I ZO 77/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marek Siwek
Dnia 20 maja 2026 r.
w sprawie z powództwa SSN X. Y.
o wynagrodzenie za pracę
po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej
na posiedzeniu w dniu 20 maja 2026 r.
wniosku pełnomocnika pozwanego o wyłączenie od udziału w sprawie o sygn. akt I
ZPU 4/25 SSN X1. Y1.
na podstawie art. 49 § 1 k.p.c.
oddalić wniosek. p o s t a n o w i ł
UZASADNIENIE
Przed Sądem Najwyższym – Izbą Odpowiedzialności Zawodowej zawisła
sprawa z powództwa SSN X. Y. przeciwko Sądowi Najwyższemu o zasądzenie
kwoty 40 322,61 zł tytułem wyrównania zaniżonego wynagrodzenia wraz z
ustawowymi odsetkami. Zaniżenie to ma wynikać z tego, że w latach 2021- 2022 r.
wynagrodzenia sędziów Sądu Najwyższego nie były ustalane z zastosowaniem
mechanizmu przewidzianego w art. 48 § 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie
Najwyższym (Dz. U. z 2024 r. poz. 622), zwanej dalej „u.s.n.”, lecz przy
zastosowaniu regulacji przewidzianych w tzw. ustawach okołobudżetowych,
co spowodowało obniżenie ich wysokości.
Stosownie do treści z art. 27a § 1 pkt 3 u.SN, zgodnie z którym do
właściwości Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego należą sprawy
I ZO 77/25
2
z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych dotyczące sędziów Sądu
Najwyższego, sprawa ta została zarejestrowana w Izbie Odpowiedzialności
Zawodowej w repertorium pod sygn. akt I ZPU 4/25. Do jej rozpoznania została
wyznaczona SSN X1. Y1.
W odpowiedzi na pozew z dnia 30 maja 2025 r. pełnomocnik pozwanego
wniósł o wyłączenie SSN X1. Y1. od udziału w rozpoznaniu wyżej wymienionej
sprawy z uwagi na wątpliwości co do jej bezstronności. SSN X1. Y1. jest bowiem
powodem w analogicznej sprawie o wynagrodzenie, zarejestrowanej pod sygn. akt I
ZPU 3/24.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Z treści art. 49 § 1 k.p.c. wynika, że sąd wyłącza sędziego na jego żądanie
lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać
uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie.
W niniejszej sprawie wątpliwość co do bezstronności sędzi wynika z faktu,
że we wniesionym w dniu 18 stycznia 2024 r. pozwie wystąpiła z roszczeniami
opartymi na analogicznej podstawie faktycznej i prawnej, na jakiej zostało oparte
powództwo w sprawie o sygn. akt I ZPU 4/25, o zasadności którego ma orzekać.
Okoliczność, że sędzia pozostaje stroną w innym postępowaniu dotyczącym
roszczenia o waloryzację wynagrodzenia, nie stanowi jednak sama przez się
przesłanki z art. 49 § 1 k.p.c. Sprawa o sygn. akt I ZPU 4/25, którą ma
rozpoznawać SSN X1. Y1., dotyczy stosunku prawnego, w którym stroną jest inny
podmiot niż sędzia wyznaczona do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a jej wynik
nie wywoła żadnych skutków prawnych wobec SSN X1. Y1.. Orzeczenie to nie
będzie wiążące w postępowaniu w sprawie o sygn. akt I ZPU 3/24 – nie będzie
miało charakteru prejudycjalnego. Nie zachodzi zatem sytuacja, w której wynik
niniejszej sprawy mógłby w sposób bezpośredni oddziaływać na sytuację
majątkową SSN X1. Y1.. Istnienie osobistych roszczeń majątkowych SSN X1. Y1.,
względnie ich brak, nie może rzutować na liczbę ani rodzaj spraw jej przydzielonych,
chyba że sprzeciwiają się temu regulacje procesowe, co akurat w sprawie nie
zachodzi.
I ZO 77/25
3
Ponadto sama zbieżność zagadnienia prawnego będącego podstawą
roszczeń w sprawach o sygn. akt I ZPU 3/24 i I ZPU 4/25 nie jest wystarczająca
do przyjęcia uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego. Bezstronność
sędziego oznacza brak uprzedzenia wobec stron, a nie brak ukształtowanego
stanowiska co do wykładni prawa. Sędzia, co oczywiste, ma prawo do własnych
poglądów prawnych, a zarazem spoczywa na nim obowiązek samodzielnego
interpretowania mających zastosowanie przepisów. Nie może być on więc
wyłączany tylko dlatego, że jego linia orzecznicza może okazać się niekorzystna
dla jednej ze stron. Gdyby przyjąć przeciwną koncepcję, prowadziłoby to
niechybnie do nieakceptowalnej możliwości podejmowania przez stronę czynności
zmierzających do wyznaczenia do rozpoznania sprawy sędziego, którego
stanowisko prawne stronie odpowiada, a więc swoistego „doboru sędziego pod
wynik sprawy”.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.
[M. T.]
[a.ł]