I NSW 74/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 24 czerwca 2025 r.
SSN Joanna Lemańska (przewodniczący)
SSN Grzegorz Pastuszko
SSN Mirosław Sadowski (sprawozdawca)
w sprawie z protestu J.P.
przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
w dniu 24 czerwca 2025 r.,
pozostawia protest bez dalszemu biegu.
UZASADNIENIE
J.P. (dalej także: „wnoszący protest”) pismem z 6 czerwca 2025 r. (data
nadania) wniósł do Sądu Najwyższego protest wyborczy dotyczący II tury wyborów
Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, która odbyła się 1 czerwca 2025 r.
Wnoszący protest wskazał, że zgłasza go z powodu naruszenia przepisów
kodeksu wyborczego, które mogły mieć wpływ na wynik wyborów.
W uzasadnieniu wnoszący protest wskazał na możliwość nadużyć
związanych z aplikacją mObywatel oraz nieprawidłowości w pracy komisji
wyborczych czy brak nagrań z procesu liczenia głosów.
Wnoszący protest wniósł o uznanie wyborów Prezydenta RP
przeprowadzonych w dniu 1 czerwca 2025 r. za nieważne, przeprowadzenia
I NSW 74/25
2
ponownego głosowania w okręgach, w których stwierdzono nieprawidłowości.
Wnoszący protest wniósł także o zobowiązanie odpowiednich organów do
przeprowadzenia dochodzenia w sprawie opisanych nieprawidłowości oraz
wprowadzenie procedur zapewniających transparentność i bezpieczeństwo
procesu wyborczego, w tym obowiązkowe rejestrowanie procesu liczenia głosów.
Prokurator Generalny w piśmie z dnia 11 czerwca 2025 r. oraz Państwowa
Komisja Wyborcza w piśmie z dnia 12 czerwca 2025 r. wnieśli o pozostawienie
protestu bez dalszego biegu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Stosownie do art. 129 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U.
1997, nr 78, poz. 483 ze zm.) wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu
Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej na
zasadach określonych w ustawie.
Zasady i tryb przeprowadzania wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej oraz
warunki ważności tych wyborów określa ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks
wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2025, poz. 365, dalej: „k.wyb.”).
Zgodnie z art. 82 § 1 k.wyb. przeciwko ważności wyborów, ważności
wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z
powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w
rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania,
ustalenie wyników głosowania lub wynik wyborów (pkt 1) lub naruszenia przepisów
kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników
wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów (pkt 2).
W nawiązaniu do przywołanych regulacji w orzecznictwie Sądu Najwyższego
wskazuje się, że wszelkie zarzuty, inne niż te określone w art. 82 § 1 k.wyb.,
stanowią wyjście poza przewidziany w kodeksie wyborczym przedmiot protestu, co
czyni go niedopuszczalnym (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z: 11 czerwca
2015 r.; III SW 60/15; 31 lipca 2020 r.; I NSW 2027/20; 31 lipca 2020 r. I NSW
2286/20).
I NSW 74/25
3
Jedocześnie podkreśla się, że w przedmiocie protestu, o którym mowa w art.
82 § 1 k.wyb., nie mieszczą się ogólnikowe zarzuty sprowadzające się do
hipotetycznego założenia o nieprawidłowościach wyborczych, oparte jedynie na
kontestowaniu wyników wyborów ogłoszonych przez właściwy do tego organ, na
domniemaniach, hipotezach i założeniach o nieprawidłowościach, bez
przedstawiania dowodów, które powinny uzasadniać, rzeczywiście potwierdzać
zarzut protestu mieszczący się w granicach bezprawności (por. postanowienie
Sądu Najwyższego z: 7 lutego 1990 r.; III SW 93/90; 5 grudnia 2007 r.; III SW 63/07;
16 lipca 2014 r., III SW 35/14).
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy stwierdza, że wnoszący protest,
sygnalizując podejrzenie naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego, które mogły
mieć wpływ na wynik wyborów, zaprezentował swoje twierdzenia w sposób zbyt
ogólny i jedynie hipotetyczny. Wnoszący protest ograniczył się bowiem do ogólnych
i niesprecyzowanych – a zatem w istocie abstrakcyjnych zarzutów, które dotyczą
przebiegu głosowania w Polsce. Wnoszący protest nie wskazał nadto obwodu
głosowania, na obszarze danego okręgu wyborczego w spisie wyborców na którym
było umieszczone jego imię i nazwisko.
Uwypuklenia wymaga, iż wnoszący protest nie wykazał, że doszło do
naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego, nie wskazał, iż ewentualne naruszenie
przepisu dotyczyło oddanego przez niego głosu, jak również nie określił, jaki miało
ono wpływ na wynik wyborów. Odwołał się bowiem jedynie do bliżej nieokreślonych
zdarzeń, które mogły mieć wpływ na ustalenie wyników wyborów, nie precyzując,
na czym działania te polegały i jaki miały wpływ na przebieg głosowania czy też
ustalenie wyniku wyborów.
Z dołączonych do protestu załączników, w tym zwłaszcza wyciągu
komentarzy z forum internetowego, znajduje się oznaczenie, iż pochodzą one
z roku poprzedzającego wydruk, który widnieje w lewym górnym rogu – 5.06.2025 r.,
dotyczących zaś komentarzy niezidentyfikowanych osób i ich przemyśleń
względem przeprowadzonych w latach ubiegłych wyborów samorządowych,
parlamentarnych czy prezydenckich. Nie sposób zatem stwierdzić, iż stanowią one
jakikolwiek dowód na opisywane w proteście naruszenia. W podobnym tonie należy
I NSW 74/25
4
odnieść się do pozostałych załączników stanowiących jedynie wydruki artykułów ze
stron internetowych, czy linków do stron internetowych.
Wobec powyższych ustaleń Sąd Najwyższy postanowił pozostawić protest
bez dalszego biegu. Decyduje o tym art. 322 § 1 k.wyb., z którego jasno wynika, że
takie rozstrzygnięcie musi zostać wydane, m.in. jeśli protest nie spełnia warunków
określonych w art. 321 k.wyb.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy, na podstawie art. 322 § 1
w zw. z art. 321 § 3 k.wyb., orzekł jak w sentencji postanowienia.
[r.g.]
