Wyrok SN z 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70 - jak powołują go inne sądy

„… działanie w celu ochrony ważnego interesu społecznego (publicznego), działanie w ramach porządku prawnego albo wykonywanie prawa podmiotowego (zob. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70, OSPiKA 1971, nr 4, poz. 83).”

„Wyrok SN z 30.04.1970 r., II CR 103/70, OSPiKA 1971, nr (...)).”

„Znajduje to ewentualne uwzględnienie w ograniczeniu sankcji, które mogą być stosowane na podstawie ww. przepisu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70, Legalis 1540).”

„Za takim stanowiskiem przemawia także orzecznictwo Sądu Najwyższego. np. w wyroku z 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70 (OSP 4/71 poz.83) Sąd Najwyższy stwierdził, że w razie wzajemnych naruszeń nietykalności cielesnej i czci nie znoszą się wzajemnie przysługujące stronom roszczenia o zakazanie tych naruszeń.”

„… współżycia społecznego okoliczności o charakterze trwałym, a tym samym dopuścił trwałe wyłączenie możliwości realizacji takiego roszczenia lub jego części (por.m.in. wyroki z dnia 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70, z dnia 14 grudnia 1990 r., I CR 529/90, OSNCP 1992, nr 7-8, poz. 136, z dnia 25 stycznia 1995 r., III CRN 70/94, OSNC 1995, nr 5, poz. 86, z dnia 27 lipca 2000 r., IV CKN 85/00, z dnia 13 …”

„Generalnie bowiem obowiązuje zasada, że wzajemne naruszenia dóbr osobistych i związane z tym roszczenia nie znoszą się (por. wyrok SN z 30 kwietnia 1970 roku, II CR 103/70, OSP 4/71 poz.83).”

„Brak jest również podstaw do zastosowania w takim przypadku art. 5 k.c., skutkującego oddaleniem powództwa z art. 24 k.c. z tego tylko względu, że powód dotknięty naruszeniem dóbr osobistych również nadużywa swego prawa (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70 i z dnia 24 stycznia 2000 r., III CKN 553/98).”

„Pogląd ten prezentowany był zarówno w starszym orzecznictwie (vide wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70) jak i w prezentowany jest obecnie (vide wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 14 sierpnia 2014 r., I ACa 231/14).”

„Nawet, jeśli pokrzywdzony sam kiedykolwiek w stosunku do kogokolwiek wysuwał podobnie nieprawdziwe zarzuty, krzywda wyrządzoną przez jakąkolwiek osobę nie upoważnia innych osób do wyrządzania takiej samej krzywdy (zob. również trafne stanowisko wyrażone przez SN w wyr. z 30.4.1970 r., II CR 103/70, OSPiKA 1971, Nr 4, poz. 83; wyr. z 24.1.2000 r., III CKN 553/98, L.; oraz cytowany wyżej Komentarz, red. dr hab.”

„… społecznego okoliczności o charakterze trwałym, a tym samym dopuścił trwałe wyłączenie możliwości realizacji takiego roszczenia lub jego części (porównaj między innymi wyroki z dnia 30 kwietnia 1970 r. II CR 103/70, OSPiKA z 1971 r, nr 4, poz. 83, z dnia 14 grudnia 1990 r. I CR 529/90, OSNCP 1992 r. Nr 7-8, poz. 136, z dnia 25 stycznia 1995 r. III CRN 70/94, OSNC z 1995r, nr 5, poz. 86, z dnia 27 lipca 2000 r. IV …”

„Nb 15), należałoby sformułować raczej postulat, by badając zgodność zachowania uprawnionego z normami moralnymi brać pod uwagę także postawę drugiej strony; nie może być jednak mowy o żadnym automatyzmie (por. wyr. SN z 30.4.1970 r., II CR 103/70, OSP 1971, Nr 4, poz. 83, z glosą A.”

„Również w orzecznictwie Sądu Najwyższego dopuszcza się możliwość zastosowania konstrukcji nadużycia prawa osobistego (art. 5 k.c.) w sferze ochrony dóbr osobistych, podkreślając zarazem, że może to nastąpić jedynie w szczególnych okolicznościach danej sprawy (zob. m.in. wyrok z 28.05.1999 r., I CKN 16/98; wyrok SN z 30.04.1970 r., II CR 103/70).”

„W wyroku z dnia 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70 (OSPiKA 1971, Nr 4, poz. 83) Sąd Najwyższy stwierdził, że „w razie wzajemnych naruszeń nietykalności cielesnej i czci nie znoszą się wzajemnie przysługujące stronom roszczenia o zakazanie tych naruszeń (art. 24 k.c.).”

„Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 25 kwietnia 2014 r., I ACa 30/14, wyroki Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2000 r., III CKN 553/98, z dnia 2 czerwca 1977 r., I CR 184/77 i z dnia 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70).”

„Sąd Okręgowy uznał, że brak jest podstaw do zasądzenia na ich rzecz zadośćuczynienia Sąd pierwszej instancji podzielił także pogląd Sądu Najwyższego wyrażony w orzeczeniu z 30 kwietnia 1970 r., w sprawie II CR 103/70, OSP 1971, nr 4, poz. 83), w myśl którego przepis art. 5 k.c. moę uzasadniać ograniczenie sankcji, które mogą być stosowane na podstawie art. 24 k.c. Zdaniem Sądu Okręgowego w rozpoznawanej sprawie …”

„… 2013 r., I ACa 293/13, LEX nr 1402880; wyroki Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2000 r., III CKN 553/98, LEX nr 52737; z dnia 2 czerwca 1977 r., I CR 184/77, LEX nr 7940; z dnia 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70, OSP 1971/4/83).”

„… prawniczej jednoznacznie przyjmuje się, że jakkolwiek art. 5 k.c. może uzasadniać korektę sankcji stosowanych na podstawie art. 24 k.c. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1970 roku, II CR 103/70, OSP 1971, nr 4, poz. 83), to nie może być on źródłem roszczeń oraz nie może stanowić samoistnej podstawy powództwa (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1970 roku, II CR 609/69, OSPiKA 1970, …”

„Np. w wyroku z dnia 30 kwietnia 1970 roku II CR 103/70 (OSP 4/71 poz.83) Sąd Najwyższy stwierdził, że w razie wzajemnych naruszeń nietykalności cielesnej i czci nie znoszą się wzajemnie przysługujące stronom roszczenia o zakazanie tych naruszeń.”

„Jak przyjmuje się jednolicie w orzecznictwie, wzajemność naruszeń dobra osobistego nie pozbawia pokrzywdzonego prawa do ochrony naruszonego dobra (por. np. wyroki Sądu Najwyższego: z 30 kwietnia 1970r., II CR 103/70, OSP 1971/4/83 i z 2 czerwca 1977r., (...), Lex nr 7940).”

„Wzajemność naruszenia dóbr osobistych stron, nie wyłączała jednak przysługujących powodowi roszczeń z art. 24 par. 1 k.c. w szczególności roszczenia o zaniechanie, tym niemniej mogła skutkować ograniczeniem sankcji jakie na podstawie tego przepisu mogą zostać zastosowane (patrz SN z 30 IV 1970 r. II CR 103/70, z 24 I 2000 r. III CKN 553/98, Komentarz do kodeksu cywilnego.”

„… dobra osobistego, które zostało naruszone, i sposobu jego naruszenia oraz do wyłączenia roszczenia o zadośćuczynienie, które jest fakultatywne (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1970r., II CR 103/70, OSP 1971/4/83 z glosą A.”

„W wyroku z 30 kwietnia 1970 r. (II CR 103/70, OSP z 1971 r. nr 4 poz. 83), Sąd Najwyższy skonstatował, że w razie wzajemnych naruszeń (…) m.in. czci, nie znoszą się wzajemnie przysługujące stronom roszczenia z art. 24 k.c. Nie byłoby uzasadnione …”

„Nie jest też uzasadnione takie stosowanie art. 5 k.c., w wyniku którego powództwo z art. 24 k.c. podlegałoby oddaleniu z tym tylko uzasadnieniem, że powód dotknięty naruszeniem dóbr osobistych nadużywa swojego prawa (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2000 roku, III CKN 553/98, LexPolonica nr 402147, podobnie wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1970 roku, II CR 103/70, LexPolonica nr 309123).”

„Stan nadużycia prawa Sąd bierze pod uwagę z urzędu a nie jedynie na zarzut i w jego granicach (por. wyrok Sądu Najwyższego z 30.4.1970 r., II CR 103/70, OSP 1971, Nr 4, poz. 83, z glosą A.”

„Sąd nie może ograniczać się do ogólnikowego zakazu naruszania dóbr osobistych, ale powinien określić ściśle i precyzyjnie, od jakich czynności wstrzymać ma się osoba naruszająca dobra osobiste, aby orzeczenie mogło być wyegzekwowane w trybie art. 1050 lub 1051 k.p.c. (tak SN w orz. z 30.04.1970 r., II CR 103/70).”

„… (Tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70, OSPiKA 1971, nr 4, poz. 83.)”

„… (wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70, OSPiKA 1971 Nr 4, poz. 83; z dnia 25 kwietnia 1990 r., I CR 147/90, L.; z dnia 24 styczni 2000 r., III CKN 553/98, L.; z dnia 11 sierpnia 2010 r., I CSK 649/09, OSNC 2011 nr B, poz. 34).”

„… nieprawdziwe zarzuty, krzywda wyrządzoną przez jakąkolwiek osobę nie upoważnia innych osób do wyrządzania takiej samej krzywdy (zob. również trafne stanowisko wyrażone przez SN w wyr. z 30.4.1970 r., II CR 103/70, OSPiKA 1971, Nr 4, poz. 83; wyr. z 24.1.2000 r., III CKN 553/98, Legalis; wcześniejsze odmienne podejście w wyr. z 3.7.1987 r., I CR 135/87, Legalis; podobnie w piśmiennictwie J.”

„Za takim stanowiskiem przemawia także orzecznictwo Sądu Najwyższego (patrz wyrok z 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70, OSP 4/71 poz.83).”

„Nie byłoby też uzasadnione tu takie stosowanie art. 5 k.c., w wyniku którego powództwo z art. 24 k.c. podlegałoby oddaleniu z tym tylko uzasadnieniem, że powód dotknięty naruszeniem dóbr osobistych nadużywa swego prawa ” (wyrok SN z dnia 30.04.1970 r., II CR 103/70, niepubl.).”

„… o charakterze trwałym, a tym samym dopuścił trwałe wyłączenie możliwości realizacji takiego roszczenia lub jego części” (powołując na poparcie takiego stanowiska wyroki SN z dnia 30 kwietnia 1970 r. II CR 103/70, OSPiKA z 1971 r., nr 4, poz. 83, z dnia 14 grudnia 1990 r. I CR 529/90, OSNCP 1992r., nr 7-8, poz. 136, z dnia 25 stycznia 1995 r. III CRN 70/94, OSNC z 1995 r., nr 5, poz. 86, z dnia 27 lipca 2000 r.”

„… osobę nie upoważnia innych osób do wyrządzania takiej samej krzywdy (tak Sąd Najwyższy m.in. w wyroku z 10 września 1999, III CKN 939/98, OSNC 2000, Nr 3, poz. 56, w wyroku z 30 kwietnia 1970, II CR 103/70, OSPiKA 1971, Nr 4, poz. 83 oraz w wyroku z 24 stycznia 2000, III CKN 553/98, Legalis).”

„W odniesieniu do podniesienia zarzutu naruszenia art. 5 kc podnosi się, że taki zarzut może podnieść tylko ten, kto sam swego prawa nie nadużywa (por. orzeczenie Sądu Najwyższego z 30 kwietnia 1970 roku w sprawie II CR 103/70).”

„… okoliczności o charakterze trwałym, a tym samym dopuścił trwałe wyłączenie możliwości realizacji takiego roszczenia lub jego części (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1970 roku, II CR 103/70, OSPiKA z 1971 r, nr 4, poz. 83, z dnia 14 grudnia 1990 roku, I CR 529/90, OSNCP 1992 r. Nr 7-8, poz. 136, z dnia 25 stycznia 1995 roku, III CRN 70/94, OSNC z 1995 roku, nr 5, poz. 86, z dnia 27 lipca …”

„… współżycia społecznego okoliczności o charakterze trwałym, a tym samym dopuścił trwałe wyłączenie możliwości realizacji takiego roszczenia lub jego części (patrz: wyroki z dnia 30 kwietnia 1970 r. II CR 103/70, OSPiKA z 1971 r, nr 4, poz. 83, z dnia 14 grudnia 1990 r. I CR 529/90, OSNCP 1992 r., nr 7-8, poz. 136, z dnia 25 stycznia 1995 r. III CRN 70/94, OSNC z 1995r, nr 5, poz. 86, z dnia 27 lipca 2000 r.”

„W uzasadnieniu wyroku z dnia 30 kwietnia 1970 r., II CR 103/70, Sąd Najwyższy wyjaśnił, że „oddalenie powództwa ze względu na wzajemność naruszeń tego samego rodzaju dobra osobistego, z powołaniem się na art. 5 k.c., oznaczałoby w istocie rzeczy odmowę ochrony przed grożącym naruszeniem, co mogłoby w wielu wypadkach zachęcać stronę przeciwną do dalszych naruszeń".”

„… ściśle i precyzyjnie, od jakich czynności wstrzymać ma się osoba naruszająca dobra osobiste, aby orzeczenie mogło być wyegzekwowane w trybie art. 1050 lub 1051 KPC (zob. wyr. SN z 30.4.1970 r., II CR 103/70, OSPiKA 1971, Nr 4, poz. 83; wyr. SN z 9.7.1971 r., II CR 220/71, OSNCP 1972, Nr 1, poz. 19).”

„SN z 30.4.1970 r., II CR 103/70, OSP 1971, Nr 4, poz. 83) wskazać należy, że w ustalonym stanie faktycznym znamiona sprzecznego z zasadami współżycia społecznego nosi zachowanie powódki.”

„W wyroku z dnia 30 kwietnia 1970 r. II CR 103/70 (OSP 4/71 poz.3 Sąd Najżywszy stwierdził, że w razie wzajemnych naruszeń nietykalności cielesnej i czci nie znoszą się wzajemnie przysługujące stronom roszczenia o zakazanie tych naruszeń.”

„Żądaniu powodów nie sprzeciwia się art. 5 k.c. Nie może w szczególności powoływać się na zasady współżycia społecznego, ten kto sam je narusza (tak SN w orzeczeniu z dnia 30.04.1970 r., II CR 103/70, OSP 4/71, poz. 83).”

„SN z 30.04.1970 r., II CR 103/70, II CZ 30/70, OSP 1971, Nr 4, poz. 83).”

„Za takim stanowiskiem przemawia także orzecznictwo Sądu Najwyższego: w wyroku z dnia 30 kwietnia 1970 roku II CR 103/70 (OSP 4/71 poz. 83) Sąd Najwyższy stwierdził, że w razie wzajemnych naruszeń nietykalności cielesnej i czci nie znoszą się wzajemnie przysługujące stronom roszczenia o zakazanie tych naruszeń.”

„… powinno określać precyzyjnie i jednoznacznie czynności, które czynności muszą być zaniechane, aby orzeczenie mogło być wyegzekwowane w trybie przepisów art. 1050 lub 1051 kpc (wyrok SN z 30.04.1970 r. II CR 103/70.”

„SN z 30.4.1970 r., II CR 103/70, niepubl.).”