I NSP 563/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Grzegorz Żmij
Dnia 14 maja 2026 r.
w sprawie ze skargi P. D.
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki
w postępowaniu przed Sądem Okręgowym w Rzeszowie w sprawie o sygn.
III Ko 49/25 i Sądem Apelacyjnym w Rzeszowie w sprawie o sygn. II AKo 119/25,
na posiedzeniu bez udziału stron w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw
Publicznych w dniu 14 maja 2026 r.,
z urzędu postanawia:
na podstawie art. 4 ust. 1b w związku z art. 8 ust. 2 ustawy
z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony
do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym
prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora
i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w związku
z art. 35 § 1 k.p.k. przekazuje skargę do rozpoznania Sądowi
Apelacyjnemu w Rzeszowie.
UZASADNIENIE
Pismem z 27 listopada 2025 r. (data stempla pocztowego) P.D.
(dalej: „Skarżący”) wystąpił ze skargą na naruszenie prawa strony do rozpoznania
sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym
przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki.
Skarżący imieniem własnym wniósł o:stwierdzenie, że w postępowaniu o sygn. akt
I NSP 563/25
2
II AKo 119/25 Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie nastąpiła przewlekłość
postępowania, która narusza jego prawa (1); zasądzenie odszkodowania
od Skarbu Państwa jako zadośćuczynienie za straty moralne w kwocie 20 000 zł
(2).
Zawiadomiony o sprawie, Prezes Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie pismem
z 11 lutego 2026 r. nie zgłosił udziału w sprawie.
Wobec wydania przez Sąd Apelacyjny w Rzeszowie w dniu 10 lutego 2026 r.
postanowienia, stwierdzającego brak podstaw do wznowienia z urzędu
postępowania w sprawie prawomocnie zakończonej wyrokiem Sądu Okręgowego
w Rzeszowie z dnia 28 października 2011 o sygn. akt II Ka 280/11, utrzymującym
w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Rzeszowie z dnia 28 marca 2011 r. o sygn. akt
II K 560/09, Sąd Najwyższy zarządzeniem z 5 marca 2026 r. zwrócił się
do Skarżącego o zajęcie stanowiska, czy podtrzymuje skargę.
Na wezwanie Sądu Najwyższego, Skarżący pismem z 24 marca 2026 r.
podtrzymał skargę.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skargę należało przekazać do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu
w Rzeszowie.
Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie
prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym
prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym
bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725,
dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”), Sąd Najwyższy jest właściwy wyłącznie
do rozpoznania skargi dotyczącej postępowania przed sądem apelacyjnym
lub Sądem Najwyższym. Jeżeli przedmiotem oceny jest przewlekłość postępowania
przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym, to zgodnie z art. 4 ust. 1b ustawy
o skardze na przewlekłość „właściwy do jej rozpoznania w całości jest sąd
apelacyjny”.
W utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że przepisy
wyznaczające właściwość rzeczową Sądu Najwyższego do rozpatrywania skarg
I NSP 563/25
3
na przewlekłość postępowania jako normy o charakterze kompetencyjnym,
powinny być interpretowane ściśle i literalnie (por. postanowienia
Sądu Najwyższego: z 19 grudnia 2019 r., I NSP 175/19; z 24 października 2024 r.,
I NSP 333/24; z 12 listopada 2024 r., I NSP 256/23; z 18 grudnia 2024 r.,
I NSP 401/24; z 14 stycznia 2025 r., I NSP 426/24; z 16 stycznia 2025 r.,
I NSP 442/24; z 11 marca 2025 r., I NSP 293/25; z 15 kwietnia 2025 r., I NSP 6/25;
z 21 maja 2025 r., I NSP 144/25; z 11 czerwca 2025 r., I NSP 173/25,
z 18 września 2025 r., I NSP 289/25; z 26 listopada 2025 r., I NSP 349/25,
z 26 listopada 2025 r., I NSP 366/25, z 26 listopada 2025 r., I NSP 396/25; z 11
grudnia 2025 r., I NSP 18/25; z 29 stycznia 2026 r., I NSP 497/25; z 29 stycznia
2026 r., I NSP 576/25; z 29 stycznia 2026 r., I NSP 6/26; z 3 lutego 2026 r.,
I NSP 510/25; z 16 kwietnia 2026 r., I NSP 134/25).
Po przeprowadzeniu ponownej analizy treści skargi oraz akt sprawy,
Sąd Najwyższy doszedł do wniosku, że skarga obejmuje całość trwania
postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania, a to ostatnie toczyło się
przed Sądem Okręgowym w Rzeszowie, w sprawie o sygn. III Ko 49/25
i Sądem Apelacyjnym w Rzeszowie w sprawie o sygn. II AKo 119/25. Samo
oświadczenie wnioskodawcy w tym przedmiocie nie jest tu rozstrzygające
(falsa demonstratio non nocet).
Z uwagi na fakt, że skarga dotyczy przewlekłości w postępowaniu
przed Sądem Okręgowym w Rzeszowie, w sprawie o sygn. III Ko 49/25 i Sądem
Apelacyjnym w Rzeszowie w sprawie o sygn. II AKo 119/25, właściwym
do jej rozpoznania jest Sąd Apelacyjny w Rzeszowie.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 4 ust. 1b
w związku z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość w związku z art. 35
§ 1 k.p.k. orzekł, jak w sentencji.
[kf]
[a.ł]
I NSP 563/25
4
