I ZI 11/22
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Demendecki
Dnia 14 lipca 2026 r.
w sprawie o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędzi Sądu
Rejonowego w [...] w stanie spoczynku X. Y., po rozpoznaniu w Izbie
Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu w dniu 14 lipca 2026 r. wniosku
pełnomocnika z urzędu objętej wnioskiem sędzi o przyznanie kosztów nieopłaconej
pomocy prawnej udzielonej z urzędu
postanowił:
zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adwokat J. C. kwotę 1476 zł
(słownie: tysiąc czterysta siedemdziesiąt sześć złotych) w tym 23 %
VAT, z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokat
z urzędu w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, tj. w
postępowaniu w przedmiocie rozpoznania wniosku o zezwolenie na
pociągnięcie X. Y. – sędziego Sądu Rejonowego w [...] w stanie
spoczynku do odpowiedzialności karnej.
UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia 18 stycznia 2021 r. prokurator Prokuratury Rejonowej w W.
wystąpił do Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego o podjęcie uchwały w
przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej X. Y. -
sędziego Sądu Rejonowego w [...] w stanie spoczynku, za czyn polegający na tym,
że:
I ZI 11/22
2
w okresie od stycznia 2019 roku do 21 stycznia 2020 roku w [...] uporczywie
nękała A. K., M. K. i R. K. poprzez wyzywanie ich słowami wulgarnymi,
znieważającymi i zniesławiającymi, nagrywaniu i robieniu zdjęć pokrzywdzonym na
ich posesji, inicjowaniu wobec nich bezpodstawnych interwencji Policji, zakłócaniu
spoczynku nocnego, a ponadto grożeniu A. K. pobytem w zakładzie karnym, czym
wzbudziła u pokrzywdzonych uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia i
poniżenia oraz istotnie naruszyła ich prywatność, tj. o czyn z art. 190a § 1 k.k.
Nadto wnioskodawca wniósł o zezwolenie na zatrzymanie i przymusowe
doprowadzenie X. Y. do Prokuratury Rejonowej w W. oraz na badania
psychiatryczne w Poradni Zdrowia Psychicznego w W. Sędziego Sądu Rejonowego
w sytuacji, kiedy dobrowolnie nie stawi się na wezwanie orangu procesowego i
niesprawiedliwi swojej nieobecności.
Uchwałą Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego z dnia 2 marca 2021 r.,
sygn. akt I DI 11/21:
1. zezwolono na pociągnięcie X. Y. - sędziego Sądu Rejonowego w [...] w
stanie spoczynku do odpowiedzialności karnej, za czyn polegający na tym, że w
okresie od stycznia 2019 roku do 21 stycznia 2020 roku w [...] uporczywie nękała A.
K., M. K. i R. K. poprzez wyzywanie ich słowami wulgarnymi, znieważającymi i
zniesławiającymi, nagrywaniu i robieniu zdjęć pokrzywdzonym na ich posesji,
inicjowaniu wobec nich bezpodstawnych interwencji Policji, zakłócaniu spoczynku
nocnego, a ponadto grożeniu A. K. pobytem w zakładzie karnym - tj. o
przestępstwo z art. 190a § 1 k.k.;
2. wyrażono zgodę na zatrzymanie i przymusowe doprowadzenie X. Y. -
sędziego Sądu Rejonowego w [...] w stanie spoczynku przez Policję do Prokuratury
Rejonowej w W. w terminie wskazanym przez prokuratora;
3. wyrażono zgodę na zatrzymanie i doprowadzenie X. Y. - sędziego Sądu
Rejonowego w [...] w stanie spoczynku przez Policję do miejsca pracy biegłych
lekarzy, którym prokuratura zleci sporządzenie opinii o stanie zdrowia psychicznego
wyżej wymienionej, w czasie wskazanym przez Prokuraturę Rejonową w W.
Powyższe rozstrzygnięcie zaskarżyła objęta wnioskiem sędzia oraz jej
obrońca.
I ZI 11/22
3
Uchwałą Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 2021 r.,
sygn. akt II DIZ 43/21, uchylono zaskarżoną uchwałę i sprawę przekazano do
ponownego rozpoznania Sądowi Najwyższemu jako sądowi pierwszej instancji,
kosztami postępowania odwoławczego obciążając Skarb Państwa.
Zarządzeniem z dnia 24 listopada 2025 r., sygn. akt I ZI 11/22, na podstawie
art. 79 § 2 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. u.s.p., wyznaczono
X. Y. – sędziemu Sądu Rejonowego w [...] w stanie spoczynku, obrońcę z urzędu w
osobie adwokat J. C. do udziału przed Sądem Najwyższym Izbą Odpowiedzialności
Zawodowej w postępowaniu w przedmiocie rozpoznania wniosku o zezwolenie na
pociągnięcie X. Y. – sędziego Sądu Rejonowego w [...] w stanie spoczynku do
odpowiedzialności karnej oraz zatrzymanie.
Na posiedzeniu jawnym w dniu 5 grudnia 2025 r., sygn. akt I ZI 11/22, stawiła
się wyznaczona pełnomocnik z urzędu adw. J. C. Z uwagi na złożenie wniosku
przez X. Y. – SSR w [...] w stanie spoczynku o wyłączenie sprawozdawcy w sprawie
I ZI 11/22, a także wniosek pełnomocnik objętej wnioskiem sędzi, odroczono
posiedzenie.
Pismem z dnia 21 kwietnia 2026 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego)
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w R. nadesłał
kserokopię aktu zgonu sędziego w stanie spoczynku X. Y.
W dniu 23 kwietnia 2026 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego) wpłynął aktu
zgonu sędzi Sądu Rejonowego w [...] w stanie spoczynku X. Y., nadesłany przez
Urząd Miasta […].
Postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 20 maja 2026 r., sygn. akt I ZI
11/22, na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. umorzono
postępowanie, kosztami postępowania obciążając Skarb Państwa.
Pismem z dnia 2 czerwca 2026 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego)
pełnomocnik adw. J. C. wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy
prawnej udzielonej z urzędu w sprawie o sygn. akt I ZI 11/22, powiększoną o
podatek VAT.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
I ZI 11/22
4
Wniosek pełnomocnik z urzędu objętej wnioskiem sędzi o przyznanie
kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie o sygn. akt I
ZI 11/22 zasługiwał na uwzględnienie.
Ustalając kwotę nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z
urzędu uwzględnić należy wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 kwietnia
2020 r., w sprawie o sygn. akt SK 66/19, w którym stwierdzono, że analiza statusu
adwokatów i radców prawnych oraz ich roli w postępowaniu, w którym występują
jako podmioty powołane i zobowiązane do zastępstwa prawnego, prowadzi do
uznania, że różnicowanie ich wynagrodzenia poprzez jego obniżenie, w stosunku
do wynagrodzenia, które otrzymaliby, gdyby występowali w sprawie jako
pełnomocnicy z wyboru, nie ma konstytucyjnego uzasadnienia (zob. wyrok TK z
23.04.2020 r., SK 66/19, OTK-A 2020, nr 13). Tak też, zgodnie z § 11 ust. 2 pkt 6
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie
opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023, poz. 1964) w zw. z § 17 ust. 2 pkt 6
Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie
ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów
nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu opłata za obronę
w sprawie przed Sądem Najwyższym wynosi 1200 zł.
Kwota należna adwokat J. C. z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej
udzielonej przez adwokata z urzędu w postępowaniu przed Sądem Najwyższym
podwyższona o 23% VAT, wynosi zatem 1476 zł.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.
[M. T.]