„Uregulowanie to zawiera dwie przesłanki, które powinien wykazać powód: interes prawny w uzyskaniu wyroku ustalającego oraz istnienie stosunku prawnego lub prawa, a nie okoliczności faktycznej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, niepubl.).”
„Pojęcie to zostało obszernie omówione w orzecznictwie i w literaturze (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 czerwca 1997 r., II CKN 201/97, nie publ., wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, nie publ., orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 13 kwietnia 1965 r., II CR 266/64, OSP 1966, z.”
„… interes prawny powinien być rozumiany elastycznie, z uwzględnieniem szeroko pojętego dostępu do sądu w celu zapewnienia należytej ochrony prawnej (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, niepubl., z dnia 4 lutego 1999 r., II CKN 804/98,OSNC 1999, nr 10, poz. 171, z dnia 27 stycznia 2004 r., II CK 387/02, niepubl., z dnia 30 października 2008 r., II CSK 233/08, niepubl., z dnia 18 …”
„… interes prawny powinien być rozumiany elastycznie, z uwzględnieniem szeroko pojętego dostępu do sądu w celu zapewnienia należytej ochrony prawnej (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, niepubl., z dnia 4 lutego 1999 r., II CKN 804/98, OSNC 1999, nr 10, poz. 171, z dnia 27 stycznia 2004r., II CK 387/02, niepubl., z dnia 30 października 2008 r., II CSK 233/08, niepubl., z dnia 18 …”
„Jeżeli powództwo o ustalenie prawa jest jedynym możliwym środkiem jego ochrony, trzeba przyjąć, że powód ma interes prawny w żądaniu ustalenia (zob. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, nie publ., z dnia 4 lutego 1999 r., II CKN 804/98, OSNC 1999, nr 10, poz. 171, z dnia 15 marca 2002 r., II CKN 919/99, Prok. i Pr. – wkł.”
„… prawnego powinno być przy tym interpretowane z uwzględnieniem szeroko pojmowanego dostępu do sądów w celu zapewnienia należytej ochrony prawnej (zob. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, nie publ., z dnia 4 lutego 1999 r., II CKN 804/98, OSNC 1999, nr 10, poz. 171, z dnia 27 stycznia 2004 r., II CK 387/02, nie publ., z dnia 30 października 2008 r., II CSK 233/08, nie publ., z dnia 18 …”
Ts 329/08Trybunał Konstytucyjny · postanowienie · 2010-06-30 „Skarżący nie przytoczył orzeczeń lub poglądów doktryny, w których prezentowane byłoby odmienne rozumienie interesu prawnego, w szczególności przyznających roszczenie o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa w sytuacji, gdy jest to okoliczność niesporna (por. wyrok SN z 21 lutego 1997 r., sygn. akt II CKU 7/97, Prok. i Pr. nr 6/1997, poz. 39).”
„Nie ma natomiast znaczenia to, że powód odczuwa subiektywną potrzebę ochrony swych praw (uzasadnienie uchwały SN z dnia 5 grudnia 1991 r. III CZP 110/91 OSNC 1992/6/104; wyrok SN z dnia 14 marca 2012 r. II CSK 252/11, LEX nr 1169345; wyrok SN dnia 21 lutego 1997 r. II CKU 7/97 CZP 10/86, OSNCAP 1987, z.”
„Uregulowanie art. 189 k.p.c. zawiera dwie przesłanki, które powinien wykazać powód tj. interes prawny w uzyskaniu wyroku ustalającego oraz istnienie stosunku prawnego lub prawa, a nie okoliczności faktycznej (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997r. II CKU 7/97 LEX nr 29538;”
„Nie istnieje natomiast taki interes w okolicznościach ukształtowanych jednoznacznie stanem prawnym i niekwestionowanymi zdarzeniami prawnymi (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r. II CKU 7/97).”
„Stosownie do utrwalonego stanowiska judykatury [vide np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 roku, II CKU 7/97, Prokuratura i Prawo 1997/6/39], który podziela sąd odwoławczy orzekający w niniejszej sprawie – interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. zachodzi wówczas, gdy istnieje obiektywna niepewność stanu …”
I ACa 493/18Sąd apelacyjny · wyrok · 2019-05-30
„Zawsze musi zatem istnieć obiektywna niepewność co do stanu prawnego lub prawa, która wymaga usunięcia (por. uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 17 marca 1989 r. III CZP 21/89 OSNC 1990/2/29, uzasadnienie uchwały SN z dnia 5 grudnia 1991 r. III CZP 110/91 OSNC 1992/6/104; wyrok SN z dnia 14 marca 2012 r. II CSK 252/11, LEX nr 1169345; wyrok SN dnia 21 lutego 1997 r. II CKU 7/97 CZP 10/86, OSNCAP 1987, z.”
„Stosownie do utrwalonego stanowiska judykatury (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 roku, II CKU 7/97), interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. zachodzi wówczas, gdy istnieje obiektywna niepewność stanu prawnego lub prawa, która rodzi po stronie powoda potrzebę uzyskania ochrony jego sytuacji prawnej.”
„Może on wynikać z bezpośredniego zagrożenia prawa powoda lub zmierzać do zapobieżeniu temu zagrożeniu, jak również występować w sytuacji istnienia niepewności stanu prawnego mającej charakter obiektywny, a nie tylko oparty na subiektywnym przekonaniu powoda (por. wyroki Sądu Najwyższego z 21 lutego 1997r. II CKU 7/97, z 4 lutego 1999r.”
„Interes prawny w rozumieniu wskazanego przepisu występuje tylko wówczas, gdy zachodzi potrzeba udzielenia ochrony prawnej (por. uchwałę SN z dnia 25 stycznia 1995 r., III CZP 179/94, OSNC 1995, nr 5, poz. 76), nie istnieje natomiast w okolicznościach ukształtowanych jednoznacznie stanem prawnym i niekwestionowanymi zdarzeniami prawnymi (por wyrok SN z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, Prok.”
I ACa 336/16Sąd apelacyjny · wyrok · 2016-12-21
„… się, że interes prawny powinien być rozumiany z uwzględnieniem szeroko pojętego dostępu do sądu w celu zapewnienia należytej ochrony prawnej (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, niepubl., z dnia 4 lutego 1999 r., II CKN 804/98, OSNC 1999, nr 10, poz. 171, z dnia 27 stycznia 2004r., II CK 387/02, niepubl., z dnia 30 października 2008 r., II CSK 233/08, niepubl., z dnia 18 …”
I ACa 1163/15Sąd apelacyjny · wyrok · 2016-05-24
„Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 21 lutego 1997 r. (II CKU 7/97 LEX nr 29538) wyjaśniał, iż interes prawny, w rozumieniu cytowanego przepisu, występuje wówczas, gdy istnieje niepewność stanu prawnego lub prawa.”
I ACa 782/15Sąd apelacyjny · wyrok · 2016-02-03
„… judykatury [ przykładowo Sąd Najwyższy w: wyroku z 19 lutego 2002 roku, IV CKN 769/00, Lex Polonica nr 355825; wyroku z 16 listopada 2000 roku, I CKN 853/98, LEX nr 50868; wyroku z 21 lutego 1997 roku, II CKU 7/97, Lex Polonica nr 353054; wyroku z 24 marca 1987 roku, III CRN 57/87, Lex Polonica nr 356863] i nteres prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c., istnieje wówczas gdy są spełnione łącznie dwie przesłanki: 1/ …”
„II CSK 252/11, LEX nr 1169345; wyrok SN z dnia 21 lutego 1997r. II CKU 7/97 CZP 10/86, OSNCAP 1987, z.”
I ACa 32/15Sąd apelacyjny · wyrok · 2015-07-09
„… [vide np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 roku, II CKU 7/97, Prokuratura i Prawo 1997/6/39], który podziela sąd orzekający w niniejszej sprawie – interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. zachodzi wówczas, gdy istnieje obiektywna niepewność stanu prawnego lub prawa, która rodzi po stronie powoda potrzebę uzyskania ochrony jego sytuacji prawnej.”
I ACa 103/15Sąd apelacyjny · wyrok · 2015-05-28
„Stosownie do utrwalonego stanowiska judykatury [vide np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 roku, II CKU 7/97, Prokuratura i Prawo 1997/6/39], który podziela sąd orzekający w niniejszej sprawie – interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. zachodzi wówczas, gdy istnieje obiektywna niepewność stanu prawnego lub prawa, która rodzi po stronie powoda potrzebę uzyskania ochrony jego sytuacji prawnej.”
„… definitywnie zakończy spór istniejący lub zapobiegnie powstaniu takiego sporu w przyszłości, tj. obiektywnie odpadnie podstawa jego powstania (por.: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997r., II CKU 7/97, Prok. i Pr.”
I ACa 558/13Sąd apelacyjny · wyrok · 2014-02-05
„… czyli definitywnie zakończy spór istniejący lub zapobiegnie powstaniu takiego sporu w przyszłości, tj. obiektywnie odpadnie podstawa jego powstania (por.: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997r., II CKU 7/97, Prok. i Pr.”
I ACa 1424/12Sąd apelacyjny · wyrok · 2013-09-24
„Powództwo o ustalenie ma charakter celowy, z uwzględnieniem szeroko pojętego dostępu do sądu w celu zapewnienia należytej ochrony prawnej (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, niepubl., z dnia 4 lutego 1999 r., II CKN 804/98, OSNC 1999, Nr 10, poz. 171, z dnia 27 stycznia 2004 r., II CK 387/02, niepubl., z dnia 30 października 2008 r., II CSK 233/08, niepubl., z dnia 18 …”
I ACa 155/13Sąd apelacyjny · wyrok · 2013-03-26
„… (vide uchwała SN z dnia 25 stycznia 1995 r., III CZP 176/94, OSNC 1995/5/74; uchwała SN z dnia 25 stycznia 1995 r., III CZP 180/94, OSNC 1995/5/76; wyrok SN z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, LEX nr 29538, Prok.i Pr.-wkł.”
„… jego wykładni, szeroko pojmowanego dostępu do sądów w celu zapewnienia należytej ochrony prawnej i konkretnych okoliczności danej sprawy (por. m.in. wyroki Sądu Najwyższego z 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, nie publ., z 04 lutego 1999 r., II CKN 804/98, OSNC 1999, Nr 10, poz. 171 i z 18 marca 2011 r., III CSK 127/10).”
„… wymaga wykładni pojęcia interesu prawnego z uwzględnieniem szeroko pojętego dostępu do sądu i zapewnienia stronom należytej ochrony prawnej (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 21 lutego 1997r., II CKU 7/97; z dnia 4 lutego 1999r., II CKN 804/98,OSNC 1999, Nr 10, poz. 171; z dnia 27 stycznia 2004r., II CK 387/02; z dnia 30 października 2008r., II CSK 233/08; z dnia 18 czerwca 2009r., II CSK 33/09; z dnia 18 …”
„W judykaturze wykształcił się pogląd, iż interes prawny nie istnieje w okolicznościach ukształtowanych jednoznacznie stanem prawnym i niekwestionowanymi zdarzeniami prawnymi (zob. wyr. SN z 21.2.1997 r., II CKU 7/97, Legalis).”
I C 59/22Sąd powszechny · wyrok · 2022-09-07
„… wówczas, gdy istnieje obiektywna niepewność stanu prawnego lub prawa, która rodzi po stronie powoda potrzebę uzyskania ochrony jego sytuacji prawnej (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, Prokuratura i Prawo 1997/6/39).”
„Interes prawny nie istnieje w okolicznościach ukształtowanych jednoznacznie stanem prawnym i niekwestionowanymi zdarzeniami prawnymi (zob. wyr. SN z 21.2.1997 r., II CKU 7/97, L.).”
I C 229/20Sąd powszechny · wyrok · 2021-03-22
„Nie ma natomiast znaczenia to, że powód odczuwa subiektywną potrzebę ochrony swych praw (tak np. uzasadnienie uchwały SN z dnia 5 grudnia 1991 r. III CZP 110/91 OSNC 1992/6/104; wyrok SN z dnia 14 marca 2012 r. II CSK 252/11, LEX nr 1169345; wyrok SN dnia 21 lutego 1997 r. II CKU 7/97 CZP 10/86, OSNCAP 1987, z.”
„Interes prawny powoda musi istnieć obiektywnie, czyli zachodzić według rozumnej oceny sytuacji, a nie tylko subiektywny, to jest wedle odczucia powoda (por. uzasadnienie wyroku SN z dnia 04 lutego 1999 roku, II CKN 804/98, wyrok SN z dnia 21 lutego 1997 roku, II CKU 7/97).”
I C 949/20Sąd powszechny · wyrok · 2020-12-14
„Przepis art. 189 kpc zawiera dwie przesłanki, które powinien wykazać powód, tj. interes prawny w uzyskaniu wyroku ustalającego oraz istnienie stosunku prawnego lub prawa, a nie okoliczności faktycznej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, Lex nr 29538).”
I C 1696/18Sąd powszechny · wyrok · 2020-10-26
„SN z dnia 22 września 1999 r., I PKN 278/99, OSNAP 2001, nr 2, poz. 42; uzasadnienie wyroku SN z dnia 14 września 1998 r., I PKN 334/98, OSNAP 1999, nr 20, poz. 646; wyrok SN z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, „Prokuratura i Prawo” 1997, nr 6, poz. 39;”
„OSNC Nr 6/1992 poz. 104; wyrok SN z dnia 14 marca 2012 r. II CSK 252/11, opubl. baza prawna LEX nr 1169345; wyrok SN dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97 CZP 10/86, opubl.”
III Ca 1490/19Sąd powszechny · 2020-09-14
„W rezultacie wspomniany interes jako kategoria obiektywna nie istnieje w okolicznościach ukształtowanych jednoznacznie danym stanem prawnym i oczywistymi zdarzeniami prawnymi (tak SN w wyrokach z dnia 16 grudnia 1993 r., I CRN 141/93 niepubl. i z dnia 21 lutego1997 r., II CKU 7/97, niepubl.).”
„Na uwagę i przytoczenie zasługuje także Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r. II CKU 7/97:” 1.”
„Uregulowanie art. 189 k.p.c. zawiera dwie przesłanki, które powinien wykazać powód: interes prawny w uzyskaniu wyroku ustalającego oraz istnienie stosunku prawnego lub prawa, a nie okoliczności faktycznej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 r., II CKU 7/97, LEX nr 29538;”
I C 290/18Sąd powszechny · wyrok · 2019-01-10
„Stanowisko to zostało przyjęte w wyroku Sądu Najwyższego z 21 lutego 1997 r. (sygn. II CKU 7/97, Lex nr 29538), w którym SN dodał, iż obiektywna niepewność stanu prawnego lub prawa nie istnieje w okolicznościach ukształtowanych jednoznacznie stanem prawnym i niekwestionowanymi zdarzeniami prawnymi.”
III Ca 444/18Sąd powszechny · wyrok · 2019-01-09
„Uregulowanie to zawiera dwie przesłanki, które powinien wykazać powód: interes prawny w uzyskaniu wyroku ustalającego oraz istnienie stosunku prawnego lub prawa, a nie okoliczności faktycznej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 roku, II CKU 7/97, niepubl.).”
I C 1613/16Sąd powszechny · wyrok · 2018-12-03
„Należy przy tym podkreślić, że wskazana niepewność powinna mieć charakter obiektywny, czyli zachodzić według rozumnej oceny sytuacji, a nie tylko subiektywny, to jest wedle odczucia powoda (por. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 04 lutego 1999 roku, II CKN 804/98, OSNC 1999, nr 10, poz. 171; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997 roku, II CKU 7/97, „Prokuratura i Prawo” 1997, nr 6, poz. 39;”
I C 636/16Sąd powszechny · wyrok · 2018-04-24
„Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 21 lutego 1997 r. (II CKU 7/97 Lex nr 29538) wyjaśniał, że interes prawny, w rozumieniu cytowanego przepisu, występuje wówczas, gdy istnieje niepewność stanu prawnego lub prawa.”
III Ca 1808/17Sąd powszechny · 2018-03-06
„A contrario interes prawny jako kategoria obiektywna nie istnieje w okolicznościach ukształtowanych jednoznacznie danym stanem prawnym i oczywistymi zdarzeniami prawnymi (tak SN w wyrokach z dnia 16 grudnia 1993 r., I CRN 141/93 niepubl. i z dnia 21 lutego1997 r., II CKU 7/97, niepubl.).”
IV P 134/17Sąd powszechny · wyrok · 2018-01-10
„Nadto interes prawny nie istnieje w okolicznościach ukształtowanych jednoznacznie stanem prawnym i niekwestionowanymi zdarzeniami prawnymi (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1997r., II CKU 7/97).”
