadą traktowaną przez
ETPCz jako naruszenie art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i
Podstawowych Wolności, a na gruncie prawa polskiego, jako bezwzględna
przyczyna odwoławcza w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Rozpoznanie przez
sędziego Pawła Kołodziejskiego kasacji w przedmiotowej sprawie mogłoby
wywołać u stron oraz w opinii publicznej przekonanie o braku instytucjonalnej
bezstronności sądu. W interesie systemu wymiaru sprawiedliwości jest nie tylko
troska o rzeczywistą bezstronność sędziego, ale także zapobieganie powstaniu
negatywnego odbioru społecznego w tym przedmiocie.
Wreszcie trzeba też zauważyć, że stwierdzone uchybienie może rodzić
odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa za naruszenie art. 6 EKPC,
co tym bardziej uzasadnia uwzględnienie przedmiotowego wniosku obrońcy.
Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji postanowienia.
[J.J.]
[a.ł]
II KK 257/25
4
