II CSK 315/18

Sygn. akt II CSK 315/18

POSTANOWIENIE

Dnia 7 grudnia 2018 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Marta Romańska

w sprawie z powództwa (…) Bank Spółki Akcyjnej z siedzibą w W.
‎przeciwko J. M.
‎o zapłatę,
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 grudnia 2018 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej pozwanej

od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)
‎z dnia 30 listopada 2017 r., sygn. akt I ACa (…),

1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2) odstępuje od obciążenia pozwanej kosztami postępowania kasacyjnego na rzecz strony powodowej;

3) przyznaje radcy prawnemu M. K. od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w (…) kwotę 3.600 (trzy tysiące sześćset) zł, podwyższoną o właściwą stawkę podatku od towarów i usług tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną pozwanej w postępowaniu kasacyjnym.

UZASADNIENIE

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398⁹ § 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do tych przesłanek (art. 398⁴ § 2 k.p.c.), gdyż tylko wówczas może być osiągnięty cel wymagań przewidzianych w art. 398⁴ § 2 k.p.c. Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika z oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o których jest mowa w art. 398⁹ § 1 k.p.c.

Pozwana wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, któremu nadała formę pytania: „czy w okresie obowiązywania umowy kredytu, zaistnienie niewypłacalności kredytobiorcy powoduje automatyczne postawienie w stan natychmiastowej wymagalności niespłaconej części kredytu, czy też wymagalność roszczenia kredytodawcy o zwrot udzielonego kredytu powstaje dopiero na skutek wypowiedzenia takiej umowy na podstawie art. 75 ust. 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1876)?”

Zgodnie z utrwalonym poglądem orzecznictwa przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę istotnego zagadnienia prawnego polega na sformułowaniu tego zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej, gdy ustalony w sprawie stan faktyczny pozwala na odniesienie się do niego (por. postanowienia Sądu Najwyższego z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151).

Zagadnienie sformułowane przez pozwaną nie ma powyższych cech, przede wszystkim z tej przyczyny, że w obrębie ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie brak jest danych, w świetle których można by postawić tezę o niewypłacalności pozwanej mającej datować się od wskazanej przez nią daty (27 września 2011 r.). Trudno taki wniosek wyciągnąć wyłącznie z ustalenia, że w 2011 r. pozwana zachorowała i przeszła operację, czy choćby z tego, że nie zapłaciła już wówczas jakiejś raty kredytu. Sąd Apelacyjny wskazał zresztą, że 18 marca 2014 r. pozwana zawarła z powodem aneks nr 3 do umowy kredytowej określający zasady restrukturyzacji zadłużenia, co oznacza, że nie tylko powód, ale i pozwana widziała wówczas możliwość jego spłacenia.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 398⁹ § 1 k.p.c., orzeczono jak w pkt 1. Z uwagi na sytuację osobistą, majątkową i zdrowotną pozwanej, ujawnioną przez nią w oświadczeniu złożonym na potrzeby rozpoznania wniosku o zwolnienie jej od kosztów sądowych i przyznanie pomocy prawnej, ale też z uwagi na charakter sprawy, Sąd Najwyższy na podstawie art. 102 k.p.c. zastosowanego odpowiednio w postępowaniu kasacyjnym, odstąpił od obciążenia pozwanej kosztami tego postępowania należnymi stronie powodowej.

O wynagrodzeniu należnym pełnomocnikowi reprezentującemu pozwaną z urzędu Sąd Najwyższy orzekł stosownie do § 2 i § 4 ust. 3, § 16 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 8 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. poz. 1715 ze zm.).

jw