I NSW 30/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 3 czerwca 2025 r.
SSN Adam Redzik (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Aleksander Stępkowski
SSN Paweł Wojciechowski
W sprawie protestu wyborczego K. D.
przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji
Wyborczej,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych 3
czerwca 2025 r.,
pozostawia protest bez dalszego biegu.
Aleksander Stępkowski Adam Redzik Paweł Wojciechowski
UZASADNIENIE
K.D. (dalej także: Wnoszący protest), 26 maja 2025 r. wniósł protest
dotyczący wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej (dalej także: prezydenta RP),
formułując zarzut sfałszowania wyników I tury wyborów Prezydenta RP poprzez
manipulowanie głosami.
W uzasadnieniu wnoszący protest przedstawił przeprowadzone przez niego
wyliczenia mające wskazywać na ogólne nieprawidłowości w przeliczaniu głosów
na kandydatów na urząd Prezydenta RP.
I NSW 30/25
2
II.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
II.1. Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji RP wyborczy przysługuje prawo
zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta
Rzeczypospolitej na zasadach określonych w ustawie. Zasady te zostały zawarte w
przepisach ogólnych art. 82 i art. 83 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks
wyborczy (dalej także: k.wyb.) oraz w odniesieniu w odniesieniu do wyborów
Prezydenta RP w przepisach szczególnych art. 321-323 k.wyb.
Zgodnie z art. 321 § 1 k.wyb. protest przeciwko wyborowi Prezydenta
Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później niż w ciągu
14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości przez
Państwową Komisję Wyborczą (dalej także: PKW), przy czym nadanie w tym
terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego jest
równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego.
Stosownie do brzmienia art. 322 § 1 k.wyb.: Sąd Najwyższy pozostawia bez
dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub
niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb. i niedopuszczalne jest
przywrócenie terminu do wniesienia protestu.
II.2. W obwieszczeniu Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 19 maja 2025 r. o
wynikach głosowania i wyniku wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej
zarządzonych na dzień 18 maja 2025 r. (Dz. U. poz. 652), PKW stwierdziła, że
spośród 13 kandydatów na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej żaden nie
otrzymał więcej niż połowy głosów ważnych wobec czego – stosownie do art. 127
ust. 4 Konstytucji RP oraz art. 292 § 1 k.wyb., w dniu 1 czerwca 2025 r.
przeprowadzone zostanie ponowne głosowanie.
II.3. W ugruntowanym orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że protest
złożony przed podaniem wyników wyboru Prezydenta RP do publicznej wiadomości
jest przedwczesny, co w szczególności dotyczy sytuacji, gdy został wniesiony po
pierwszym głosowaniu, w którym żaden kandydat nie uzyskał więcej niż połowy
I NSW 30/25
3
ważnie oddanych głosów, a przed ponownym głosowaniem, po którym dopiero
zostaje ogłoszony wynik wyborów (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z: 20
września 2011 r., III SW 12/11; 26 maja 2015 r., III SW 12/15).
II.4. Biorąc pod uwagę powyższe, skoro możliwość składania protestów otwiera się
dopiero z chwilą podania wyników wyborów do publicznej wiadomości, co w
przedmiotowej sprawie na datę wniesienia protestu przez Wnoszącego protest nie
miało miejsca, jego protest, jako przedwczesny - niespełniający warunków
formalnych, należało pozostawić bez dalszego biegu.
Na marginesie należy zauważyć, że nie zachodzą żadne przeszkody, aby
treścią protestu złożonego we wskazanym wyżej terminie (do 16 czerwca 2025 r.)
zostały objęte okoliczności dotyczące pierwszej tury wyborów, a nawet ją
poprzedzające, które zostały podniesione w przedwczesnym proteście. Protest
wyborczy musi być wniesiony na piśmie (nie jest dopuszczalne wniesienie protestu
wybiorczego przez faks, e-mail, ePUAP) i spełniać wymogi formalne określone w
Kodeksie wyborczym, ale także spełniać ogólne warunki pisma procesowego
określone w art. 126 i następne k.p.c. W szczególności musi zawierać: oznaczenie
podmiotu wnoszącego protest z podaniem jego adresu i numeru PESEL; wniosek o
stwierdzenie nieważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej; zarzuty oraz
przedstawienie lub wskazanie dowodów, na których oparto zarzuty, a także
uzasadnienie zarzutów. Konieczny jest też własnoręczny podpis wnoszącego
protest lub jego pełnomocnika.
II.5. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy, na podstawie art. 322 § 1
zd. 1 k.wyb. w zw. z art. 321 § 1 k.wyb., orzekł jak w sentencji.
Aleksander Stępkowski Adam Redzik Paweł Wojciechowski
[r.g.]
I NSW 30/25
4
