I USK 116/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 17 grudnia 2025 r.
SSN Leszek Bielecki
w sprawie z odwołania W.C.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Koszalinie
o wysokość świadczenia,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych w dniu 17 grudnia 2025 r.,
skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie
z dnia 26 listopada 2024 r., sygn. akt III AUa 58/24,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2. zasądza od skarżącego na rzecz organu rentowego kwotę
240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów
postępowania kasacyjnego wraz z ustawowymi odsetkami za
czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia zobowiązanemu
orzeczenia do dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w Szczecinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
wyrokiem z 26 listopada 2024 r., III AUa 58/24, oddalił apelację odwołującego się
W.C. od wyroku Sądu Okręgowego w Koszalinie z 21 listopada 2023 r., IV U
334/23, oddalającego jego odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
Oddziału w Koszalinie z 2 czerwca 2023 r., którą to przeliczono mu emeryturę od
25 kwietnia 2021 r., tj. od daty nabycia prawa do świadczenia.
I USK 116/25
2
Odwołujący się wniósł do Sądu Najwyższego skargę kasacyjną, zaskarżając
ten wyrok w całości. Uzasadniając wiosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania wskazał, że skarga jest oczywiście uzasadniona albowiem zaskarżone
orzeczenie w sposób oczywisty stoi w sprzeczności z treścią art. 278 § 1 w związku
z art. 227 k.p.c., bowiem pomimo zaistnienia konieczności przeprowadzenia
dowodu z opinii biegłego, Sąd drugiej instancji tego dowodu nie dopuścił i poczynił
ustalenia, które wymagały wiedzy specjalistycznej we własnym zakresie, co w
konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 114 ust. 1 w związku z art. 174 ust. 4
w związku z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach
z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2025 r., poz. 1749
ze zm., dalej jako ustawa emerytalna), przez ich błędne zastosowanie i uznanie, iż
organ w sposób prawidłowy ustalił wysokość wskaźnika i kapitału początkowego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ rentowy wniósł o wydanie
postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi do rozpoznania oraz zasądzenie na
rzecz organu rentowego kosztów postępowania kasacyjnego według norm
przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na przyjęcie do merytorycznego
rozpoznania.
Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną
do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1),
istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność
postępowania (pkt 3) lub skarga jest oczywiście uzasadniona (pkt 4).
Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o
przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do tych przesłanek, gdyż
tylko wówczas może być osiągnięty cel wymagań przewidzianych w art. 3984 § 2
k.p.c. Wiosek ten powinien zawierać profesjonalny wywód prawny nawiązujący do
wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c. przesłanek przedsądu ze wskazaniem, które z
I USK 116/25
3
nich występują w sprawie i z uzasadnieniem stanowiska skarżącego
(postanowienie Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06).
Sąd Najwyższy jednolicie przyjmuje, że nawiązanie do przesłanki z art. 3989
§ 1 pkt 4 k.p.c. wymaga nie tylko powołania się na okoliczność, że skarga
kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ale również wykazania, iż przesłanka ta
rzeczywiście zachodzi. Oznacza to, że skarżący musi wskazać, w czym - w jego
ocenie - wyraża się "oczywistość" zasadności skargi oraz podać argumenty
wykazujące, że rzeczywiście skarga jest uzasadniona w sposób oczywisty. Sam
zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie
prowadzi bowiem wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście
uzasadniona. Skarżący powinien więc w wywodzie prawnym wykazać
kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego
polegającą na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu
podstawowej wiedzy prawniczej (postanowienia Sądu Najwyższego: z 14 lipca
2005 r., III CZ 61/05, OSNC 2006 nr 4 poz. 75; z dnia 26 kwietnia 2006 r.,
II CZ 28/06, LEX nr 198531; z 9 marca 2012 r., I UK 370/11, LEX nr 1215126;
z 1 stycznia 2012 r., I PK 104/11, LEX nr 1215774). Ponadto przez oczywistą
zasadność skargi kasacyjnej rozumie się sytuację, w której zaskarżone orzeczenie
sądu drugiej instancji w sposób ewidentny narusza konkretne przepisy prawa.
We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, jak i w jego
uzasadnieniu, niezbędne jest zatem powołanie konkretnych przepisów prawa,
z którymi wyrok sądu drugiej instancji jest w oczywisty sposób sprzeczny
(postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 listopada 2012 r., I UK 414/12, LEX nr
1675171). Jednak o tym, że skarga jest oczywiście uzasadniona, nie może
decydować argumentacja zawarta w uzasadnieniu jej podstaw (postanowienie
Sądu Najwyższego z 2 kwietnia 2008 r., II PK 347/07, LEX nr 465860). Ponadto w
przyczynie kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. nie chodzi o wskazanie
naruszenia prawa przez sąd meriti, choćby oczywistego, co dotyczy zwłaszcza
uchybień w sferze prawa procesowego, lecz o to, aby wykazane uchybienia sądu
skutkowały wydaniem oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (postanowienia
Sądu Najwyższego: z 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 Nr 13, poz. 230;
I USK 116/25
4
z 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, LEX nr 442743; z dnia 28 lutego 2012 r.,
I PK 157/11, LEX nr 1215115).
Skarżący nie wykazał istnienia powyższej przesłanki przedsądu.
Sąd Najwyższy zwraca uwagę, że sens art. 278 § 1 k.p.c. wyraża się w
nakazie zasięgnięcia opinii biegłego (lub kilku biegłych) przez sąd wówczas, gdy
dla rozstrzygnięcia sporu niezbędna jest wiedza "specjalna" czyli wiedza dostępna
specjalistom w danej dziedzinie. Jednocześnie wykładnia tego przepisu akcentuje
zakaz samodzielnego rozstrzygania przez sąd kwestii objętych "wiadomościami
specjalnymi". Dowód z opinii biegłego podlega jednak ocenie sądu (art. 233 § 1
k.p.c.) podobnie jak inne dowody (np. z zeznań świadków, z dokumentów, z
przesłuchania stron). Sąd dokonujący oceny dowodu nie jest związany
"ustaleniami" biegłych w zakresie, w jakim ustalenia te nie wymagają wiadomości
specjalnych, lecz mogą być poczynione bez udziału biegłego, bo wynikają z
dostępnych danych zawartych w materiale dowodowym sprawy, których oceny sąd
może dokonać samodzielnie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 kwietnia
2025 r., III USK 209/24, LEX nr 3863789). W niniejszej sprawie skarżący dochodził
ponownego przeliczenia emerytury. Zatem Sąd był władny badać, czy od czasu
wydania uprzedniej decyzji zostały przedstawione nowe dowody, które mogłyby
wpłynąć na wysokość świadczenia. Do tego nie była niezbędna opinia biegłego
sądowego. Sąd dokonał analizy akt sprawy i przedkładanej przez odwołującego się
dokumentacji, która okazała się dokumentacją, na podstawie której organ
emerytalny wydał już wcześniej prawomocne decyzje. Żadnych nowych,
nieznanych uprzednio sądowi dokumentów, skarżący nie przedstawił.
Strona skarżąca nie zdołała zatem wykazać, że zachodzi potrzeba
rozpoznania przez Sąd Najwyższy wniesionej przez nią skargi kasacyjnej, wobec
czego na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. O kosztach
postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto zgodnie z art. 98 § 1 i 11 k.p.c.
Mc
[SOP]
I USK 116/25
5
