II FZ 105/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Kolanowski po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia L. sp. z o.o. z siedzibą we W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Wr 266/22 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi L. sp. z o.o. z siedzibą we W. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 10 lutego 2022 r. nr 0111-KDIB1-2.4010.607.2021.1.ANK w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 18 lipca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 266/22 odrzucił skargę L. sp. z o.o. z siedzibą we W. (dalej: "Skarżąca", "Spółka") na interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "DKIS", "organ") z dnia 10 lutego 2022 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że pełnomocnik Spółki został wezwany do uzupełnienia braków formalnych przez podpisanie skargi oraz złożenie pełnomocnictwa uwierzytelnionego podpisem elektronicznym w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Braków formalnych nie uzupełniono, wskutek czego Sąd odrzucił skargę.

Na powyższe postanowienie, pismem z dnia 30 sierpnia 2022 r., pełnomocnik Skarżącej złożył zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym zarzucił naruszenie:

- art. 46 § 1 pkt 4, § 2a i 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") przez niezastosowanie tych przepisów i uznanie, że skarga oraz pełnomocnictwo nie zostały prawidłowo podpisane podpisem elektronicznym;

- art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 57 § 1 oraz art. 49 § 1 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu i uznanie, że skarga posiadała braki formalne, których skarżąca nie uzupełniła;

- art. 3 pkt 2, 17 i 20 oraz art. 20 ae ust. 2 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne z 17 lutego 2005 r. (dalej: "ustawa o informatyzacji") w zw. z § 11 ust. 1 pkt 1 oraz § 13 i 17 Rozporządzenia z 14 września 2011 r. Prezesa Rady Ministrów w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych (dalej: "Rozporządzenie") poprzez błędne przyjęcie, że plik stanowiący załącznik do pisma ogólnego (przewodniego) sporządzanego, podpisywanego i wysyłanego w platformie ePUAP nie jest częścią pisma (jednego dokumentu elektronicznego) w rozumieniu ww. przepisów, podczas gdy zgodnie z § 17 ww. rozporządzenia pismo ogólne (przewodnie) sporządzane jest w formie jednego pliku w formacie XML, stanowiącego jeden dokument elektroniczny, który zawiera w sobie wszystkie pliki załączone (wgrane) do pisma ogólnego (co wynika również z oficjalnych instrukcji i podręczników dot. ePUAP).

W związku ze sformułowanymi jak powyżej zarzutami, pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie jest niezasadne.

Stosownie do treści art. 46 § 2a p.p.s.a., w przypadku gdy pismo strony jest wnoszone w formie dokumentu elektronicznego, powinno zawierać adres elektroniczny oraz zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Zgodnie natomiast z art. 46 § 2b p.p.s.a., zasady podpisywania przewidziane w § 2a dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego.

W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik Spółki przesłał za pośrednictwem systemu ePUAP korespondencję (UPP – k. 18 akt), w skład której wchodziły: pismo przewodnie (k. 2 akt) – podpisane podpisem zaufanym, oraz skan skargi wraz z pełnomocnictwem, które nie zostały podpisane żadną metodą spośród wymienionych w art. 46 § 2b p.p.s.a. (k. 11 i 12 akt).

W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 28 kwietnia 2022 r. (zarządzenia brak w aktach sprawy) sekretariat Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wezwał pełnomocnika Spółki (k. 51 akt) do usunięcia w terminie 7 dni braków formalnych skargi przez podpisanie skargi oraz złożenie pełnomocnictwa lub jego odpisu – uwierzytelnionego podpisem elektronicznym pełnomocnika strony skarżącej (jako odrębny dokument), pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono pełnomocnikowi w dniu 1 czerwca 2022 r. (UPD – k. 53 akt).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego postanowienie Sądu pierwszej instancji było prawidłowe. Skarga ani pełnomocnictwo nie zostały bowiem prawidłowo podpisane. Pełnomocnik podpisał elektronicznie jedynie pismo przewodnie, do którego załączył skargę oraz pełnomocnictwo, których podpis jednak nie obejmował. Bez znaczenia pozostaje fakt, na który wskazał autor zażalenia, że skarga wraz z dołączonymi dokumentami stanowiła jedyny załącznik do pisma ogólnego opatrzonego podpisem ePUAP.

Przywołać w tym miejscu należy uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2021 r., sygn. akt I FPS 2/21, zgodnie z której tezą "skargę stanowiącą załącznik do formularza pisma ogólnego, podpisanego podpisem zaufanym, przesłanego przez platformę ePUAP, należy uznać za podpisaną jedynie wówczas, gdy została ona odrębnie podpisana podpisem kwalifikowanym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym".

W uzasadnieniu uchwały podkreślono, że skarga z zasady jest pismem strony, obejmującym jej wnioski i oświadczenia składane poza rozprawą, a nie załącznikiem do innego pisma, i dlatego właśnie pismo to winno zostać uwierzytelnione przez stronę podpisem jako samodzielny dokument, który może zostać następnie odłączony i przesłany stronie przeciwnej. NSA wskazał również, że podpisanie pisma procesowego, a w szczególności skargi, potwierdza wolę skierowania do sądu administracyjnego środka prawnego o określonej treści. Jak trafnie podkreślono w literaturze przedmiotu taka interpretacja zmierza do tego, aby nie było wątpliwości, czy w istocie strona załączyła do pisma ogólnego w platformie ePUAP zamierzoną treść skargi. Pewności tej brakuje, gdy podpisane zostało tylko pismo ogólne, które w swojej treści nie zawiera żadnych elementów skargi, ograniczając się do poinformowania o przesłaniu skargi jako załącznika do niego (zob. podobnie P. Iżycki, O wymogu podpisania pisma wniesionego do sądu administracyjnego w formie dokumentu elektronicznego, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego 2021/6)".

Jako bezzasadne należy ocenić stwierdzenie pełnomocnika, że uchwała nie znajduje w rozpoznawanej sprawie zastosowania ze względu na różnice w zakresie stanu faktycznego. Jednocześnie powołane w zażaleniu: wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 2894/18, oraz postanowienie NSA z dnia 16 czerwca 2020 r., sygn. akt II OZ 275/20, zapadły przed podjęciem uchwały I FPS 2/21, stąd też stanowisko w nich zaprezentowane jest nieaktualne.

Podsumowując, skarga nie spełniała wymogów stawianych pismom procesowym z art. 57 § 1 p.p.s.a. Skoro pomimo wezwania pełnomocnik nie uzupełnił w terminie braku formalnego skargi, to podlegała ona odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3) p.p.s.a. Dlatego niezasadne okazały się zarzuty naruszenia art. 46 § 1 pkt 4, § 2a i 2b p.p.s.a., a w rezultacie także art. 58 § 1 pkt 3) p.p.s.a. w zw. z art. 57 § 1 oraz art. 49 § 1 p.p.s.a.

Jako chybioną należy uznać także argumentację pełnomocnika opartą na Stanowisku Ministra Cyfryzacji w zakresie podpisywania dokumentów wnoszonych drogą elektroniczną z dnia 28 grudnia 2018 r. Po pierwsze, przytoczone w zażaleniu Stanowisko nie jest źródłem prawa, a co najwyżej pełni funkcję niewiążącej instrukcji technicznej jego stosowania. Po drugie, w świetle przytoczonej wcześniej uchwały, stanowisko powyższe nie jest aktualne. Stąd też zarzut naruszenia art. 3 pkt 2, 17 i 20 oraz art. 20 ae ust. 2 ustawy o informatyzacji oraz § 11 ust. 1 pkt 1 oraz § 13 i 17 Rozporządzenia okazał się nieusprawiedliwiony.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.