II CSK 782/15

Sygn. akt II CSK 782/15

POSTANOWIENIE

Dnia 3 czerwca 2016 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Krzysztof Strzelczyk

w sprawie z powództwa J. B. J.
‎przeciwko M. B. i P. J.
‎o zapłatę,
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 3 czerwca 2016 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej pozwanego M. B.

od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
‎z dnia 25 czerwca 2015 r., sygn. akt I ACa […],

1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,

2) zasądza od pozwanego M. B. na rzecz powódki 1800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze nadzwyczajnym. Ma przede wszystkim na celu – w interesie publicznym – ujednolicenie orzecznictwa sądów powszechnych, rozstrzyganie sporów precedensowych oraz o istotnym znaczeniu dla rozwoju prawa i judykatury sądowej. W związku z tym jednym z koniecznych elementów skargi kasacyjnej jest wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oraz jego uzasadnienie, w którym skarżący powinien wskazać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w art. 398⁹ § 1 k.p.c. i związku z tym istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Określone w art. 398⁴ § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący w odrębnym wywodzie wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 398⁴ § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pozwany M. B. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] 25 czerwca 2015 r., oddalającego jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 18 listopada 2014 r., w sprawie z powództwa J. B. J. przeciwko M. B. i P. J..

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłankach przewidzianych w art. 398⁹ § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Skarżący podniósł, że w sprawie występują istotne zagadnienie prawne z uwagi na konieczność rozstrzygnięcia, czy w sytuacji spłaty zobowiązania przez małżonka, przeciwko któremu została nadana klauzula wykonalności można mówić o spłacie cudzego czy własnego długu oraz odpowiedzi na pytanie czy w sytuacji gdy na skutek nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika, małżonek spłaci zobowiązanie solidarne drugiego małżonka oraz osoby trzeciej, podstawę odpowiedzialności osoby trzeciej wobec małżonka współdłużnika może stanowić przepis art. 518 § 1 pkt 1 k.c. Skarżący wskazał też, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ponieważ z istoty odpowiedzialności za cudzy dług wynika, że odpowiedzialność tę ponosić może jedynie osoba zobowiązana do spłaty osobiście albo pewnymi przedmiotami majątkowymi, a Sąd Apelacyjny nie zbadał czy w niniejszej sprawie istniał majątek wspólny.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c.), a więc zagadnienia, które wiąże się z określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale i innych podobnych spraw, wymaga jego precyzyjnego sformułowania i wskazania argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (por. m. in.: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11). Chodzi przy tym o zagadnienie nowe, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji. Zagadnienia muszą mieć charakter rzeczywisty i konkretny. Argumentacja uzasadniająca wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinna nawiązywać do przesłanek przedsądu, a ponadto stanowić odrębną, pogłębioną argumentację prawną wskazującą na zaistnienie powołanych okoliczności uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 9 maja 2008 r., II PK 3/08, nie publ.; z dnia 19 października 2006 r., IV CSK 246/06, nie publ.; z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08, nie publ.; z dnia 19 grudnia 2001 r., IV CZ 200/01, nie publ.).

Skarżący nie sprostał przedstawionym wyżej wymaganiom, ograniczył się bowiem do przedstawienia własnej oceny wyroku Sądu Apelacyjnego oraz do kwestionowania ustalonych w sprawie faktów i oceny dowodów, co jest z uwagi na regulację art. 398³ § 3 k.p.c. niedopuszczalne.

Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego stanowiskiem, jeżeli skarżący powołuje się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej jako przesłankę wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, skarżący powinien w oddzielnym wywodzie prawnym wykazać, że w sprawie doszło do kwalifikowanego, tj. oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu, bez potrzeby głębszej analizy oraz, że w wyniku takiego naruszenia prawa zapadł w Sądzie drugiej instancji wyrok oczywiście wadliwy (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego z 5 października 2007 r., III CSK 216/07, niepubl.; z dnia 20 czerwca 2007 r., II CSK 184/07, niepubl.; z dnia 26 czerwca 2012 r., III CSK 121/12, niepubl.; z dnia 4 grudnia 2012 r., I CSK 302/12, niepubl.; z dnia 11 marca 2014 r., III SK 65/11, niepubl.).

Skarga nie zawiera argumentów przekonujących o istnieniu w sprawie tak rozumianej oczywistej zasadności. Uszło uwagi skarżącego, że w sprawie ustalono, iż powódka J. B. J. zawarła z wierzycielem pozwanych ugodę na mocy której spłaciła wierzytelności z majątku odrębnego. Powołując się na konieczność zbadania, czy w istniał majątek wspólny powódki i jej męża P. J. skarżący w istocie podważa ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd drugiej instancji, co – jak już wskazano – jest niedopuszczalne w skardze kasacyjnej.

Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzą wskazane przez skarżącego przesłanki opisane w art. 398⁹ § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 398⁹ § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 108 § 1 w zw. z art. 391 § 1 i art. 398²¹ k.p.c. oraz § 6 pkt 6 § 13 ust. 4 pkt  2  rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst: Dz. U. 2013 r., poz. 461).

aj