I NSW 23/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 4 czerwca 2025 r.
SSN Tomasz Demendecki (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Elżbieta Karska
SSN Tomasz Przesławski
w sprawie z protestu wyborczego I. […] reprezentowanego przez A.N.S.,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w
dniu 4 czerwca 2025 r.,
pozostawić protest wyborczy bez dalszego biegu.
Elżbieta Karska Tomasz Demendecki Tomasz Przesławski
UZASADNIENIE
I. […] reprezentowany przez A. N. S. pismem z dnia 16 maja 2025 r. (data
nadania listu poleconego) wniósł do Sądu Najwyższego wniosek o „unieważnienie
wyborów prezydenckich 2025”.
W piśmie tym zarzucił naruszenie zasad równości, uczciwości
i bezstronności kampanii wyborczej, w szczególności poprzez: nadmierny wpływ
publikacji sondaży przedwyborczych na decyzje wyborców, co mogło naruszać
art. 108 § 1 Kodeksu wyborczego i art. 10 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka
oraz dysproporcje w dostępie do mediów publicznych, co narusza art. 108 § 1
Kodeksu wyborczego, art. 2 Traktatu o Unii Europejskiej, a także art. 21 Karty Praw
Podstawowych Unii Europejskiej.
I NSW 23/25
2
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wyborcy
przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności
wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej na zasadach określonych w ustawie.
Stosownie do art. 322 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy
(tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 365; dalej: „k.wyb.”), Sąd Najwyższy pozostawia
bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną
lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb.
Niedopuszczalne jest przywrócenie terminu do wniesienia protestu.
Wskazać należy, iż przedmiotowy protest wniesiony został przez Dyrektora I.
[…] A.N.S., w imieniu tegoż Instytutu. Natomiast, zgodnie z treścią art. 82 § 4
k.wyb. protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej może wnieść
wyborca, którego nazwisko w dniu wyborów było umieszczone w spisie wyborców
w jednym z obwodów głosowania, czyli osoba fizyczna uprawniona do głosowania.
Wobec powyższego, I. […] bez wątpienia jest podmiotem, który ze swej natury nie
ma legitymacji czynnej do składania protestu wyborczego, bowiem nie jest wyborcą.
Uznać zatem należy, iż protest wyborczy wniesiony został przez osobę do tego
nieuprawnioną.
Nadto, art. 321 § 1 k.wyb. stanowi, iż protest przeciwko wyborowi
Prezydenta Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później
niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości
przez Państwową Komisję Wyborczą. Nadanie w tym terminie protestu w polskiej
placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia
23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go
do Sądu Najwyższego.
Jak wskazał Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia z 20 września
2011 r. (III SW 12/11) „protest wyborczy wniesiony z naruszeniem terminu
to zarówno protest przedwczesny, czyli złożony przed dniem ogłoszenia wyników
wyborów, jak i protest spóźniony, czyli wniesiony po upływie tego terminu”.
Zważywszy, że protest I. […] reprezentowanego przez A. N. S. został
wniesiony przed ich przeprowadzeniem – stwierdzić należało, iż jest on
I NSW 23/25
3
przedwczesny i został wniesiony z naruszeniem terminu, o którym mowa w art. 321
§ 1 k.wyb.
Mając powyższe na uwadze, uznając, iż protest wyborczy został wniesiony
przez osobę do tego nieuprawnioną, a także nie spełnia on warunków określonych
w ustawie, Sąd Najwyższy na podstawie art. 322 § 1 k.wyb. orzekł, jak w sentencji.
Elżbieta Karska Tomasz Demendecki Tomasz Przesławski
[MWR]
[a.ł]