POSTANOWIENIE

Dnia 1 lutego 2024 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Marek Motuk

po zapoznaniu się z wnioskiem r. pr. P. D.

pełnomocnika wnioskodawcy J. D.

o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia

na zarządzenie sędziego Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2023 r., sygn. akt I ZPI 40/22

o odmowie przyjęcia wniosku o wyrażenia zgody na pociągnięcie do

odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Rejonowego w M. J. K. za czyn z art. 212 § 1 k.k.

na podstawie art. 126 § 2 k.p.k.

                                                     postanowił:

odmówić przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na zarządzenie sędziego Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2023 r., sygn. akt I ZPI 40/22

UZASADNIENIE

Sędzia Sądu Najwyższego Izby Odpowiedzialności Zawodowej zarządzeniem z dnia 15 grudnia 2023 r., sygn. akt I ZPI 40/22, odmówił przyjęcia wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Rejonowego w M. J. K. za czyn z art. 212 § 1 k.k., złożonego przez pełnomocnika wnioskodawcy J. D., z uwagi na oczywistą bezzasadność wniosku. Odpis zarządzenia wraz z pouczeniem o terminie do wniesienia zażalenia doręczono w dniu 28 grudnia 2023 r. wnioskodawcy J. D. oraz w dniu 9 stycznia 2024 r. jego pełnomocnikowi - r. pr. P. D.

Wnioskiem z dnia 24 stycznia 2024 r. (data nadania: 25 stycznia 2024 r.) r. pr. P. D. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na przywołane wyżej zarządzenie, który motywował tym, że przebywał na zwolnieniu lekarskim. Do rzeczonego wniosku załączył zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy w dniach 16-17 stycznia 2024 r. oraz zażalenie na zarządzenie z dnia 15 grudnia 2023 r.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wniosek r. pr. P. D. nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z przepisem art. 126 § 1 k.p.k. warunkiem przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej przez stronę jest wykazanie, że do uchybienia terminu do jej dokonania doszło z przyczyn od strony niezależnych, w terminie 7 dni od daty ustania przeszkody. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek określenia przyczyny uchybienia terminu i wykazania, że była ona niezależna od niego. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Sądu Najwyższego wskazać należy, że przyczyny niezależne od strony, to takie, których strona nie mogła usunąć i dokonać wymaganej przez prawo czynności we właściwym czasie (por. m. in. postanowienie SN z dnia 23 marca 1997 r., II KZ 29/97, Prok. i Pr. 1997, Nr 6, poz. 9; postanowienie SN z 28.10.2019 r., V KZ 59/19, LEX nr 3216885).

W niniejszej sprawie sytuacja taka nie zachodzi. Jak wynika z akt sprawy, odpis zarządzenia Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2023 r., sygn. akt I ZPI 40/22, wraz z pouczeniem, że przysługuje na nie zażalenie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia skierowany został do r. pr. P. D. w dniu 19 grudnia 2023 r. Doręczony został natomiast w dniu 9 stycznia 2024 r. jego pełnomocnikowi pocztowemu w osobie M. K. Termin do złożenia środka odwoławczego przez r. pr. P. D. upływał więc w dniu 16 stycznia 2024 r.

Z uwagi na niezłożenie zażalenia na zarządzenie do dnia 16 stycznia 2024 r., r. pr. P. D. wniósł wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności, przekładając jednocześnie zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy w dniach 16-17 stycznia 2024 r. W uzasadnieniu swojego wniosku podniósł, że zwolnienie lekarskie jednoznacznie wskazywało, że chory ma leżeć. Nie znajduje to jednak odzwierciedlenia w przedłożonym do wniosku zaświadczeniu lekarskim o niezdolności do pracy, w którym brak jest jakichkolwiek informacji odnośnie okoliczności potwierdzających niemożność sporządzenia i nadania w placówce pocztowej zażalenia w dniu 16 stycznia 2024 r.

Co więcej, zaświadczenie to nie obejmuje okresu od dnia 9 stycznia 2024 r. do dnia 15 stycznia 2024 r. Wnioskodawca nie wskazał dlaczego w dniach tych nie dokonał żadnej czynności procesowej w sprawie. Ponadto, r. pr. P. D. zapoznał się z aktami sprawy dopiero w dniu 15 stycznia 2024 r., w którym to złożył wniosek o wydanie zgody na sfotografowanie całości akt. Czynności te jednoznacznie świadczą o braku profesjonalizmu po stronie r. pr. P. D., na którym ciąży obowiązek wywiązywania się z przyjętych zobowiązań z uwagi na status profesjonalnego pełnomocnika świadczącego pomoc prawną. Podniesiona przez niego okoliczność, że udzielone mu pełnomocnictwo nie przewidywało zastępstwa procesowego w postaci substytucji, nie ma znaczenia dla istoty sprawy. Osoba wykonująca zawód zaufania publicznego i prowadząca Kancelarię radcy prawnego niewątpliwie jest świadoma konsekwencji, które działalność ta ze sobą niesie. Zwłaszcza w przypadku braku możliwości udzielenia substytucji powinien on zadbać o interes klienta w przewidzianym terminie, tj. w dniach 9-15 stycznia 2024 r.

Z uwagi na powyższe, należy jednoznacznie wskazać, że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia nastąpiło z powodu zależnego od r. pr. P. D.

Nie znajduje również uzasadnienia podniesiony we wniosku argument wskazujący, że złożenie zażalenia na zarządzenie jest zasadne, albowiem ewentualne uchybienie po stronie pełnomocnika nie może obciążać osoby reprezentowanej, która miała prawo liczyć, na podstawie uzgodnień z pełnomocnikiem, że zażalenie zostanie złożone w terminie. Wbrew stanowisku wnioskodawcy, przyczyną od strony niezależną nie może być niezłożenie przez obrońcę pisma procesowego w terminie, będące skutkiem jego zaniedbania (por. postanowienie SN z 23.09.2020 r., IV KZ 40/20, LEX nr 3162679).

Wskazać również trzeba, że art. 126 § 1 k.p.k. odwołuje się do kryterium obiektywnego przyczyny niezależnej od strony, lecz jej ocena powinna zostać dokonana przez pryzmat strony. Chodzi bowiem o przyczynę, której strona nie mogła usunąć i przez to stało się niemożliwie dokonanie czynności w terminie. Przedmiotem oceny jest to, czy strona dochowała należytej staranności, by dokonać czynności w terminie (zob. postanowienie SN z 18.09.2013 r., V KZ 66/13, LEX nr 1375264). W niniejszej sprawie reprezentowany przez wnioskodawcę J. D. odpis zarządzenia wraz z uzasadnieniem odebrał w dniu 28 grudnia 2023 r. Przy dochowaniu należytej staranności, z uwagi na zapobiegliwość w dbaniu o własne interesy, mógł on więc upewnić się czy zażalenie na zarządzenie zostało przez jego pełnomocnika złożone.

Z tych też względów postanowiono, jak na wstępie.

[M. T.]

[ms]