I ZI 73/25
ZARZĄDZENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Prezes SN Maria Szczepaniec
Dnia 5 sierpnia 2026 r.
1. Na podstawie art. 80 § 2b ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo
o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 poz. 334 - dalej
powoływana jako: „u.s.p.”) odmówić przyjęcia wniosku o wydanie
zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędzi
Sądu Rejonowego w [...] X. Y. z uwagi na oczywistą
bezzasadność wniosku;
2. Odpis zarządzenia doręczyć pełnomocnikowi wnioskodawców
oraz wnioskodawcom wraz z pouczeniem, że na niniejsze
zarządzenie przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego – Izby
Odpowiedzialności Zawodowej w terminie 7 dni od dnia jego
doręczenia;
3. Zwrócić Sądowi Rejonowemu w W. akta sprawy o sygn. […].
UZASADNIENIE
Pełnomocnik wnioskodawców E. O. oraz K. O. wniósł o zezwolenie na
pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędzi Sądu Rejonowego w [...] X. Y. o
czyn z art. 212 § 1 k.k. i art. 216 § 1 k.k. oraz art. 11 § 2 k.k., polegający na tym, że
dnia 16 kwietnia 2021 r. w [...] wydając postanowienie […] w uzasadnieniu
znieważyła ich i zniesławiła indywidualnie oraz jako rodzinę pomawiając E. O. o
przemoc ściganą z urzędu wobec K. O., co nie miało miejsca (k. 2-5).
Sąd Najwyższy zarządził co następuje.
I ZI 73/25
2
Analiza wniosku o wyrażenie zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności
karnej sędzi Sądu Rejonowego w [...] X. Y. prowadzi do uznania, iż jest on
bezzasadny w stopniu oczywistym. Nie zasługiwał on bowiem na uwzględnienie nie
tylko z uwagi na brak dostatecznego uprawdopodobnienia popełnienia czynu
wypełniającego znamiona przestępstw określonych w art. 212 § 1 k.k. i art. 216 § 1
k.k., ale przede wszystkim niewykazania takowej okoliczności w jakimkolwiek
stopniu.
Sąd Najwyższy wskazuje, że w postępowaniu o zezwolenie na pociągnięcie
do odpowiedzialności karnej, które jest szczególnym rodzajem postępowania, sąd
dyscyplinarny orzeka zasadniczo na podstawie wniosku i dowodów załączonych
przez wnioskodawcę, bowiem to rolą oskarżyciela, a nie sądu jest formułowanie
oraz wykazywanie przesłanek uzasadniających zezwolenie na pociągnięcie
sędziego do odpowiedzialności karnej, toteż oskarżyciela – a nie sąd dyscyplinarny
- obciąża powinność gromadzenia wszystkich niezbędnych w sprawie dowodów,
uzasadniających podejrzenie popełnienia przez sędziego przestępstwa (zob.
postanowienie Sądu Najwyższego z 12 czerwca 2003 r., SNO 29/03; uchwała Sądu
Najwyższego z 24 października 2014 r., SNO 43/14).
Obowiązek przedłożenia materiału dowodowego przemawiającego za
zasadnością wniosku należy tym samym do wnioskodawcy, a wyjątkiem od tej
zasady jest jedynie sytuacja, w której nie posiada on realnych możliwości uzyskania
materiału dowodowego, a zdolnością tą dysponuje wyłącznie sąd dyscyplinarny. W
sytuacji natomiast, gdy nie dołączono do wniosku jakichkolwiek dowodów bądź
przedłożone dowody nie wykazują żadnego widocznego związku z treścią zarzutu
formułowanego wobec osoby objętej wnioskiem, żądanie wnioskodawcy uznać
należy za bezzasadne w stopniu oczywistym.
W przedmiotowej sprawie nie został chociażby uprawdopodobniony fakt
popełnienia przez sędzię Sądu Rejonowego w [...] X. Y. przestępstwa z art. 212 § 1
k.k. lub art. 216 § 1 k.k.
Objęta wnioskiem sędzia miała dopuścić się przestępstwa z art. 212 § 1 k.k.
i art. 216 § 1 k.k. oraz art. 11 § 2 k.k., w ten sposób, że „dnia 16.04. 2021 r. w [...]
Wydając Postanowienie […] w uzasadnieniu znieważyła nas i zniesławiła
I ZI 73/25
3
indywidualnie oraz jako rodzinę pomawiając E. O. o przemoc ściganą z urzędu
wobec K. O., co nie miało miejsca”.
Do wniosku (poza kopią prywatnego aktu oskarżenia) nie zostało
dołączone żadne pismo czy protokół rozprawy ze sprawy o sygn. akt […] toczącej
się przed Sądem Rejonowym w [...], które wskazywałoby na dopuszczenie się
przez sędzię zarzucanego jej czynu, pomimo obiektywnej możliwości uzyskania
przedmiotowych dokumentów przez pełnomocnika wnioskodawców. Zasadniczo
uzasadnienie wniosku dotyczy jedynie niepopartego dowodami subiektywnego
poczucia pomówienia i znieważenia, które mają odczuwać wnioskodawcy wobec
niekorzystnego rozstrzygnięcia w sprawie o sygn. akt […]. Nie zostały zatem
przedstawione dowody, wskazujące na popełnienie przez objętą wnioskiem sędzię
przestępstw z art. 212 § 1 k.k. oraz z art. 216 § 1 k.k.,
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o
zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędzi Sądu Rejonowego w
[...] X. Y. wobec jego oczywistej bezzasadności.
[r.g.]