II CSK 232/18

Sygn. akt II CSK 232/18

POSTANOWIENIE

Dnia 4 października 2018 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Karol Weitz

w sprawie z powództwa Banku […] Spółki Akcyjnej z siedzibą w W.
‎przeciwko M. S.
‎o zapłatę,
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 października 2018 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej pozwanej

od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
‎z dnia 14 grudnia 2017 r., sygn. akt I ACa […],

1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,

2. oddala wniosek powoda o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym,

3. oddala wniosek radcy prawnego K. K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.

UZASADNIENIE

Zgodnie z art. 398⁹ § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do  rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje  potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Cel wymagania przewidzianego w art. 398⁴ § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 14 grudnia 2017 r. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca powołała się na wystąpienie przyczyny nieważności postępowania ze względu na nieuchylenie nakazu zapłaty i nieodrzucenie pozwu w sytuacji, w której w pozwie jako stronę powodową wskazano oddział banku jako podmiot nieposiadający osobowości prawnej oraz zdolności sądowej.

Analiza skargi kasacyjnej i zaistniałych w sprawie okoliczności nie świadczy o istnieniu przesłanek do odrzucenia pozwu w toku postępowania, a zatem nie daje podstaw do stwierdzenia prawdopodobieństwa wystąpienia przyczyny nieważności postępowania jako przyczyny uzasadniającej przyjęcie skargi do rozpoznania. W  judykaturze Sądu Najwyższego wyjaśniono, że posłużenie się firmą oddziału osoby prawnej nie oznacza, iż stroną czynności procesowych jest oddział. W tym wypadku w postępowaniu sądowym występuje osoba prawna, której oddział został  wskazany (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 stycznia 2015 r., III CSK 72/14, nie publ., i wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2017 r., III CSK 350/16, nie publ.). Nie ma więc podstaw do przyjmowania, że strona nie ma zdolności sądowej i odrzucenia z tego powodu pozwu (art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c.). Tym samym nie zachodzi przyczyna nieważności określona w art. 379 pkt 2 k.p.c., ponieważ nie dochodzi do rozpoznania sprawy z udziałem strony pozbawionej zdolności sądowej.

Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398⁹ § 2 k.p.c.).

Wniosek powoda o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w  postępowaniu kasacyjnym Sąd Najwyższy oddalił, gdyż wnioskował on o  oddalenie skargi, nie dostrzegł natomiast, że istnieją podstawy do odmowy przyjęcia jej do rozpoznania (por. mutatis mutandis orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 15 listopada 1934 r. CII 1677/34, Zb. Urz. 1935, poz. 204, oraz postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2002 r. III CKN 563/01, nie  publ., z dnia 29 marca 2011 r. IV CSK 593/10, nie publ. i z dnia 8 sierpnia 2012 r. II CSK 112/12, nie publ.).

Wniosek radcy prawnego K. K., działającego w imieniu pozwanej w  postępowaniu kasacyjnym, o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego (kosztów pomocy prawnej udzielonej pozwanej z urzędu) Sąd Najwyższy oddalił, gdyż nie zostało w nim zawarte oświadczenie, że opłata nie została zapłacona w  całości lub w części (§ 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3  października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu,
‎Dz. U. poz. 1715 ze zm., por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 9  września 2011 r., III SPP 27/11, nie publ., z dnia 23 lutego 2012 r., V CZ 133/11, nie publ., wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 kwietnia 2012 r., IV CSK 384/11, nie  publ.).

aj