I SAB/Wa 214/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K., M. K., A. K. i [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącym J. K., M. K., A. K. i [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi.

Pismem z 21 lipca 2023 r. adw. J. Z., działając w imieniu J. K., M. K., A. K. i [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej jako: "skarżący"), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy (dalej jako: "Prezydent") w rozpoznaniu wniosku o przyznanie odszkodowania, na podstawie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2023 r., poz. 344), za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. hip. jako "[...]" rej. hip. [...].

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie wskazał, że postanowieniem z 28 sierpnia 2023 r. nr 413/SD/2023 zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne wszczęte przedmiotowym wnioskiem skarżących o odszkodowanie do czasu ustalenia następców prawnych po J. O., E. W. i M. T. vel M. S.

Przy piśmie z 25 września 2023 r. organ nadesłał akta administracyjne, z których wynika, że postanowieniem z 22 września 2023 r. nr 475/SD/2023 podjęto przedmiotowe postępowanie administracyjne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634) dalej jako: "P.p.s.a.", sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona.

Powyższy przepis jako podstawę odrzucenia skargi wskazuje, m.in. stan powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). Konsekwencją faktu, że prawomocny wyrok korzysta z powagi rzeczy osądzonej jest natomiast to, że nie można skutecznie wszcząć postępowania w tym samym przedmiocie. W takiej sytuacji zachodzi bowiem podstawa do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej (art. 58 § 1 pkt 4 P.p.s.a.).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że bezspornym jest, iż sprawa niniejsza zainicjowana została skargą na bezczynność Prezydenta w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania, na podstawie art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami, za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. hip. jako "[...]" rej. hip. [...].

Stwierdzić należy, że wyrokiem z 4 marca 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 1/16 Sąd zobowiązał Prezydenta do rozpoznania wniosku z 1 sierpnia 2014 r., o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. hip. jako "[...]" rej. hip. [...]., w terminie czterech miesięcy od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Wyrok ten stał się prawomocny od dnia 22 kwietnia 2016 r.

W związku z powyższym w niniejszej sprawie wystąpiła tożsamość przedmiotowa – z tym, że pierwsza dotyczy przewlekłości, a druga bezczynności organu w rozpoznaniu tego samego wniosku z 1 sierpnia 2014 r.

Powyższe, w ocenie Sądu przemawia za uznaniem, że z uwagi na prawomocny wyrok z 4 marca 2016 r. korzystający z powagi rzeczy osądzonej, kolejna skarga wniesiona na bezczynność Prezydenta w przedmiocie rozpoznania tego samego wniosku odszkodowawczego jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu.

Wskazać należy, że mimo iż przedmiotem kontroli Sądu w sprawie o sygn. akt I SAB/Wa 1/16 była skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta w sprawie ustalenia odszkodowania za ww. nieruchomość, a w niniejszej sprawie Sąd zakwalifikował wniesioną skargę jako skargę na bezczynność Prezydenta w przedmiocie rozpoznania ww. wniosku, to pomiędzy sprawami zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 19 października 2018 r., sygn. akt I OZ 965/18, stwierdził, że należy mieć bowiem na uwadze, że o ile w art. 149 P.p.s.a. ustawodawca wyodrębnił dwie instytucje, tj. bezczynność i przewlekłość, o tyle przyznał sądowi taki sam zakres uprawnień w przypadku uwzględnienia skargi zarówno na bezczynność, jak i przewlekłość. Z punktu widzenia celu zmian spowodowanych wprowadzeniem instytucji przewlekłości postępowania i sankcji jakie sąd może nałożyć na organ, nieuzasadnione jest zatem, aby w odniesieniu do prowadzonego postępowania administracyjnego w tej samej sprawie administracyjnej, wobec tego samego organu stosować podwójnie środki przewidziane w art. 149 P.p.s.a. Jak już wyżej wskazano w obu przypadkach sąd administracyjny dysponuje tymi samymi środkami prawnymi, a ich zastosowanie jest obowiązkowe w razie stwierdzenia którejkolwiek postaci niesprawnego funkcjonowania organu.

W przypadku wydania prawomocnego wyroku uwzględniającego skargę na przewlekłość, w tej samej sprawie nie jest dopuszczalne kierowanie kolejnych skarg na bezczynność bądź przewlekłość. Opieszałość organu podlega natomiast skardze w trybie art. 154 P.p.s.a. na niewykonanie wyroku sądu.

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę powyższe stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w pełni podziela.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji. O zwrocie wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 w zw. z art. 202 § 2 P.p.s.a.