II CSK 79/21

Sygn. akt II CSK 79/21

POSTANOWIENIE

Dnia 20 maja 2021 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Teresa Bielska-Sobkowicz

w sprawie z wniosku Spółdzielni K. w Ł.
‎przy uczestnictwie P. spółki akcyjnej w L. i Miasta Ł.

oraz z wniosku Miasta Ł.

przy uczestnictwie Spółdzielni K. w Ł. i P. spółki akcyjnej w L.
‎o ustanowienie służebności przesyłu,
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 maja 2021 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej Spółdzielni K. w Ł.

od postanowienia Sądu Okręgowego w Ł.
‎z dnia 12 lipca 2019 r., sygn. akt III Ca (…),

odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od skarżącej na rzecz Miasta Ł. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Spółdzielnia [...] „K.” w Ł. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 12 lipca 2019 r. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołała się na istnienie zagadnienia prawnego, które dotychczas nie doczekało się omówienia ani rozstrzygnięcia w  doktrynie ani orzecznictwie, dotyczącego konfliktu między użytkownikiem wieczystym i właścicielem nieruchomości odnośnie do tego, na jakim prawie może być ustanowiona służebność przesyłu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 398⁹ § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do  rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 398⁴ § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że  Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie.

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca oparła na przesłance uregulowanej w art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c. Przesłanka ta nie została spełniona. Powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c.), a więc zagadnienia, które wiąże się z  określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw, wymaga jego precyzyjnego sformułowania i wskazania argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (zob. m. in. postanowienie SN z dnia 10 maja 2001 r., sygn. akt II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11). Chodzi przy tym o zagadnienie nowe, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca nie przedstawiła tak rozumianego wywodu prawnego. Powołała jedynie uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2017 r., III CZP 101/16, wskazując przy tym, że stan faktyczny, jaki legł u podstaw tej uchwały nie dotyczył sytuacji istniejącej w niniejszej sprawie. Należy zauważyć, że Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się w kwestii prawa, na jakim może być ustanowiona służebność przepisu. Skarżąca nie odniosła się do tych orzeczeń, nie  wskazała ewentualnych rozbieżności, ani swoich wątpliwości nie poparła wywodem jurydycznym.

Należy podkreślić, że wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania wraz z  uzasadnieniem jest odrębną konstrukcyjnie i funkcjonalnie częścią skargi kasacyjnej i nie jest rzeczą Sądu Najwyższego poszukiwanie w innych częściach skargi argumentów na uzasadnienie podniesionych w nim twierdzeń (postanowienie SN z dnia 22 kwietnia 2015 r., sygn. akt IV CSK 613/14, www.sn.pl). Rolą Sądu Najwyższego nie jest domyślanie się lub poszukiwanie okoliczności, które uzasadniałyby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (por. postanowienia SN z dnia 9 czerwca 2008 r., sygn. akt II UK 38/08 i z dnia 14  grudnia 2004 r., sygn. akt II CZ 142/04, obydwa nie publ.). Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają analizie na etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej merytorycznego rozpoznawania; oba te elementy muszą być przez skarżącego wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione, a dla spełnienia wymogu z art. 398⁴ § 2 k.p.c. nie  wystarczy odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, ponieważ mimo że argumenty mogą być podobne, to Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizuje zaś podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia. Okoliczności wskazane zaś w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie są wystarczające do jego uwzględnienia.

Wobec powyższego orzeczono na podstawie art. 398⁹ § 2 k.p.c.

ke