I KO 6/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Antoni Bojańczyk
Dnia 4 marca 2026 r.
w sprawie A.G.
podejrzanego o czyny z art. 212 § 1 k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 4 marca 2026 r.,
wniosku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
zawartego w postanowieniu z dnia 16 stycznia 2026 r., II K 1550/25,
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
wniosek uwzględnić i sprawę przekazać do rozpoznania
Sądowi Rejonowemu w Lwówku Śląskim.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 16 stycznia 2026 r., II K 1550/25, Sąd Rejonowy w
Jeleniej Górze wystąpił w trybie art. 37 k.p.k. do Sądu Najwyższego z wnioskiem o
przekazanie niniejszej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z
uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że
pokrzywdzonymi w sprawie jest czworo z dziewięciorga sędziów II Wydziału
Karnego Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze, czynnych zawodowo, znanych
sędziom tego Sądu, nie tylko z racji zależności służbowych czy relacji zawodowych,
ale również z tytułu więzi koleżeńskich czy towarzyskich. W opinii sądu
występującego z wnioskiem w trybie przepisu art. 37 k.p.k. rozpoznanie sprawy
I KO 6/26
2
przez sąd właściwy miejscowo może doprowadzić do powstania obaw co do
bezstronności sędziów orzekających w sądzie właściwym miejscowo, będących
następstwem samej świadomości zawodowych oraz towarzyskich powiązań z
pokrzywdzonymi. Jak wskazał sąd występujący z przedmiotowym wnioskiem, dobro
wymiaru sprawiedliwości wymaga eliminowania sytuacji, które mogą wywołać u
uczestników postępowania lub u postronnych obserwatorów procesu
przeświadczenie – choćby mylne – o niemożności bezstronnego rozpoznania danej
sprawy, a taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie z uwagi na stosunki
zawodowe i koleżeńskie sędziów sądu właściwego miejscowo z sędziami
pokrzywdzonymi.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Inicjatywa Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze zasługiwała na uwzględnienie,
zatem sprawę należało przekazać do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości.
Instytucja tzw. właściwości z delegacji, uregulowana w przepisie art. 37 k.p.k.,
ma charakter wyjątkowy. Skorzystanie z niej możliwe jest tylko wtedy, gdy na
gruncie konkretnej sprawy dojdzie do zmaterializowania się okoliczności, które dają
podstawę do twierdzenia, że w odbiorze społecznym mogą powstać wątpliwości co
do istnienia warunków do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy przez
sąd właściwy miejscowo. Takie okoliczności w istocie materializują się w sprawie
niniejszej. We wniosku o umorzenie postępowania i zastosowanie środka
zabezpieczającego wobec A.G., postawiono podejrzanemu zarzuty popełnienia
czynów zakwalifikowanych jako przestępstwa z art. 212 § 1 k.k. i in. ⎯ na szkodę
czworga sędziów II Wydziału Karnego Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze
(wniosek, k. 311-314 akt II K 1550/25).
Wzgląd na dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem
sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na wniosek sądu
właściwego miejscowo. Rozpoznanie sprawy karnej w postępowaniu
jurysdykcyjnym przez sąd miejscowo właściwy, tj. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze,
w odbiorze zewnętrznym może doprowadzić do powstania uzasadnionego
I KO 6/26
3
przekonania co do braku istnienia adekwatnych warunków do obiektywnego
rozpoznania sprawy, skoro rozstrzygnięcie, które ma wydać w postępowaniu
karnym Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze w II Wydziale Karnym dotyczy
odpowiedzialności karnej za czyny popełnione ⎯ według oskarżyciela publicznego
⎯ na szkodę sędziów orzekających w ww. Wydziale Sądu Rejonowego w Jeleniej
Górze. Jest to niewątpliwie okoliczność, która może podważać zaufanie co do
istnienia warunków do bezstronnego i obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd
właściwy miejscowo nie tylko w oczach samego zainteresowanego, tj.
podejrzanego A.G., ale ⎯ również ⎯ w odbiorze społecznym, skoro sąd miejscowo
właściwy miałby rozstrzygać w przedmiocie zarzutów dotyczących sędziów
orzekających w tym sądzie. Także nie bez racji Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze w
swej inicjatywie wskazuje na relacje koleżeńskie jakie pokrzywdzeni sędziowie
utrzymują z innymi sędziami tego Sądu, Wydziału, z którymi najprawdopodobniej
znają się od wielu lat. Są to więzy mogące wywołać przekonanie o braku istnienia w
Sądzie Rejonowym w Jeleniej Górze warunków do przeprowadzenia
przedmiotowego postępowania w sposób wolny od wpływu wskazanych
okoliczności. Uzasadnia to zatem przekazanie sprawy innemu sądowi
równorzędnemu do rozpoznania w trybie przepisu art. 37 k.p.k.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek Sądu
Rejonowego w Jeleniej Górze i orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia. O
wskazaniu Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim jako właściwego do rozpoznania
przedmiotowej sprawy w związku z uruchomieniem tzw. właściwości delegacyjnej
zdecydowały względy czysto organizacyjnej natury (jest to sąd nieodległy
względem sądu miejscowo właściwego). Powierzenie sprawy do rozpoznania
sądowi równorzędnemu, którego siedziba znajduje się w okręgu jeleniogórskim,
pozwoli zapobiec konieczności ewentualnego ponownego występowania z
wnioskiem w trybie przepisu art. 37 k.p.k. w razie zainicjowania w niniejszej sprawie
postępowania odwoławczego.
[WB]
[a.ł]
I KO 6/26
4
