I NSW 2059/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 24 czerwca 2025 r.
SSN Paweł Księżak (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Paweł Czubik
SSN Maria Szczepaniec
w sprawie protestu wyborczego E. W.
z udziałem Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej oraz Prokuratora
Generalnego
przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw
Publicznych w dniu 24 czerwca 2025 r.,
postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu.
UZASADNIENIE
Pismem z 15 czerwca 2025 r. (data nadania pisma) E. W. (dalej jako:
„Skarżąca”) wniosła protest przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej
Polskiej, żądając stwierdzenia naruszeń przepisów Kodeksu wyborczego w
zakresie organizacji i przebiegu głosowania w obwodowej komisji wyborczej nr […]
w J. oraz żądając uwzględnienia protestu w toku badania ważności wyborów
Prezydenta RP przeprowadzonych w dniu 1 czerwca 2025 r.
Uzasadniając powyższe stanowisko Skarżąca podniosła, iż w dniu 1 czerwca
2025 r. pełniła funkcję męża zaufania w obwodowej komisji wyborczej nr […] w J..
W czasie pełnionej funkcji dostrzegła nieprawidłowości, które w ocenie Skarżącej
I NSW 2059/25
2
świadczyły o naruszeniu przepisów Kodeksu wyborczego (k.wyb.) i mogły mieć
wpływ na wynik głosowania. W dalszej części Skarżąca wyjaśniła, iż chodziło o: (a)
brak nadzoru nad urną wyborczą, polegające na niewyznaczeniu „strażnika urny”, i
poprzestaniu na jej obserwacji ze strony członków obwodowej komisji wyborczej; (b)
naruszenie tajności głosowania polegające na dopuszczeniu do sytuacji, gdy za
przesłonami przebywały jednocześnie 2, 3 a nawet 4 osoby; (c) brak instruktarzy
dla wyborców oraz wrzucenia wielu kart przez jedną osobę, polegające na braku
poinstruowania wyborców o obowiązku samodzielnego głosowania (samodzielnego
wrzucenia karty do głosowania) czy o potrzebie składania kart wyborczych;
(d) niedostosowanie lokalu do wymogów tajności głosowania, wyrażające się w tym,
że dystans między stanowiskami do głosowania był zbyt mały, przez co głosujący
mogli łatwo zobaczyć jak głosują inne osoby, ponadto na możliwości zajrzenia
za przesłony w trakcie przechodzenia po lokalu wyborczym; (e) brak reakcji
członków obwodowej komisji wyborczej na przekazywanie kart wyborczym
dzieciom, co zostało przez Skarżącą zasygnalizowane.
Prokurator Generalny wniósł o pozostawienie protestu Skarżącej
bez dalszego biegu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zasady i tryb przeprowadzania wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej
oraz warunki ważności tych wyborów określa Kodeks wyborczy.
Zgodnie z art. 321 § 3 k.wyb. wnoszący protest powinien sformułować w nim
zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty.
W art. 82 § 1 k.wyb. wskazano, że przeciwko ważności wyborów,
ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony
protest z powodu: (pkt 1) dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom,
określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg
głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub (pkt 2)
naruszenia przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników
głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów.
I NSW 2059/25
3
Stosownie do art. 322 § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego
biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający
warunków określonych w art. 321 k.wyb.
Skarżąca w zarzutach przedstawionych w proteście krytykuje głównie błędne
rozwiązania techniczne oraz niedostateczną w jej ocenie dbałość członków
wskazanej obwodowej komisji wyborczej o ścisłe przestrzeganie procedur,
które w jej ocenie mogły mieć negatywny wpływ na przebieg wyborów.
Skarżąca nie precyzuje jednak, jaki konkretnie przestępstwo miało być jej zdaniem
popełnione lub do naruszenia jakich przepisów doszło a tym bardziej nie wskazuje,
w jaki sposób przełożyło się to na wynik głosowania. Nie wskazuje również żadnych
dowodów na poparcie swych twierdzeń.
W świetle powyższego protest Skarżącej nie mieści się w zakresie
wyznaczonym przez art. 82 § 1 k.wyb. Ponadto nie czyni on zadość obowiązkowi
wskazania dowodów wynikającemu z art. 321 § 3 k.wyb.
Mając to na uwadze, na podstawie art. 322 § 1 zd. 1 k.wyb., Sąd Najwyższy
orzekł jak w postanowieniu.
[J.M.]
[a.ł]
