I KO 93/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Stępka
Dnia 28 lipca 2025 r.
po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2025 r. na posiedzeniu bez udziału stron
w sprawie P. K. oskarżonego z art. 226 § 1 k.k.,
wniosku Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze,
o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu,
na podstawie art. 37 k.p.k.
postanowił
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w
Jeleniej Górze.
UZASADNIENIE
W dniu 17 lipca 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek Sądu
Rejonowego w Kamiennej Górze o przekazanie do rozpoznania niniejszej sprawy
innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. z uwagi na dobro wymiaru
sprawiedliwości. Sąd wskazał, że oskarżonemu zarzucono popełnienie występku z
art. 226 § 1 k.k. na szkodę Prezesa Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze,
sędziego X. Y., podczas i w związku z pełnieniem przez nią obowiązków
służbowych. Pani Prezes jest zwierzchnikiem służbowym sędziów i sprawuje
wewnętrzny nadzór administracyjny nad działalnością administracyjną sądu. Jak
zauważył Sąd – „Sytuacja ta mogłaby wywołać u oskarżonego oraz w odbiorze
społecznym, przekonanie o braku warunków do bezstronnego prowadzenia
I KO 93/25
2
postępowania w przedmiocie rozpoznania sprawy oraz wydania rozstrzygnięcia w
tej sprawie”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek Sądu Rejonowego jest zasadny i należało go uwzględnić.
Należy oczywiście zauważyć, że instytucja określona w art. 37 k.p.k. ma
charakter wyjątkowy, zaś odstąpienie od zasady rozpoznania sprawy przez sąd
miejscowo właściwy może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie
świadczącej o tym, iż pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się
dobru wymiaru sprawiedliwości. Przekazanie sprawy na podstawie art. 37 k.p.k.
innemu sądowi równorzędnemu, możliwe jest zatem tylko w szczególnych
sytuacjach. Dobro wymiaru sprawiedliwości, stanowiące przesłankę odstąpienia na
podstawie art. 37 § 1 k.p.k. od ogólnych reguł ustalania właściwości miejscowej
sądu wyraża się między innymi w dążeniu do osądzenia sprawy w rozsądnym
terminie, a także zagwarantowaniu stronom realizacji ich procesowych uprawnień.
W ocenie Sądu Najwyższego, wnioskujący Sąd Rejonowy wykazał, że w
sprawie niniejszej wystąpiła szczególna sytuacja, która sprawia, iż ze względu na
dobro wymiaru sprawiedliwości sprawa ta winna być przekazana do rozpoznania
innemu sądowi równorzędnemu. Niewątpliwie do okoliczności uzasadniających
zastosowanie właściwości delegacyjnej z art. 37 k.p.k. należy zaliczyć sytuację
polegającą na takim układzie procesowym, gdzie Sąd właściwy miejscowo
prowadziłby postępowanie, w którym osobą pokrzywdzoną czynem zabronionym
jest sędzia tego samego sądu lub sądu nad nim nadrzędnego (por. postanowienia
Sądu Najwyższego: z dnia 25 lutego 2022 r., I KO 10/22, LEX nr 3322318; z dnia
28 grudnia 2021 r., V KO 94/21, LEX nr 3324582; z dnia 14 czerwca 2018 r., III KO
62/18, LEX nr 2508531). W realiach przedmiotowej sprawy fakt, iż pokrzywdzonym
jest Prezes Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze, może w odczuciu społecznym
wzbudzić - chociażby mylne - przekonanie o braku warunków do obiektywnego
orzekania, i to niezależnie od tego, czy w rzeczywistości sąd stworzony z sędziów
tego sądu byłby w pełni zdolny do niezależnego orzekania.
W rezultacie Sąd Najwyższy uznał, że w zaistniałej sytuacji, przekazanie
sprawy winno nastąpić do Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze.
I KO 93/25
3
[J.J.]
[r.g.]
