I USK 628/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Piotr Prusinowski
Dnia 7 maja 2026 r.
w sprawie z odwołania M.K.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Opolu
o świadczenie rehabilitacyjne,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w dniu 7 maja 2026 r.,
na skutek skargi kasacyjnej odwołującej się od wyroku Sądu Okręgowego w Opolu
z dnia 28 listopada 2023 r., sygn. akt V Ua 38/23,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2023 r. Sąd Rejonowy w Opolu oddalił
odwołanie wnioskodawczyni M.K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
Oddział w Opolu z dnia 11 maja 2022 r., którą organ rentowy odmówił jej
przyznania prawa do świadczenia rehabilitacyjnego. Sąd po przeprowadzeniu
postępowania dowodowego, w tym na podstawie opinii biegłego S.G. oraz
częściowo na podstawie opinii biegłego M.W., ocenianych według art. 233 § 1
k.p.c., doszedł do przekonania, że odwołanie było bezzasadne. Ustalono bowiem,
że od dnia 21 kwietnia 2022 r. wnioskodawczyni była zdolna do pracy na
zajmowanym ostatnio stanowisku.
Sąd Okręgowy w Opolu wyrokiem z dnia 28 listopada 2023 r. oddalił
apelację wnioskodawczyni. Sąd ten w pełni podzielił ustalenia faktyczne dokonane
I USK 628/26
2
przez Sąd pierwszej instancji, jak również przyjętą ocenę prawną. Odnosząc się do
zarzutów apelacji wskazał, że w świetle zgromadzonych w sprawie dowodów i
uzasadnienia zaskarżonego wyroku za bezzasadne należało uznać zarzuty
apelującej odnośnie błędnej oceny materiału dowodowego, w szczególności opinii
biegłych ortopedów, co miało skutkować błędną oceną stanu jej zdrowia. W ocenie
Sądu Okręgowego nie ma racji apelująca zarzucając jakoby biegli w trakcie
badania fizykalnego w żadnym zakresie nie przeprowadzili badania lewej ręki
pacjentki, skupiając się na ręce prawej, która jest zdrowa. Zdaniem Sądu opinie
biegłych ortopedów spełniają wszelkie wymogi dla uznania ich za wiarygodne
dowody w sprawie, dlatego wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii innych
biegłych z zakresu ortopedii, podlegał pominięciu jako zmierzający do przedłużenia
postępowania.
Skargę kasacyjną oparto na naruszeniu przepisów postępowania, które to
uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 378 § 1 k.p.c., przez
nierozpoznanie co do istoty zarzutów apelacji, to jest oparcie treści rozstrzygnięcia
Sądu drugiej instancji na opiniach biegłych sądowych M.W. i S.G., które to opinie
stoją w sprzeczności z resztą zebranego w sprawie materiału dowodowego i jako
nieprawidłowe były negowane przez wniesienie zarzutów przez wnioskodawczynię,
oraz niewłaściwe pominięcie jako nie mającego znaczenia dla sprawy na podstawie
art. 2352 § 1 pkt 2 k.p.c. wniosku pełnomocnika skarżącej o zmianę biegłego, co
także miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na
jej oczywistą zasadność. W jej ocenie z całą pewnością w przedmiotowej sprawie
zastosowanie miał przepis art. 2352 § 1 pkt 2 k.p.c. Sądy obu instancji zostały
poinformowane o zarzutach skarżącej w zakresie czynności przeprowadzonych
przez biegłych, w tym tak rażących błędach, jak zbadanie nie tej ręki pacjentki, a
mimo to Sąd nie zdecydował się na powołanie innego biegłego i zaniechał
konfrontacji zebranego w sprawie materiału dowodowego z opinią biegłych. Nadto
Sąd wyraźnie wskazał w zleceniu przeprowadzenia opinii, że biegły ma dokonać
oceny w kontekście ostatnio zajmowanego stanowiska pracy czyli sprzedawca-
magazynier, gdzie tymczasem peroruje on na temat zawodu piekarz-cukiernik, co
jest jednoznacznie niezgodne z treścią postanowienia Sądu o powołaniu biegłego.
I USK 628/26
3
Sąd Najwyższy zważył:
Brak jest podstaw uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania.
W myśl art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Ujęta w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka ma miejsce wtedy, gdy
zasadność podniesionych w niej zarzutów wynika prima facie, bez głębszej analizy
prawnej. Dotyczy to więc jedynie uchybień przepisom prawa materialnego albo
procesowego, zarzucanym sądowi drugiej instancji, o charakterze elementarnym
polegających w szczególności na oparciu rozstrzygnięcia na wykładni przepisu
oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią przyjmowaną w
orzecznictwie i nauce prawa, na zastosowaniu przepisu, który już nie obowiązywał,
względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego przepisu w ustalonym
stanie faktycznym (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 2015 r., IV
CSK 263/15, LEX nr 1940571). Oczywiste jest przy tym tylko to, co można dostrzec
bez potrzeby głębszej analizy, czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań.
Zarzucane uchybienia muszą zatem mieć kwalifikowany charakter i być
dostrzegalne w sposób oczywisty dla przeciętnego prawnika (postanowienia Sądu
Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000, V CKN 1780/00, OSNC 2001 nr 3, poz. 52; z
dnia z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001 nr 10, poz. 156). W przyczynie
kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. nie chodzi o wskazanie naruszenia
prawa przez sąd meriti, choćby oczywistego, co dotyczy zwłaszcza uchybień w
sferze prawa procesowego, lecz o to, aby wykazane uchybienia sądu skutkowały
wydaniem oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. (postanowienia Sądu
Najwyższego z dnia 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 nr 13, poz. 230; z
dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, LEX nr 442743; z dnia 28 lutego 2012 r., I PK
I USK 628/26
4
157/11, LEX nr 1215115). W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie wykazała
istnienia tak rozumianej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się słusznie, że w sytuacji,
gdy skarga kasacyjna nie zarzuca obrazy jakiegokolwiek przepisu prawa
materialnego stanowiącego podstawę wyrokowania sądu odwoławczego, to w
konsekwencji nie jest możliwa ocena, czy naruszenie przepisów prawa
procesowego wskazanych w podstawie kasacyjnej mogło mieć - rzeczywiście -
istotny wpływ na wynik sprawy, czego wymaga art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c. Nie chodzi
przy tym o czysto teoretyczną możliwość takiego wpływu, lecz o wykazanie, że w
okolicznościach danej sprawy ten wpływ był (mógł być) realny, a można to
stwierdzić dopiero wówczas, gdy w skardze zostanie podniesiony adekwatny w
konkretnych okolicznościach faktycznych zarzut obrazy prawa materialnego.
Zatem, aby uznać, że wskazywane przez skarżącego uchybienia procesowe mogły
mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, niezbędne jest określenie
przepisów prawa materialnego, które stanowiły (lub powinny stanowić) podstawę
roszczenia zgłoszonego w pozwie. Innymi słowy, możliwość uznania przez Sąd
Najwyższy orzeczenia Sądu drugiej instancji za merytorycznie błędne uzależnione
jest od oceny materialnoprawnych zarzutów, a skoro ich nie powołano w skardze,
to Sąd Najwyższy traci możliwość takiej oceny, co przesądza los skargi kasacyjnej
opartej włącznie na drugiej podstawie kasacyjnej (por. wyroki Sądu Najwyższego: z
dnia z 8 listopada 2023 r., I USKP 15/23, LEX nr 3622599; z dnia 27 września 2023
r., II PSKP 26/22, LEX nr 3626223; z dnia 18 czerwca 2024 r., II USKP 9/24, LEX
nr 3727965; postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 23 stycznia 2014 r., I PK
208/13, LEX nr 1646059; z dnia 16 października 2012 r., I PK 125/12, LEX nr
1675322). Inaczej rzecz ujmując, skarżący przy pomocy zarzutów naruszenia
przepisów postępowania powinien zmierzać do wykazania, że wadliwość
procedowania przez Sąd drugiej instancji była na tyle istotna, że doprowadziła do
błędnego zastosowania przepisu (przepisów) prawa materialnego będącego
właściwą podstawą rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym orzeczeniu. Wynik
sprawy to jej rozstrzygnięcie, które jest oparte na przepisach prawa materialnego
zastosowanych w ramach subsumcji ustalonego w sprawie stanu faktycznego pod
właściwy przepis. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie mogą być celem
I USK 628/26
5
samym w sobie, lecz muszą służyć wykazaniu błędnego zastosowania przepisu
(przepisów) prawa materialnego, który stanowi rzeczywistą podstawę prawną
rozstrzygnięcia (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 10 czerwca 2021 r.,
III USK 163/21, LEX nr 3302371; z dnia 24 października 2006 r., II PK 38/06, LEX
nr 950620; oraz wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 16 czerwca 2011 r., III UK
213/10, LEX nr 950436; z dnia 25 czerwca 2014 r., IV CSK 679/13, LEX nr
1511203; z dnia 9 lipca 2014 r., I PK 316/13, LEX nr 1511811; z dnia 4 marca 2021
r., II USKP 27/21, LEX nr 3178194). Uwzględniając wskazaną regułę, mając też w
pamięci, że Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach zgłoszonych
podstaw (art. 39813 § 1 k.p.c.), jest pewne, że skarga kasacyjna wnioskodawczyni
nie może zostać zakwalifikowana jako „oczywiście uzasadniona” w rozumieniu art.
3989 § 1 pkt 4 k.p.c.
Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.
orzekł jak w sentencji.
[A.P.]
[SOP]
