I NSW 10228/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 27 czerwca 2025 r.
SSN Joanna Lemańska (przewodniczący)
SSN Grzegorz Pastuszko (sprawozdawca)
SSN Mirosław Sadowski
w sprawie z protestu K. R.
przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w
dniu 27 czerwca 2025 r.,
pozostawia protest bez dalszego biegu.
UZASADNIENIE
K. R. (dalej: „wnosząca protest”) pismem z 16 czerwca 2025 r. (data nadania
listu w Royal Mail) skierowanym do Konsulatu RP w Londynie wniosła protest
przeciwko ważności wyborów Prezydenta RP przeprowadzonych w dniu 1 czerwca
2025 r., podając jako podstawę prawną jego wniesienia art. 82, 83, 321 ustawy z
dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (k.w.) i art. 129 ust. 2 Konstytucji.
Protest wpłynął do Wydziału Konsularnego i Polonii Ambasady RP w
Londynie 17 czerwca 2025 r.
Pocztą elektroniczną z 17 czerwca 2025 r. przesłaną do Sądu Najwyższego,
Konsul RP w Londynie przekazał ww. protest wskazując, że wpłynął on do urzędu
konsularnego w dniu 17 czerwca 2025 r.
I NSW 10228/25
2
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. 1997
Nr 78, poz. 483 ze zm.) wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu
Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej
na zasadach określonych w ustawie.
Zasady i tryb przeprowadzania wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej
oraz warunki ważności tych wyborów określa ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. –
Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2025, poz. 365, dalej: „k.wyb.”).
Zgodnie z art. 321 § 2 k.wyb. w odniesieniu do wyborcy przebywającego
za granicą lub na polskim statku morskim wymogi wymienione w § 1 uważa się
za spełnione, jeżeli protest został złożony odpowiednio właściwemu terytorialnie
konsulowi lub kapitanowi statku. Wyborca obowiązany jest dołączyć do protestu
zawiadomienie o ustanowieniu swojego pełnomocnika zamieszkałego w kraju lub
pełnomocnika do doręczeń zamieszkałego w kraju, pod rygorem pozostawienia
protestu bez biegu. Należy przy tym podkreślić, że wskazany przepis k. wyb.
nie zastrzega, by możliwość złożenia protestu do konsula miały jedynie osoby
głosujące za granicą. Jego normatywna zawartość jest bardziej pojemna –
uprawnienie to przysługuje bowiem każdej osobie, która przebywa za granicą
w chwili złożenia protestu (taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowym przypadku –
składający protest nie głosował zagranica w okręgu konsularnym konsulatu,
do którego złożył protest).
Stosownie do art. 321 § 1 k.wyb., protest przeciwko wyborowi Prezydenta
Rzeczypospolitej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego nie później
niż w ciągu 14 dni od dnia podania wyników wyborów do publicznej wiadomości
przez Państwową Komisję Wyborczą.
Termin określony w art. 321 § 1 k.wyb. jest terminem zawitym,
zaczyna on biec od dnia, w którym wyniki wyborów zostały podane do publicznej
wiadomości przez Państwową Komisję Wyborczą.
Stosownie do art. 322 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego
biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający
I NSW 10228/25
3
warunków określonych w art. 321. Niedopuszczalne jest przywrócenie terminu
do wniesienia protestu.
Niniejszy protest został wniesiony do Wydziału Konsularnego i Polonii
Ambasady RP w Londynie 17 czerwca 2025 r. (data prezentaty Ambasady RP
w Londynie). W takim stanie rzeczy należy uznać, że wpłynął on po terminie,
w konsekwencji czego pozostaje obarczony nieusuwalną wadą formalną.
Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 322 § 1
zd. pierwsze w zw. z art. 322 § 2 k.wyb. pozostawił protest bez dalszego biegu.
[D.Z.]
[a.ł]
