I NSW 10369/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 27 czerwca 2025 r.
SSN Joanna Lemańska (przewodniczący)
SSN Grzegorz Pastuszko (sprawozdawca)
SSN Mirosław Sadowski
w sprawie z protestu A. O.
przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej,
z udziałem Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej i Prokuratora
Generalnego,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
w dniu 27 czerwca 2025 r.,
pozostawia protest bez dalszego biegu.
Grzegorz Pastuszko Joanna Lemańska Mirosław Sadowski
[D.Z.]
UZASADNIENIE
A. O. (dalej: „wnosząca protest”) pismem z 16 czerwca 2025 r. wniosła do
Sądu Najwyższego „protest wyborczy przeciwko ważności wyborów na Prezydenta
RP”. W proteście tym sformułowała następujące zarzuty:
„1. Kodeks Wyborczy zawiera sprzeczne zapisy - Ustawodawca swoim
działaniem spowodował, iż każde postanowienie PKW czy też Sądu Najwyższego
obarczone jest bezprawiem. Dodatkowo ustawodawca nie dostosował przepisów
I NSW 10369/25
2
do realiów, w ustawie brak jest uregulowań prawnych w sprawie prowadzenia
kampanii w internecie.
2. Kodeks Wyborczy posiada nieprzejrzyste zapisy, co w mojej ocenie
było powodem ustalenia błędnych wniosków przez Sąd Najwyższy rozpatrujący mój
protest w 2020 roku.
3. Osoby uprawnione w tym Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej,
marszałek Sejmu, marszałek Senatu, Premier rządu, prezesi Sądu Najwyższego,
Naczelnego Administracyjnego, nie skierowali ustawy - Kodeksu Wyborczego
do Trybunatu Konstytucyjnego w celu usunięcia wad prawnych, które to czynią
wspomnianą ustawę sprzeczną z polską Konstytucją, która również tak jak kodeks
Wyborczy zawiera sprzeczne zapisy.
4. Kodeks Wyborczy jest ustawą kryminogenną”.
Prokurator Generalny w piśmie z 26 czerwca 2025 r. wniósł o pozostawienie
protestu bez dalszego biegu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Stosownie do art. 129 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej
(Dz.U. 1997, nr 78, poz. 483 ze zm.) wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia
do
Sądu
Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru
Prezydenta Rzeczypospolitej na zasadach określonych w ustawie.
Zasady i tryb przeprowadzania wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej
oraz warunki ważności tych wyborów określa ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. –
Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2025, poz. 365, dalej: „k.wyb.”).
Zgodnie z art. 82 § 1 k.wyb. przeciwko ważności wyborów, ważności
wyborów w okręgu lub wyborowi określonej osoby może być wniesiony protest z
powodu dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w
rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania,
ustalenie wyników głosowania lub wynik wyborów (pkt 1) lub naruszenia przepisów
kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników
wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów (pkt 2).
I NSW 10369/25
3
Według art. 321 § 3 k.wyb. wnoszący protest powinien sformułować w nim
zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty.
W nawiązaniu do przywołanych regulacji w orzecznictwie Sądu Najwyższego
wskazuje się, że wszelkie zarzuty, inne niż te określone w art. 82 § 1 k.wyb.,
stanowią wyjście poza przewidziany w kodeksie wyborczym przedmiot protestu,
co czyni go niedopuszczalnym (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 11
czerwca 2015 r., III SW 60/15; 31 lipca 2020 r., I NSW 2027/20; 31 lipca 2020 r., I
NSW 2286/20).
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy stwierdza, że wnosząca protest
sformułowała zarzuty, które nie mieszczą się w przedmiotowych granicach instytucji
protestu wyborczego. Oznacza to, że niniejszy protest nie spełnia wymogów
formalnych określonych w przepisach obowiązującego prawa.
W takiej sytuacji Sąd Najwyższy pozostawia protest bez dalszego biegu.
Przesądza o tym art. 322 § 1 k.wyb., z którego jasno wynika, że takie
rozstrzygnięcie musi zostać wydane, m.in. jeśli protest nie spełnia warunków
określonych w art. 321 k.wyb.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy, na podstawie art. 322 § 1 w zw.
z art. 321 § 3 k.wyb., orzekł jak w sentencji postanowienia.
[D.Z.]
[a.ł]
Grzegorz Pastuszko Joanna Lemańska Mirosław Sadowski