II CZ 182/11

Sygn. akt II CZ 182/11 POSTANOWIENIE Dnia 12 stycznia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący) SSN Jan Górowski (sprawozdawca) SSN Marian Kocon w sprawie z urzędu nieletniego E. D., syna M. i O., urodzonego 12 lipca 1998r., w K., zamieszkałego w K. ul. B.[…], wobec którego środków wychowawczych ani poprawczych nie stosowano przy uczestnictwie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w K. o demoralizację po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 stycznia 2012 r., zażalenia matki nieletniego E. D. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 12 września 2011 r., oddala zażalenie. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 12 września 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną wniesioną przez matkę nieletniego od postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 10 maja 2011 r., jako niedopuszczalną. Postanowienie zostało zaskarżone przez matkę nieletniego, która wniosła o jego uchylenie, zarzucając obrazę art. 5191 k.p.c. oraz art. 3986 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem prawnym, który w postępowaniu nieprocesowym przysługuje od prawomocnych orzeczeń wskazanych w art. 5191 k.p.c. Stosownie do treści § 1 tego przepisu przysługuje ona od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie – w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego. Z kolei stosownie do § 2 przywołanego przepisu w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego i kurateli skarga kasacyjna przysługuje tylko w sprawach o przysposobienie oraz o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami, chyba że wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż sto pięćdziesiąt tysięcy złotych. Skarżący wywodził w zażaleniu, że sprawa z zakresu nieletnich mieści się w ramach powołanego przepisu, a mianowicie – jak wynika z treści zażalenia – w jego ocenie jest to sprawa z zakresu prawa osobowego. W doktrynie i judykaturze bezsporne jest, że do spraw z zakresu prawa osobowego Kodeks postępowania cywilnego zalicza sprawy o uznanie za zmarłego, o stwierdzenie zgonu oraz o ubezwłasnowolnienie, a ponadto niektóre sprawy określone odrębnymi przepisami, tj. np.: ustawą z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego, Dz.U. Nr 111, poz. 535 ze zm. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 2001 r., OSNC 2001, nr 7-8, poz. 116). Sprawa z zakresu nieletnich nie należy do spraw wymienionych w art. 5191 k.p.c. i wbrew twierdzeniu skarżącego nie jest to sprawa z zakresu prawa osobowego, a prawa rodzinnego. Zwrócić także należy uwagę, iż powołane przez skarżącego orzeczenie Sądu Najwyższego, z którego wywodzi swoją argumentację, zostało wydane na gruncie nieobowiązującego już stanu prawnego. Dopuszczalność wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie orzeczenia w stosunku do nieletniego środka wychowawczego po zmianach wprowadzonych ustawą z dnia 24 maja 2000 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego ... (Dz.U. Nr 48, poz. 554) wyjaśnił już Sąd Najwyższy wskazując, że środek ten nie przysługuje (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 30 maja 2001 r., III CKN 155/01, OSNC, 2002, 2, poz. 21 oraz z dnia 20 grudnia 2001 r., III CZ 105/01, niepubl.). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.