I SA/Bd 439/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędziowie sędzia WSA Urszula Wiśniewska sędzia WSA Tomasz Wójcik (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Natalia Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2024 r. sprawy ze skargi K. P. na informację Kujawsko- Pomorskiego Funduszu Pożyczkowego sp. z o.o. w Toruniu z dnia 1 sierpnia 2023 r. nr DGD.412.2.1734.2.2021.MB w przedmiocie uznania protestu za niezasadny oddala skargę

K. P. (dalej także Skarżący, Wnioskodawca) złożył wniosek o powierzenie grantu w ramach projektu "Granty na kapitał obrotowy dla mikro i małych przedsiębiorstw" realizowanego przez Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy Sp. z o.o. w T. (dalej także: Fundusz, Spółka, grantodawca).

Pismem z dnia [...] r. Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy poinformował wnioskodawcę, że wniosek o powierzenie grantu nr [...], złożony w dniu [...] r. nie uzyskał pozytywnej oceny. W wyniku weryfikacji wniosku stwierdzono następujące uchybienia niepodlegające poprawie: Kryterium formalno-merytoryczne A.1 "Kwalifikowalność grantobiorcy" - zgodnie z wpisem znajdującym się w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) stałe miejsce wykonywania działalności gospodarczej znajduje się w województwie łódzkim. Zgodnie z historią wpisu Wnioskodawca w dniu [...] r., dokonał zmiany we wpisie wskazując dodatkowe stałe miejsca wykonywania działalności gospodarczej znajdujące się w województwie kujawsko-pomorskim. Mając na uwadze powyższe, wnioskodawca na dzień [...] r. nie prowadził działalności gospodarczej na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. W konsekwencji powyższego stwierdzono niespełnienie kryterium A.1, które powoduje ocenę negatywną wniosku o powierzenie grantu. W związku z powyższym wniosek o powierzenie grantu nie został zakwalifikowany do dofinansowania.

W złożonym proteście z dnia [...] r. Skarżący wniósł o ponowne dokonanie oceny złożonego wniosku o powierzenie grantu. Zarzucił, że wymagalność posiadania siedziby na terenie województwa kujawsko-pomorskiego nie była nigdzie określona jako kryterium formalno-merytoryczne. Podniósł, że na dzień [...] r. posiadał dodatkowe stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w województwie kujawsko-pomorskim. W tym zakresie złożył w ramach naboru oświadczenie, że na moment udzielenia wsparcia jak i wg stanu na dzień [...]. prowadził działalność gospodarczą na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. Wskazał, że wpis w CEIDG w tym zakresie został dokonany wprawdzie w dniu [...] r., ale z datą wsteczną od dnia [...] r.

W odpowiedzi na protest z dnia [...] r. Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy poinformował wnioskodawcę, że protest został uznany za niezasadny. Odnosząc się do zarzutów wnioskodawcy organ wskazał, że kryterium A.1 "Kwalifikowalność grantobiorcy" nie podlega poprawie w zakresie, którego dotyczy negatywna ocena wnioskodawcy, a niespełnienie tego kryterium powoduje odrzucenie wniosku o powierzenie grantu. Nie ma konieczności dokonywania dodatkowej czy też łącznej oceny w oparciu o zapisy w ramach projektu "Granty na kapitał obrotowy dla mikro i małych przedsiębiorstw" z dnia [...] r. (nr [...]) – dalej także: "Regulamin" – w zakresie warunków uczestnictwa wnioskodawcy w naborze. Ocena wniosków dokonywana jest na podstawie ustalonych kryteriów - Kryteria wyboru projektów, których treść oraz sposób oceny jest wnioskodawcom znana. Znane są również konsekwencje niewykazania spełniania poszczególnych kryteriów. Warunki uczestnictwa w naborze wskazane są w Regulaminie przeprowadzenia naboru - natomiast w celu ustalenia czy zostały one spełnione zostały określone poszczególne kryteria wyboru. To one stanowią podstawę oceny i następnie podstawę odrzucenia lub przyjęcia wniosku o powierzenie grantu. Zgodnie ze wskazanym kryterium, wnioskodawca na moment udzielenia wsparcia jak i wg stanu na dzień [...] r. miał prowadzić działalność gospodarczą na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. Zgodnie z zapisami Kryteriów wyboru projektów, ocena spełniania tego kryterium dokonywana miała być w oparciu o oświadczenie wnioskodawcy, które stanowi integralną część wniosku o powierzenie grantu. Jednakże powyższe nie pozbawia grantodawcy prawa do weryfikacji prawdziwości składanych przez wnioskodawców oświadczeń. Organ w tym zakresie powołał się na § 7 pkt 35 Regulaminu przeprowadzania naboru, zgodnie z którym prawdziwość oświadczeń i danych zawartych we wniosku o powierzenie grantu może zostać zweryfikowana w trakcie oceny, jak również przed i po zawarciu umowy o powierzenie grantu. Zapisy te były wnioskodawcy znane, a ponadto wnioskodawca zaakceptował je - akceptując cały Regulamin przez złożenie wniosku o powierzenie grantu. Zgodnie bowiem z postanowieniami Regulaminu przeprowadzenia naboru, złożenie wniosku o powierzenie grantu jest możliwe wyłącznie przez wnioskodawcę, który w generatorze wniosków oświadczył, że: 1) zapoznał się z regulaminem naboru i akceptuje jego zasady; 2) jest świadomy skutków niezachowania wskazanej w regulaminie naboru formy komunikacji. W konsekwencji, akceptacja postanowień regulaminu w oświadczeniu składanym wraz z wnioskiem o powierzenie grantu oznacza, że jednocześnie wnioskodawca potwierdza, iż zapoznał się z jego treścią. Odnosząc się z kolei do wyjaśnień wnioskodawcy dotyczących dokonania wpisu z mocą obowiązywania wstecz, organ stwierdził, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, przedsiębiorca może zadeklarować zmianę wpisu w CEIDG z datą wsteczną, jednak w przypadku zasad udzielania pomocy w ramach prowadzonego przez grantodawcę naboru liczy się faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej na obszarze województwa kujawsko-pomorskiego. Tym samym wnioskodawca, zgodnie z postanowieniami dokumentacji przeprowadzania naboru winien faktycznie prowadzić działalność na terenie województwa - tj. posiadać adres stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na tym terenie. Powyższe wnioskodawca winien wykazać. W treści wniesionego protestu – poza kwestionowaniem prawidłowości dokonanej przez grantodawcę oceny spełniania kryterium A.1. oraz wskazywaniem na dopuszczalność dokonywania wpisów w CEIDG z mocą obowiązywania wstecz, wnioskodawca nie wykazał, że w dniu [...] r. prowadził działalność na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. Tym samym grantodawca podtrzymał dokonaną negatywną oceną wniosku o powierzenie grantu nr [...].

Rozpatrując wniesioną skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Bd 101/22 stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy Sp. z o.o. w T.. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie ocena projektu przeprowadzona została z naruszeniem art. 60 ustawy z dnia [...] r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (dalej: "ustawa wdrożeniowa"). Sąd w tym zakresie wskazał, że zarówno informację z dnia [...] r. o negatywnej ocenie projektu, jak i informację z dnia [...] r. o nieuwzględnieniu protestu, podpisała ta sama osoba – co stanowi o naruszeniu art. 60 i art. 67 ustawy wdrożeniowej. Sytuacja, w której osoba podlegająca wyłączeniu dokonała czynności na etapie rozpatrzenia protestu, podważa również zasadę rzetelności i bezstronności, o której mowa w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Wobec powyższego Sąd uznał, że przedwczesnym było zajmowanie stanowiska co do merytorycznych zarzutów skargi i prawidłowości oceny wniosku o dofinansowanie dokonanej przez grantodawcę.

Ponownie rozpatrując sprawę Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy Sp. z o.o. pismem z dnia [...] r. poinformował Skarżącego, że złożony protest został ponownie uznany przez Spółkę za niezasadny.

Fundusz wskazał, że protest został rozpoznany i podpisany przez inne osoby, zgodnie z zaleceniami Sądu, jednak jego merytoryczna ocena nie uległa zmianie. Grantodawca wskazał, że w oparciu o dane dostępne w CEIDG, podczas weryfikacji treści historii wpisu dotyczącego Wnioskodawcy ustalił, iż mimo złożenia przez stronę oświadczenia, w którym podał, że na moment udzielenia wsparcia jak i wg stanu na dzień [...] r. prowadził działalność gospodarczą na terenie województwa kujawsko-pomorskiego, ustalony stan faktyczny w oparciu o dostępne dane rejestrowe nie potwierdzał treści złożonego oświadczenia. Fundusz zaznaczył, że kryterium A.1 "Kwalifikowalność grantobiorcy" nie podlega poprawie w zakresie, którego dotyczy negatywna ocena Wnioskodawcy, a niespełnienie tego kryterium powoduje odrzucenie Wniosku o powierzenie grantu. Nie ma konieczności dokonywania dodatkowej czy też łącznej oceny w oparciu o zapisy Regulaminu przeprowadzenia naboru w zakresie warunków uczestnictwa Wnioskodawcy w naborze. Ocena wniosków dokonywana jest na podstawie ustalonych kryteriów - Kryteria wyboru projektów, których treść oraz sposób oceny jest Wnioskodawcom znana. Znane są również konsekwencje niewykazania spełniania poszczególnych kryteriów. Warunki uczestnictwa w naborze wskazane są w Regulaminie przeprowadzenia naboru - natomiast w celu ustalenia czy zostały one spełnione zostały określone poszczególne kryteria wyboru. To one stanowią podstawę oceny i następnie podstawę odrzucenia lub przyjęcia Wniosku o powierzenie grantu.

Spółka wskazała, że zgodnie ze wskazanym kryterium Wnioskodawca na moment udzielenia wsparcia jak i wg stanu na dzień [...] r. miał prowadzić działalność gospodarczą na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. Zgodnie z zapisami "Kryteriów wyboru projektów" ocena spełniania tego kryterium dokonywana miała być w oparciu o oświadczenie Wnioskodawcy, które stanowi integralną część Wniosku o powierzenie grantu. Jednakże powyższe nie pozbawia grantodawcy prawa do weryfikacji prawdziwości składanych przez Wnioskodawców oświadczeń. Zgodnie z treścią § 7 pkt 35 Regulaminu przeprowadzania naboru prawdziwość oświadczeń i danych zawartych we Wniosku o powierzenie grantu może zostać zweryfikowana w trakcie oceny, jak również przed i po zawarciu Umowy o powierzenie grantu. Zapisy te były Wnioskodawcy znane, a ponadto Wnioskodawca zaakceptował je - akceptując cały Regulamin przez złożenie Wniosku o powierzenie grantu. Zgodnie bowiem z postanowieniami Regulaminu przeprowadzenia naboru, złożenie Wniosku o powierzenie grantu jest możliwe wyłącznie przez Wnioskodawcę, który w Generatorze Wniosków oświadczył, że: 1) zapoznał się z Regulaminem naboru i akceptuje jego zasady; 2) jest świadomy skutków niezachowania wskazanej w Regulaminie naboru formy komunikacji. W konsekwencji, akceptacja postanowień Regulaminu w oświadczeniu składanym wraz z Wnioskiem o powierzenie grantu oznacza, iż jednocześnie Wnioskodawca potwierdza, iż zapoznał się z jego treścią.

Końcowo odnosząc się do wyjaśnień Wnioskodawcy dotyczących dokonania wpisu z mocą obowiązywania wstecz, Fundusz wskazał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa przedsiębiorca może zadeklarować zmianę wpisu w CEIDG z datą wsteczną, niemniej jednak w przypadku zasad udzielania pomocy w ramach prowadzonego przez grantodawcę naboru liczy się faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej na obszarze województwa kujawsko-pomorskiego. Tym samym Wnioskodawca, zgodnie z postanowieniami dokumentacji przeprowadzania naboru winien faktycznie prowadzić działalność na terenie województwa - tj. posiadać adres stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na tym terenie. Powyższe Wnioskodawca winien wykazać. W treści wniesionego protestu – poza kwestionowaniem prawidłowości dokonanej przez grantodawcę oceny spełniania kryterium A.1 oraz wskazywaniem na dopuszczalność dokonywania wpisów w CEIDG z mocą obowiązywania wstecz, Wnioskodawca nie wykazał, że w dniu [...] r. prowadził działalność na terenie województwa kujawsko-pomorskiego.

Z tą argumentacją Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy Sp. z o.o. podtrzymał negatywną ocenę Wniosku o powierzenie grantu.

W skardze strona wniosła o uwzględnienie skargi i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi. Zaskarżonej informacji zarzuciła naruszenie:

1) § 4 pkt 3, pkt 4, pkt 8, § 7 pkt 35 Regulaminu przeprowadzania paboru z dnia [...] r. i załącznika nr [...] "Kryteria wyboru przedsiębiorców uprawnionych do otrzymania grantu na pokrycie kosztów wsparcia utrzymania działalności w sytuacji nagłego niedoboru lub braku płynności mikro i małych przedsiębiorstw w ramach RPO WK-P 2014-2020" - kryterium A.1 przez dokonanie błędnej, nieopartej na podstawie zapisów wniosku o dofinansowanie i oświadczeń złożonych przez Wnioskodawcę oceny kryteriów formalno-merytorycznych wniosku złożonego przez Skarżącego, co doprowadziło do nieprawidłowej oceny, że złożony wniosek nie spełnił kryterium formalnego tj. Wnioskodawca nie prowadził na dzień [...] r. działalności gospodarczej na terenie województwa kujawsko-pomorskiego, podczas gdy faktycznie taka działalność była przez niego prowadzona na dzień składania wniosku i na dzień [...] r., co zostało przez niego wykazane odpowiednimi oświadczeniami dokumentami, a co pominął organ i co miało bezpośredni wpływ na negatywną ocenę wniosku i protestu;

2) art. 15 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia [...] r. o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy (dalej: "ustawa o CEIDG") przez błędną jego wykładnię i uznanie, że brak dokonania zmiany wpisu w zakresie zmiany miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w terminie 7 dni od dnia zmiany danych powoduje brak możliwości uznania, iż Wnioskodawca prowadził działalność na terenie województwa kujawsko-pomorskiego, a co doprowadziło do nieprawidłowego wniosku, że zmiana wpisu w CEIDG dokonana przez Wnioskodawcę nie odniosła skutku prawnego, co miało bezpośredni wpływ na negatywną ocenę wniosku i protestu;

3) art. 16 ust. 1 ustawy o CEIDG przez błędną jego wykładnię i uznanie, że informacje ujawnione we wpisie CEIDG w dniu [...] roku (wpis archiwalny) odpowiadają rzeczywiście prowadzonej działalności gospodarczej przez Wnioskodawcę na dzień [...] r., podczas gdy informacje ujawnione we wpisie są objęte domniemaniem, które to domniemanie zostało obalone przez Wnioskodawcę i wykazane zostało, że prowadził on działalność gospodarczą na terenie województwa kujawsko-pomorskiego na dzień [...] r., co potwierdza aktualny wpis CEIDG, a co miało bezpośredni wpływ na negatywną ocenę wniosku i protestu;

4) § 7 pkt 32-33 Regulaminu przeprowadzenia naboru przez brak dodatkowej weryfikacji danych podanych we wniosku o grant, co miało wpływ na ocenę protestu, gdyż pozbawiło Wnioskodawcę możliwości ustosunkowania się do stanowiska organu;

5) art. 58 ust. 1 pkt 1 ustawy wdrożeniowej przez niewskazanie w informacji o nieuwzględnieniu protestu jej niezbędnych elementów, tj. podanie niepełnego, niespójnego logicznie oraz niezwiązanego ze sprawą uzasadnienia, co prowadzi do wniosku, że weryfikacja zagadnień merytorycznych protestu została przeprowadzona błędnie;

6) art. 57 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5 tej ustawy przez dokonanie błędnej ponownej weryfikacji protestu tj. nieopartej na podstawie zapisów wniosku o dofinansowanie i oświadczeń złożonych przez Wnioskodawcę, a przede wszystkim nieuwzględniającej wiedzy, dowodów i dokumentów, w których posiadanie organ wszedł od dnia złożenia przez Wnioskodawcę protestu (29 grudnia 2020 r.) i pierwszej, uznanej przez Sąd jako błędna, weryfikacji protestu (14 stycznia 2021 r.) do dnia ponownego rozpoznania protestu w dniu [...] r., co doprowadziło do dokonania obecnie nieprawidłowej weryfikacji protestu w zakresie kryteriów i zarzutów, a tym samym nieprawidłowej oceny wniosku i braku jego zakwalifikowania do dofinansowania;

7) art. 125 ust 3 lit. a) ppkt (i) i (ii) rozporządzenia nr 1303/2013 Parlamentu Europejskiego i Radu (UE) oraz art. 20 Karty Praw Podstawowych w zw. z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej oraz art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. przez stworzenie niespójnej dokumentacji grantowej oraz wykluczenie Skarżącego z kręgu podmiotów mogących ubiegać się o grant bez umożliwienia wykazania, że spełniał on kryteria wskazane w dokumentacji stworzonej przez organ, a co doprowadziło do naruszenia zasady równości wobec prawa.

W odpowiedzi na skargę Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy Sp. z o.o. wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, ewentualnie o jej oddalenie w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a." – sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje przede wszystkim orzekanie w sprawach określonych w art. 3 § 2 p.p.s.a oraz zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. orzekanie w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Słuszne jest stwierdzenie, że do ustaw szczególnych, przewidujących kontrolę sądów administracyjnych sprawowaną w stosunku do działania organów administracji publicznej zaliczyć trzeba niewątpliwie ustawę wdrożeniową. Już tylko na tej podstawie należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarga do WSA przysługuje zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 38 i n. ustawy wdrożeniowej oraz art. 3 § 3 p.p.s.a. Stanowisko to znajduje potwierdzenie także w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok z dnia 20 stycznia 2021 r., sygn. akt I GSK 1383/20, wyrok z dnia 4 marca 2021 r., sygn. akt I GSK 139/21, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl – podobnie jak pozostałe orzeczenia sądów administracyjnych powołane w dalszej części uzasadnienia). Przyznanie Stronie prawa do złożenia skargi do sądu administracyjnego w oparciu o przepis art. 61 ustawy wdrożeniowej, oznacza w konsekwencji, iż do niniejszego postępowania realizowanego w ramach Projektu Grantowego będą miały zastosowanie wszystkie przepisy zawarte w rozdziale 15 "Procedura odwoławcza" ustawy wdrożeniowej. Ponadto stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 64 ustawy wdrożeniowej sąd – co do zasady – rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Ponadto podstawą ogłoszenia naboru oraz udzielenia grantu w niniejszej sprawie była m.in. ustawa z dnia 3 kwietnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach wspierających realizację programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-19 (Dz.U. z 2020 r. poz. 694 ze zm.) – dalej: "ustawa COVID-19". Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy COVID 19 "w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2018 r. poz. 1431)". Art. 1 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowi, że ustawa określa zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, podmioty uczestniczące w realizacji tych programów i polityki oraz tryb współpracy między nimi. Zgodnie z przyjętymi w ustawie wdrożeniowej zasadami realizacji programów operacyjnych, wybór projektów do dofinansowania następuje w trybie konkursowym albo pozakonkursowym tj. na podstawie art. 38 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej (wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2021 r., sygn. akt 1 GSK 1383/20, LEX nr 3146044). Nabór w niniejszej sprawie następował w trybie nadzwyczajnym przewidzianym ustawą COVlD-19, ale w trybie konkursowym, co wskazuje na konieczność zastosowania ustawy wdrożeniowej wprost, a nie odpowiednio.

W związku z powyższym w ocenie Sądu nie znajduje uzasadnienia pogląd Funduszu co do braku kognicji sądu administracyjnego w rozpoznawanej sprawie. Dodać należy, że powołane w odpowiedzi na skargę postanowienia WSA w Bydgoszczy w sprawach II SA/Bd 43/21 oraz II SA/Bd 125/21 zostały uchylone postanowieniami NSA odpowiednio z dnia 29 marca 2022 r., sygn. akt I GSK 464/22 oraz z dnia 11 marca 2022 r., sygn. akt I GSK 381/22. Stanowiskiem tym związany był tut. Sąd wydając w dniu 20 września 2022 r. wyroki w sprawach o sygn. akt: I SA/Bd 259/22 i I SA/Bd 276/22, które znane są Spółce, na co wskazuje powołanie ich w końcowej części odpowiedzi na skargę z dnia [...] r. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł powodów do odstąpienia od prezentowanego w tym zakresie poglądu kontrolując powyższe sprawy, co wynika z treści wyroków NSA z dnia 7 lipca 2023 r. o sygn. akt: I GSK 279/23 oraz I GSK 278/23.

Przede wszystkim jednak należy wskazać, że na gruncie niniejszej sprawy w kwestii tej wypowiedział się tut. Sąd w wyroku z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Bd 101/22, którego stanowisko wiąże Sąd na obecnym etapie na podstawie art. 153 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej, w wyniku rozpatrzenia skargi, sąd może: uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1a); orzec, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1 b); oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2); umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (pkt 3).

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest informacja Funduszu, jako grantodawcy w ramach projektu "Granty na kapitał obrotowy dla mikro i małych przedsiębiorstw" Oś priorytetowa 1. Wzmocnienie innowacyjności i konkurencyjności gospodarki regionu Działanie 1.6 Wspieranie tworzenia i rozszerzania zaawansowanych zdolności w zakresie rozwoju produktów i usług, Poddziałanie 1.6.2 Dotacje dla innowacyjnych MSP, Schemat: Granty na kapitał obrotowy dla mikro i małych przedsiębiorstw - projekt grantowy realizowany w trybie nadzwyczajnym, Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2014-2020, z dnia [...] r. o nieuwzględnieniu protestu strony skarżącej od negatywnej oceny merytorycznej jej projektu.

Na wstępie przypomnieć należy, sprawa była już przedmiotem oceny dokonanej przez tut. Sąd, który wyrokiem z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Bd 101/22 stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazał sprawę Funduszowi do ponownego rozpatrzenia. Wobec powyższego należy odnieść się do kwestii uwzględnienia przez Spółkę ocen i realizacji wskazań sformułowanych przez Sąd w powyższym wyroku, którymi była ona związana w świetle art. 153 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w tej sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna, o której stanowi analizowany przepis, to wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Ocena prawna o charakterze wiążącym musi dotyczyć właściwego zastosowania konkretnego przepisu czy też prawidłowej jego wykładni w odniesieniu do ściśle określonego rozstrzygnięcia podjętego w konkretnej sprawie. Musi ponadto pozostawać w logicznym związku z treścią orzeczenia sądu administracyjnego, w którym została sformułowana. Natomiast wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, A. Kabat, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el. 2019, art. 153). Zatem zarówno organ, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązani są zastosować się do tak rozumianej oceny prawnej i wskazań, zawartych w uzasadnieniu wyroku.

W orzecznictwie podkreśla się, iż działania naruszające wyrażoną w art. 153 p.p.s.a. zasadę muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych, już chociażby z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną także i samego sądu administracyjnego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 21 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1681/97 i z dnia 1 września 2010 r., sygn. akt I OSK 920/10). Zasadniczo ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy (ale tylko zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów) oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną. Podsumowując stwierdzić należy, zgodnie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 534/12, że: "Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania".

Dodatkowo zwrócić należy uwagę na art. 170 p.p.s.a., zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Z uwagi na moc wiążącą orzeczenia, wynikającą z art. 170 p.p.s.a., organy administracyjne i sądy muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu.

W powołanym wyżej wyroku z dniu 13 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Bd 101/22 Sąd stwierdził, że wskazany pracownik Funduszu z racji udziału w czynnościach zawiązanych z projektem grantowym zarówno na etapie jego merytorycznej oceny, podlegał wyłączeniu od udziału w czynnościach związanych z rozpatrzeniem protestu. Pomimo tego podpisał on z ramienia grantodawcy obie informacje skierowane do Skarżącego. W związku z powyższym procedura odwoławcza w postepowaniu konkursowym w sprawie projektu grantowego, dokonała się z naruszeniem art. 60 i art. 67 ustawy wdrożeniowej. Sąd zauważył, że z uwagi na gwarancyjny charakter zakazu przewidzianego w art. 60 tej ustawy, jego złamanie jest istotnym naruszeniem prawa, mającym wpływ na wynik oceny. Ponadto sytuacja, w której osoba podlegająca wyłączeniu dokonała czynności na etapie rozpatrzenia protestu, podważa również zasadę rzetelności i bezstronności, o której mowa w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej

Jednocześnie Sąd podkreślił, że przedwczesnym było zajęcie stanowiska co do merytorycznych zarzutów skargi i prawidłowości oceny wniosku o dofinansowanie, dokonanej przez grantodawcę. Powołując się na poglądy prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym Sąd zwrócił uwagę, że w sytuacji, gdy w wyniku stwierdzenia, że protest został rozpatrzony przez osobę wyłączoną od tej czynności, formułowanie przez sąd ocen co do przyczyn negatywnej oceny i ewentualnych zaleceń stanowiłoby niedopuszczalne zastępowanie właściwych organów w realizacji ich zadań własnych i nie ma nic wspólnego z oceną prawną, o której mowa w art. 153 p.p.s.a. W efekcie wadliwość przeprowadzonej procedury odwoławczej na etapie rozpatrzenia protestu skutkuje koniecznością jej powtórzenia i ponownego rozpoznania protestu, zgodnie z prawem. Formułując wskazania do dalszego postępowania przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Sąd zobligował grantodawcę do rozpatrzenia protestu przez osobę niepodlegającą wyłączeniu w świetle art. 60 ustawy wdrożeniowej.

W ocenie Sądu z treści zaskarżonej informacji z dnia [...] r. wynika, że Fundusz ponownie rozpoznając protest zastosował się do wskazań zawartych w wyroku z dnia [...] r.

Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest prawidłowość dokonania przez Spółkę oceny spełnienia przez Skarżącego kryterium zakwalifikowania go do otrzymania grantu w postaci prowadzenia działalności gospodarczej oraz posiadania na jego terenie siedziby/oddziału zarówno na moment udzielenia wsparcia, jak i według stanu na dzień [...] r.

W ocenie Skarżącego wniosek o przyznanie grantu spełniał warunki kwalifikowalności w zakresie wskazanym w kryterium A.1 wynikającym z załącznika do Regulaminu przeprowadzenia naboru, ponieważ na dzień [...] r. posiadał dodatkowe stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w województwie kujawsko-pomorskim. Wynika to z oświadczenia zawartego we wniosku z dnia [...] r. o powierzenie grantu, jak również znajduje potwierdzenie w zapisach w CEIDG.

Natomiast Fundusz po weryfikacji historii wpisów w CEIDG dotyczących Skarżącego ustalił, że nie potwierdzają one treści powyższego oświadczenia, ponadto nie wykazał on, że w dniu [...] r. faktycznie prowadził działalność na terenie województwa kujawsko-pomorskiego.

W sprawie podobnej sprawie wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w prawomocnym wyroku z dnia 9 czerwca 2022 r., sygn. akt III SA/Lu 104/22, którego poglądy w nim wyrażone Sąd w składzie rozpoznającym niniejsza sprawę podziela i częściowo posłuży się zaprezentowaną tam argumentacją.

Odnosząc się do istoty sporu należy wskazać, że zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o CEIDG przedsiębiorca jest obowiązany złożyć wniosek o zmianę wpisu w CEIDG powstałą po dniu jego dokonania w terminie 7 dni od dnia zmiany danych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, z wyjątkiem danych w zakresie numeru PESEL, pkt 2, 5-8, albo niezwłocznie, nie później niż w dniu roboczym następującym po dniu zmiany danych, o których mowa w art. 5 ust. 2 pkt 18 i 19.

Ustawodawca przywiązuje dużą wagę do aktualności wpisów w CEIDG, o czym świadczy art. 32 ust. 1 w zw. z ust. 3 ustawy o CEIDG, stosownie do których w przypadku powzięcia przez ministra właściwego do spraw gospodarki informacji o tym, że wpis do CEIDG zawiera dane niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, minister właściwy do spraw gospodarki z urzędu wzywa przedsiębiorcę do dokonania odpowiedniej zmiany w tym wpisie w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Jeżeli przedsiębiorca mimo wezwania, nie dokona odpowiedniej zmiany swojego wpisu, minister właściwy do spraw gospodarki może wykreślić, w drodze decyzji administracyjnej, przedsiębiorcę z CEIDG.

Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o CEIDG domniemywa się, że dane wpisane do CEIDG są prawdziwe. Osoba fizyczna wpisana do CEIDG ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną zgłoszeniem do CEIDG nieprawdziwych danych, jeżeli podlegały obowiązkowi wpisu na jej wniosek, a także niezgłoszeniem danych podlegających obowiązkowi wpisu do CEIDG w ustawowym terminie albo niezgłoszeniem zmian danych objętych wpisem, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą osoba wpisana do CEIDG nie ponosi odpowiedzialności.

Bez wątpienia zatem w świetle przytoczonych regulacji rejestr CEIDG służy pewności prawa. Zdaniem Sądu, nie kwestionując stanowiska Skarżącego co do charakteru wpisu do CEIDG, to nie można jednak dokonywać oceny przytoczonych regulacji w oderwaniu od okoliczności faktycznych konkretnej sprawy. W ocenie składu orzekającego w tej sprawie, jeżeli przedsiębiorca zaniedbał wypełnienia swoich ustawowych obowiązków, to nie może skutków tych zaniedbań przerzucać na ograny i wymagać prowadzenia czynności weryfikacyjnych co do faktu prowadzenia działalności w każdym przypadku, gdy będzie to dla niego dogodne, np. dla potrzeb uzyskania świadczenia ze środków publicznych. Taki stanowisko jest nieuprawnione, w sytuacji, gdy zasady i warunki naboru zostały przez organ określone w sposób jasny, przejrzysty i bezstronny. W ocenie Sądu, brak jest też jakichkolwiek podstaw aksjologicznych do szczególnego traktowania takich przedsiębiorców (nierealizujących swoich obowiązków ewidencyjnych), zwłaszcza w nadzwyczajnym postępowaniu aplikacyjnym, które miało zapewnić wsparcie dla przedsiębiorców z województwa lubelskiego, którzy ucierpieli w związku z pandemią COVID-19.

Nie budzi wątpliwości okoliczność, którą potwierdza sam Skarżący w złożonym proteście z dnia [...] r. (por. k. 30v. akt sądowych), że wpis w CEIDG w tym zakresie został wprawdzie dokonany w dniu [...] r., ale z datą wsteczną od dnia [...] r. Należy jednocześnie zauważyć, że sam wniosek o powierzenie grantu został złożony w dniu poprzednim, tj. [...] r.

Jak wskazał Fundusz w zaskarżonej informacji, czego skutecznie nie zakwestionował Skarżący Wnioskodawca, zgodnie z postanowieniami dokumentacji przeprowadzania naboru winien faktycznie prowadzić działalność na terenie województwa, jednakże faktu tego nie wykazał, poza kwestionowaniem prawidłowości dokonanej przez grantodawcę oceny spełniania kryterium A.1 oraz wskazywaniem na dopuszczalność dokonywania wpisów w CEIDG z mocą obowiązywania wstecz.

Spółka podkreśliła, że kryterium A.1 Kwalifikowalność grantobiorcy nie podlegało poprawie w zakresie, którego dotyczy negatywna ocena Wnioskodawcy, a niespełnienie tego kryterium powodowało odrzucenie wniosku o powierzenie grantu. Nie było przy tym konieczności dokonywania dodatkowej czy też łącznej oceny w oparciu o zapisy Regulaminu przeprowadzenia naboru w zakresie warunków uczestnictwa Wnioskodawcy w naborze. Ocena wniosków dokonywana jest na podstawie ustalonych

kryteriów - Kryteria wyboru projektów, których treść oraz sposób oceny była Wnioskodawcy znana, podobnie jak następstwa niewykazania spełniania poszczególnych kryteriów. Ponadto § 7 pkt 35 Regulaminu przeprowadzania naboru przewidywał możliwość weryfikacji prawdziwości oświadczeń i danych zawartych we wniosku o powierzenie grantu zarówno w trakcie oceny, jak również przed i po zawarciu umowy o powierzenie grantu.

Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny na tle analogicznego stanu faktycznego "(...) Zmiana dodatkowego miejsca prowadzenia działalności na adres znajdujący się w województwie lubelskim została dokonana dopiero [...] r., a zatem skarżący kasacyjnie nie był podmiotem uprawnionym do ubiegania się o grant. Wprowadzenie zapisów w zakresie miejsca prowadzenia działalności na dzień [...] r. oraz na dzień składania wniosku miało na celu uniknięcie działań nakierowanych na modyfikację wpisów w ewidencji na potrzeby skutecznej oceny danego wniosku, do czego doszło w niniejszej sprawie. Wynika to z tego, że skarżący kasacyjnie w 2020 r. dokonywał zmian w danych rejestrowych, co wzbudziło słuszne podejrzenie organu a następie WSA, że jego intencją było skorzystanie ze wsparcia dedykowanego na łagodzenie skutków COVID-19 z różnych źródeł. Jak wskazał WSA, zgodnie z informacjami ujętymi w historii wpisów w CEIDG na [...] r. adres miejsca prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącego kasacyjnie znajdował się wyłącznie w województwie łódzkim" (por. wyrok NSA z dnia 21 października 2022 r., sygn. akt I GSK 1535/22).

Natomiast jak wyżej wskazano w okolicznościach rozpoznawanej sprawy zmiana wpisu do CEIDG nastąpiła [...] r. w dzień po złożeniu wniosku o przyznanie grantu (30 lipca 2020 r.) ze skutkiem na dzień [...] r., przy czym dla zakwalifikowania wniosku wymagane było prowadzenie działalności gospodarczej na terenie województwa kujawsko-pomorskiego w dniu [...] r. Niewątpliwie też powyższy warunek w zakresie miejsca prowadzenia działalności na dzień [...] r. także miał na celu uniknięcie instrumentalnych działań skierowanych na modyfikację wpisów w ewidencji na potrzeby skutecznej oceny danego wniosku.

Zdaniem Sądu Fundusz zasadnie przyjął, że w świetle informacji ujętych w historii wpisów w CEIDG na dzień [...] r. w zakresie adresu miejsca prowadzenia działalności gospodarczej przez Skarżącego – nie prowadził on działalności gospodarczej w województwie kujawsko-pomorskim.

Wbrew zarzutom skargi ocena wniosku została dokonana w sposób zgodny z prawem. Fundusz zorganizował nabór w sposób nienaruszający prawa. Zasady oraz warunki naboru zostały określone w Regulaminu przeprowadzania naboru wraz z załącznikami w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny, a każdemu potencjalnemu wnioskodawcy został zapewniony równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, poprzez udostępnienie Regulaminu wraz załącznikami na stronie internetowej Funduszu. Organ nie naruszył art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej. Konsekwencją braku naruszeń art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej jest brak naruszenia zarówno art. 125 ust. 3 lit. a ppkt (i) i (ii) rozporządzenia 1303/2013, zgodnie z którym instytucja zarządzająca sporządza i po zatwierdzeniu, stosuje odpowiednie procedury wyboru i kryteria, które są niedyskryminujące i przejrzyste, jak i art. 32 Konstytucji RP i art. 20 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej dotyczących równości wobec prawa i niedyskryminacji.

Spółka nie naruszyła zasad przejrzystości, rzetelności i bezstronności oraz równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Na podstawie akt sprawy nie można uznać, że Skarżący składając wniosek nie został właściwie zapoznany z wymogami naboru zawartymi w Regulaminie przeprowadzania naboru. Przedstawionej dokumentacji nie można też zarzucić braku spójności. Nie znajduje tez uzasadnienia zarzut o braku możliwości wykazania spełnienia określonych kryteriów kwalifikacji wniosków o przyznanie grantu. Okoliczność, że sposób dokonanej oceny jest odmienny od oczekiwań Skarżącego nie przesądza o jej wadliwości. Tryb wyboru projektów do dofinansowania wymaga, aby wnioskodawca ubiegający się o określone dofinansowanie w ramach danego postępowania rzetelnie i wyczerpująco przygotował swój wniosek i brak jest podstaw prawnych do żądania od instytucji organizującej nabór, aby interpretowała wątpliwości na korzyść wnioskodawcy. Podmiot, który zamierza z dofinansowania skorzystać, powinien dostosować się do zasad udzielania pomocy i wypełnić wszystkie wymogi wynikające z dokumentacji naboru. Skarżący dopiero na etapie postępowania przed sądem załączał dokumenty mające potwierdzać prezentowane stanowisko, nie czynił tego np. przy złożeniu protestu z dnia [...] r. Z zapisów Regulaminu przeprowadzania naboru nie wynikają przy tym żadne ograniczenia w sferze możliwości wykazania spełnienia wymogów zakwalifikowania wniosków o przyznanie grantów.

Jednocześnie Sąd oddalił wnioski dowodowe złożone przez Skarżącego w skardze. Należy wskazać, że zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym ograniczone jest wyłącznie do możliwości przeprowadzenia dowodu z dokumentów i może mieć wyłącznie charakter uzupełniający, a nie prowadzić do dokonywania przez sąd ustaleń faktycznych do czego zmierza Skarżący. Dopuszczenie nowego dowodu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu. Nawet w sytuacji, gdy dowód taki był oferowany przez stronę w postępowaniu sądowym, to jego nieprzeprowadzenie przez sąd nie może być oceniane jako naruszenie przepisu postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy (por. B. Dauter [w:] A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 106 – wraz z powołanym orzecznictwem).

Zaskarżona informacja wbrew zarzutowi skargi zawiera wszystkie elementy przewidziane w art. 58 ust. 1 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, w tym uzasadnienie przyczyny negatywnej oceny wniosku o przyznanie grantu. Wprawdzie informacja nie zawiera wymaganego przez art. 58 ust. 1 pkt 2 ustawy wdrożeniowej pouczenia o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego na zasadach określonych w art. 61, co wynika z błędnego stanowiska Funduszu, przedstawionego w odpowiedzi na skargę, w zakresie kognicji sądów administracyjnych w tej kategorii spraw. Niemniej jednak uchybienie to zwłaszcza w obliczu skutecznego wniesienia skargi nie mogło skutkować uwzględnieniem skargi zważywszy na treść art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej.

Końcowo należy podać, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na rozprawie. O taki też tryb rozpoznania sprawy Skarżący wnioskował w pkt. VI skargi z dnia [...] r. W rezultacie, Sąd pismami z dnia [...] r. zawiadomił Skarżącego i Spółkę o rozprawie wyznaczonej na dzień [...] r. Następnie, pełnomocnik Skarżącego pismem z [...] r. wniósł o przeprowadzenie rozprawy zdalnej, po czym pismem z dnia [...] r. o odroczenie terminu rozprawy, jednak nie wskazując powodów, które miały to uzasadniać. W rezultacie, Sąd rozpoznał sprawę na rozprawie zwykłej. Zgodnie z art. 90 § 1 p.p.s.a., jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, posiedzenia sądowe są jawne, a sąd orzekający rozpoznaje sprawy na rozprawie. Należy zauważyć, że Skarżący reprezentowany jest przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata) toteż w ocenie Sądu należało rozważać możliwość ustanowienia pełnomocnika substytucyjnego, bądź oczekiwać uzasadnienia zmiany wniosków w zakresie trybu rozpoznania sprawy zwłaszcza składanych, w zasadzie, bezpośrednio przed wyznaczonym w wyprzedzeniem terminem lub nawet w dniu rozprawy. Należy podkreślić, że gwarancje konstytucyjne prawa do sądu obejmują, oprócz prawa dostępu do sądu, także prawo do odpowiedniego ukształtowania procedury sądowej. Rozprawa najpełniej odzwierciedla prawo strony do rzetelnego procesu sądowego i najpełniej realizuje jej uprawnienia procesowe.

Wobec niezasadności podniesionych w skardze zarzutów, mając na uwadze, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 3 § 3 p.p.s.a. oddalił skargę.

T. Wójcik H. Adamczewska-Wasilewicz U. Wiśniewska