II CSK 419/14

Sygn. akt II CSK 419/14

POSTANOWIENIE

Dnia 11 lutego 2015 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Anna Kozłowska

w sprawie z powództwa W. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P.
‎przeciwko B. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P.
‎o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym,
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 lutego 2015 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej

od wyroku Sądu Okręgowego w P.
‎z dnia 20 grudnia 2013 r., sygn. akt II Ca (…),

1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,

2. zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 1800 (jeden tysiąc osiemset) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.

UZASADNIENIE

Zgodnie z art. 398⁹ § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do  rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Ograniczony tymi przesłankami dostęp do Sądu Najwyższego wiąże się z charakterem skargi kasacyjnej jako środka nadzwyczajnego środka prawnego zmierzającego do podważenia prawomocnego już orzeczenia i tylko w sytuacji, gdy zachodzi potrzeba uzyskania wypowiedzi Sądu Najwyższy z uwagi na jego funkcje ustrojowe, a więc sprawowanie nadzoru judykacyjnego, w tym zapewnianie jednolitości orzecznictwa sądów powszechnych.

Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w  każdej indywidualnej sprawie.

Pozwana Spółka we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołała przesłanki z art. 398⁹ § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. W odniesieniu do przesłanki istnienia zagadnienia prawnego skarżąca wskazała, że wątpliwość prawna wyraża się w pytaniu „czy na zasadzie swobody umów strony mogą ukształtować ważny stosunek prawny o szerszym zakresie niż essentialia negotii umowy pośrednictwa w rozumieniu art. 180 u.g.n., określając wynagrodzenie umowne jako prowizję od sprzedaży nieruchomości lub udziałów w spółce będącej właścicielem nieruchomości?” Z kolei przesłanka z art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c., to jest oczywista zasadność skargi kasacyjnej, nie została przez skarżącą uzasadniona, tym samym nie mogła stanowić podstawy oceny zasadności wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Sformułowane zaś przez skarżącą zagadnienie prawne nie uzasadnia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Wymagane przepisem art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c. zagadnienie prawne to nie tylko zagadnienie obejmujące poważną wątpliwość prawną i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie sądowym, ale nadto zagadnienie, którego wyjaśnienie jest potrzebne do rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne, skarżąca powinna, więc wskazać na wyłaniające się poważne wątpliwości interpretacyjne, przytoczyć argumenty prowadzące do rozbieżnych ocen i wykazać, że wyjaśnienie przedstawionego zagadnienia będzie miało znaczenie zarówno dla praktyki sądowej, jak i dla rozstrzygnięcia wniesionej skargi. Skarżąca nie uczyniła zadość tym wymaganiom, ograniczyła się, bowiem w zasadzie do postawienia pytania, na  które oczekuje odpowiedzi. Co jednak istotne, na tle poczynionych, wiążących Sąd Najwyższy ustaleń faktycznych (pozorność umowy mieści się bowiem w sferze faktów – por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 1997 r., I CKN 51/96, OSNC 1997/6-7/79; z dnia 8 grudnia 2000 r., I CKN 1233/00, niepubl.; z dnia 9  listopada 2007 r., V CSK 278/06, niepubl. i z dnia 26 stycznia 2011 r., I  UK  281/10, niepubl.; z dnia 8 września 2011 r. (sygn. akt III CSK 349/10, niepubl.; z dnia 24 kwietnia 2013 r., IV CSK 571/12, niepubl.), zagadnienie to nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Przejęcie, bowiem nawet, że umowy nazwane umowami pośrednictwa takimi nie były, skrywały, bowiem całkiem odmienną treść i ich cel gospodarczy był inny, nie prowadzi do skutecznego zakwestionowania stanowiska sądów o wadliwości wpisu hipotek. Skoro, bowiem wpis hipotek nastąpił dla zabezpieczenia wierzytelności z umów pośrednictwa to  jednocześnie nie można było przyjąć, że tak wpisane hipoteki zabezpieczają całkiem inne wierzytelności, to jest wierzytelności z umów rzeczywiście kryjących się pod umowami pośrednictwa. Nie było, zatem podstaw, aby uznać, że w sprawie wystąpiło zagadnienie prawne i to o istotnym charakterze (art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c.).

Z tych też przyczyn należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej wnioskodawczyni do rozpoznania (art. 398⁹ § 2 k.p.c.).

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i  3 k.p.c. w związku z § 6 pkt 7 i § 13 1 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 461).