I NSW 10551/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 27 czerwca 2025 r.
Prezes SN Krzysztof Wiak (przewodniczący)
SSN Joanna Lemańska (sprawozdawca)
SSN Oktawian Nawrot
w sprawie z protestu J. K.
przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
w dniu 27 czerwca 2025 r.,
(k.b.)
pozostawia protest bez dalszego biegu.
UZASADNIENIE
Pismem z 16 czerwca 2025 r. (data nadania w placówce pocztowej), J. K.
(dalej: skarżąca) złożyła protest wyborczy, w którym domagała się w istocie
stwierdzenia nieważności wyborów prezydenckich, przeprowadzonych 1 czerwca
2025 r., z powodu „naruszenia Kodeksu wyborczego, które miało wpływ na wynik
wyborów”. Skarżąca wniosła jednocześnie o ponowne przeliczenie głosów
„w okręgu […] w R., która to Komisja mieściła się w Domu Pomocy Społecznej ul.
[…]”, wskazując, że ma wątpliwości co do „słuszności przeliczonych głosów”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Protest należało pozostawić bez dalszego biegu.
I NSW 10551/25
2
W świetle art. 82 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy
(tekst jedn. Dz.U. 2025, poz. 365, dalej: k.wyb.) protest przeciwko ważności
wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być
wniesiony protest z powodu dopuszczenia się: 1) przestępstwa przeciwko wyborom,
określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg
głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub 2) naruszenia
przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub
wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów.
Jednocześnie, w myśl art. 321 § 3 k.wyb. wnoszący protest powinien
sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których
opiera swoje zarzuty.
Konstrukcyjnym elementem protestu jest zatem takie sformułowanie
zarzutów popełnienia konkretnych przestępstw przeciwko wyborom lub naruszeń
przepisów kodeksowych dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania
lub wyniku wyborów, które poparte są dowodami i wykazują naruszenie własnego,
konkretnego, rzeczywistego i aktualnego interesu protestującego. Przedmiotem
protestu nie mogą być zarzuty abstrakcyjne, hipotetyczne, dotyczące innych osób,
bliżej nieokreślone, niezwiązane ściśle z sytuacją prawną protestującego (por.
postanowienia Sądu Najwyższego: z 7 listopada 2023 r., I NSW 86/23; z 14
listopada 2023 r., I NSWR 46/23; z 30 października 2019 r., I NSW 117/19; z 18
lipca 2019 r., I NSW 39/19). W judykaturze Sądu Najwyższego przyjmuje się
bowiem, że protest jest środkiem procesowym o indywidualno-konkretnym
charakterze. Oznacza to, że protest nie może mieć charakteru abstrakcyjnego, czyli
stawiać zarzutów o charakterze ogólnym. Jego przedmiotem mogą być tylko
zarzuty, które skarżący jest w stanie udowodnić (por. postanowienie Sądu
Najwyższego z 31 lipca 2020 r., I NSW 3061/20). Niewskazanie zarzutów
i dowodów jest uchybieniem formalnym protestu wyborczego, które skutkuje
pozostawieniem go bez dalszego biegu (zob. postanowienie Sądu Najwyższego
z 19 listopada 2019 r., I NSW 191/19).
Analiza treści protestu wyborczego wniesionego przez skarżącą prowadzi
do wniosku, że nie spełnia on wskazanych wyżej wymogów formalnych. Skarżąca
nie sprecyzowała bowiem żadnych konkretnych zarzutów, na których oparła swój
I NSW 10551/25
3
protest, stwierdzając jedynie ogólnikowo, że ma wątpliwości odnośnie do
„słuszności” ustalenia wyników głosowania we wskazanej przez nią w proteście
obwodowej komisji wyborczej. Jednocześnie skarżąca nie przedstawiła ani nie
wskazała żadnych miarodajnych dowodów uprawdopodabniających, że przy
liczeniu głosów we wskazanej przez nią obwodowej komisji wyborczej doszło do
konkretnych nieprawidłowości i że tego rodzaju nieprawidłowości miały lub mogły
mieć wpływ na ostateczny wynik wyborów Prezydenta RP, zarządzonych na 18
maja 2025 r. Za taki dowód niewątpliwie nie mogą być uznane same twierdzenia
skarżącej. Oznacza to, że wniesiony przez skarżącego protest jest obarczony
brakami formalnymi uniemożliwiającymi nadanie mu biegu, a zarazem
niepodlegającymi konwalidacji.
Z powyższych względów Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 322 § 1
in principio k.wyb., postanowił jak w sentencji.
(k.b.)
[r.g.]