I NSW 10581/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 30 czerwca 2025 r.
SSN Joanna Lemańska (przewodniczący)
SSN Grzegorz Pastuszko
SSN Mirosław Sadowski (sprawozdawca)
w sprawie z protestu M.G.
przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej,
przy udziale Prokuratora Generalnego i Państwowej Komisji Wyborczej,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
w dniu 30 czerwca 2025 r.,
postanawia: pozostawia protest bez dalszego biegu.
Grzegorz Pastuszko Joanna Lemańska
Mirosław Sadowski
UZASADNIENIE
M.G. (dalej także: „wnoszący protest”) pismem z 4 czerwca 2025 r. (data
wpływu do Sądu Najwyższego 26 czerwca 2025 r.) wniósł do Sądu Najwyższego
protest wyborczy w związku z drugą turą wyborów na urząd Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej. Wnoszący protest zarzucił naruszenie konstytucyjnych
zasad: tajności, bezpośredniości i równości głosowania do jakich doszło w
Obwodowej Komisji Wyborczej w areszcie śledczym przy ul. […] w S.
Prokurator Generalny pismem z dnia 30 czerwca 2025 r. wniósł
o pozostawienie protestu bez dalszego biegu.
I NSW 10581/25
2
Państwowa Komisja Wyborcza nie złożyła odpowiedzi na zobowiązanie
Sądu Najwyższego wobec zajęcia stanowiska w niniejszej sprawie w zakreślonym
terminie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Protest należało pozostawić bez dalszego biegu.
Zgodnie z art. 323 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy
(tekst jedn. Dz.U. 2025, poz. 365, dalej: „k.wyb.”), Sąd Najwyższy rozpatruje protest
w składzie 3 sędziów, w postępowaniu nieprocesowym, i wydaje opinię w formie
postanowienia w sprawie protestu.
Biorąc powyższe pod uwagę, w postępowaniu zainicjowanym protestem
wyborczym, zastosowanie znajduje m.in. art. 511 § 1 k.p.c., zgodnie z którym
wniosek o wszczęcie postępowania, powinien czynić zadość przepisom o pozwie.
Regulujący te kwestie art. 187 § 1 k.p.c. stanowi zaś, że pozew powinien czynić
zadość warunkom pisma procesowego. Warunki te określone zostały w art. 126
k.p.c., zgodnie z którym każde pismo procesowe powinno zawierać: oznaczenie
sądu, do którego pismo jest skierowane; imiona i nazwiska lub nazwy stron, ich
przedstawicieli ustawowych i pełnomocników; oznaczenie rodzaju pisma; osnowę
wniosku lub oświadczenia; w przypadku gdy jest to konieczne do rozstrzygnięcia co
do wniosku lub oświadczenia – wskazanie faktów, na których strona opiera swój
wniosek lub oświadczenia, oraz wskazanie dowodu na wykazanie każdego z tych
faktów; podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika;
wymienienie załączników (§ 1). Gdy pismo procesowe jest pierwszym pismem w
sprawie powinno zwierać m.in. oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i
adresy stron, oznaczenie miejsca i zamieszkania lub siedziby i adresy
przedstawicieli ustawowych i pełnomocników stron oraz numer Powszechnego
Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub numer identyfikacji
podatkowej (NIP) wnoszącego pismo (§ 2). Niespełnienie przez podmiot wnoszący
protest wymogów formalnych, skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego
biegu.
W niniejszej sprawie wnoszący protest sformułował zarzuty, z których
wynikałoby, że doszło do popełnienia przestępstwa przeciwko wyborom,
I NSW 10581/25
3
określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg
głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub naruszenia
przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia wyników
głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów (art. 82 § 1
k.wyb.). Skarżący podniósł, że w opisanej przez niego sytuacji mogło dojść do
nieprawidłowości dotyczących procedury głosowania, a polegających na
naruszeniu zasady tajności głosowania. Nie przedstawił jednakże żadnych
dowodów na poparcie swojego wniosku. Dodatkowo podnieść należy, że nie
wskazał, iż ewentualne naruszenie przepisu dotyczyło oddanego przez niego głosu,
ani nie określił, jaki miało to wpływ na wynik głosowania. Tym samym odniósł się
jedynie do samej procedury związanej z kwestiami technicznymi dotyczącymi
organizacji sposobu głosowania, co jednakże nie miało wpływu na jego głos.
Ponadto podkreślenia wymaga, iż aby protest mógł zostać rozpoznany, musi
zawierać „wniosek o stwierdzenie nieważności wyboru Prezydenta
Rzeczypospolitej”, tymczasem wnoszący protest nie wskazuje, że wnosi
o unieważnienie wyników wyborów, a swój protest nazwał „protestem o ustalenie
jaki wpływ na wynik wyborów miały nieprawidłowości do jakich doszło
w Obwodowej Komisji Wyborczej w areszcie śledczym przy ul. […] w S.”, a nie
protestem przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.
W konsekwencji należy stwierdzić, że zachodzą nieusuwalne braki formalne,
które wiążą się z koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu, bez
wzywania do uzupełnienia braków (por. postanowienie Sądu Najwyższego
z 24 sierpnia 2023 r., I NSW 11/23).
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 322
§ 1 k.wyb. orzekł jak w sentencji.
[r.g.]
I NSW 10581/25
4
