I NSW 392/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 17 czerwca 2025 r.
SSN Paweł Księżak (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Paweł Czubik
SSN Maria Szczepaniec
w sprawie protestu wyborczego K. S.
przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw
Publicznych w dniu 17 czerwca 2025 r.,
postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu.
Paweł Czubik Paweł Księżak Maria Szczepaniec
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 12 czerwca 2025 r. (data prezentaty z Biura Podawczego
Sądu Najwyższego) K. S (dalej jako: „Skarżąca”) wniosła protest wyborczy
przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej domagając się
ponownego przeliczenia głosów.
Uzasadniając powyższe stanowisko Skarżąca zarzuciła sfałszowanie
wyborów przez partię […], rejestrację fikcyjnych komitetów uniemożliwiających
przejęcie tysięcy komisji, a w konsekwencji fałszerstwa wyborcze. Ponadto
korzystanie przez „p.” komisje „apki […]”, co zdaniem Skarżącej było nielegalne.
Kończąc Skarżąca podniosła również zarzut, iż liczba uprawnionych do głosowania
była mniejsza od liczby głosujących.
I NSW 392/25
2
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2
kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) wyborcy przysługuje prawo
zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta
Rzeczypospolitej na zasadach określonych w ustawie. Stosownie do art. 321 § 1
ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 365;
dalej jako: „k.wyb.”) protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej wnosi
się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu 14 dni od dnia podania
wyniku wyborów do publicznej wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą.
Protest wyborczy musi zawierać określone elementy formalne. W ślad za art. 321
§ 3 k.wyb. wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić
lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty.
Relewantny z punktu widzenia niniejszej sprawy jest także art. 82 k.wyb. Na
jego podstawie określono zakres protestu wyborczego, który to może zostać
złożony z powodu: (1) dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom,
określonego w rozdziale XXXI k.k., mającego wpływ na przebieg głosowania,
ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub (2) naruszenia przepisów
kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników
wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów.
Zgodnie z dyspozycją art. 323 § 1 k. wyb. Sąd Najwyższy rozpatruje protest
w postępowaniu nieprocesowym. Konsekwencją tego, jest m.in. to że zastosowanie
znajduje tu m.in. art. 511 § 1 k.p.c. Zgodnie z nim wniosek o wszczęcie
postępowania, powinien czynić zadość przepisom o pozwie. Regulujący te kwestie
art. 187 § 1 k.p.c. stanowi zaś, że pozew powinien czynić zadość warunkom pisma
procesowego. Warunki te określone zostały w art. 126 k.p.c., zgodnie z którym
każde pismo procesowe powinno zawierać: (a) oznaczenie sądu, do którego pismo
jest skierowane; (b) imiona i nazwiska lub nazwy stron, ich przedstawicieli
ustawowych i pełnomocników; (c) oznaczenie rodzaju pisma; (d) osnowę wniosku
lub oświadczenia; (e) w przypadku gdy jest to konieczne do rozstrzygnięcia co do
wniosku lub oświadczenia – wskazanie faktów, na których strona opiera swój
wniosek lub oświadczenia, oraz (d) wskazanie dowodu na wykazanie każdego z
I NSW 392/25
3
tych faktów; podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika;
wymienienie załączników (art. 126 § 1 k.p.c.). Ponadto, gdy pismo procesowe jest
pierwszym pismem w sprawie powinno zwierać m.in. (f) oznaczenie miejsca
zamieszkania lub siedziby i adresy stron, (g) oznaczenie miejsca i zamieszkania lub
siedziby i adresy przedstawicieli ustawowych i pełnomocników stron oraz (h) numer
Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub numer
identyfikacji podatkowej (NIP) wnoszącego pismo (art. 126 § 2 k.p.c.).
Niespełnienie przez podmiot wnoszący protest wymogów formalnych, skutkuje
pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.
Skarżąca nie podała swojego numeru PESEL. Stanowi to nieusuwalny brak
formalny, który wiąże się z koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego
biegu.
Jak przyjął Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z
25 października 2023 r., I NZP 8/23 – „[w] postępowaniach zainicjowanych
protestami przeciwko ważności wyborów: do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do
Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz do
Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o których mowa w ustawie
z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277, ze
zm.), a także w postępowaniu zainicjowanym protestem przeciwko ważności
referendum, o którym mowa w ustawie z dnia 14 marca 2003 r. o referendum
ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851, ze zm.), nie mają zastosowania
przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. –
Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1550, ze zm.)”.
Oznacza to, że Sąd Najwyższy nie wzywa wnoszącego protest do uzupełnienia
braków formalnych pisma.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 322
§ 1 k.wyb., orzekł jak w sentencji postanowienia.
[J.M.]
[r.g.]
Paweł Czubik Paweł Księżak Maria Szczepaniec
I NSW 392/25
4
