POSTANOWIENIE

Dnia 11 lutego 2025 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

Prezes SN Zbigniew Kapiński (przewodniczący)
‎SSN Stanisław Stankiewicz
‎SSN Ryszard Witkowski (sprawozdawca)

Protokolant Monika Zawadzka

w sprawie S. S.

ukaranego z art. 92 § 1 k.w. i in.,

przy udziale prokuratora Prokuratury Regionalnej w Katowicach del. do Prokuratury Krajowej Krzysztofa Urgacza

po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 11 lutego 2025 r. na rozprawie

z powodu kasacji wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść od prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 27 czerwca
‎2023 r. sygn. akt II Z 13/23, utrzymującego w mocy zarządzenie sędziego Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 22 marca 2023 r. sygn. akt II W 223/22 o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 6 lutego 2023 r. sygn. akt II W 223/22,

uchyla postanowienie Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 27 czerwca 2023 r. sygn. akt II Z 13/23 i sprawę, co do wniesionego zażalenia, przekazuje do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Jeleniej Górze.

Stanisław Stankiewicz Zbigniew Kapiński Ryszard Witkowski

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze wyrokiem z 6 lutego 2023 r. o sygn. akt II W 223/22 uznał obwinionego S. S. za winnego popełnienia dwóch wykroczeń z art. 92 § 1 k.w. w zw. z art. 140 k.w. objętych punktami 1 i 2 wniosku
‎o ukaranie, zaś uniewinnił obwinionego od popełnienia czynu opisanego w punkcie
‎3 tego wniosku.

W dniu 10 lutego 2023 r. do Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze wpłynął wniosek obwinionego o sporządzenie na piśmie uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 6 lutego 2023 r. sygn. II W 223/22 i doręczenie go wraz z wyrokiem.

W dniu 13 lutego 2023 r. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze, stosownie do treści art. 422 § 2 k.p.k. w zw. z art. 38 § 1 k.p.s.w. i art. 82 k.p.s.w., wezwał obwinionego do uzupełnienia braków formalnych wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenia uzasadnienia wyroku, poprzez wskazanie w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku: - czy przedmiotowy wniosek dotyczy całości wyroku, - czy dotyczy on jedynie rozstrzygnięcia o karze i o konsekwencjach prawnych czynu. Obwiniony nie uzupełnił wniosku w terminie, albowiem uczynił to dopiero w dniu 21 marca 2023 r.

W konsekwencji zarządzeniem z 22 marca 2023 r. sygn. akt II W 223/22 sędzia Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze odmówił przyjęcia wniosku obwinionego S. S. z uwagi na nieuzupełnienie jego braków formalnych
‎w terminie. Zarządzenie to zostało w całości zaskarżone zażaleniem przez obwinionego, które skierowane do rozpoznania zostało do Sądu Rejonowego
‎w Jeleniej Górze.

Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze postanowieniem z 27 czerwca 2023 r.
‎sygn. akt II Z 13/23 utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie.

Kasację od tego postanowienia na korzyść obwinionego w oparciu
‎o normę art. 110 § 1  k.p.w. złożył Rzecznik Praw Obywatelskich. Zarzucając postanowieniu rażące naruszenie prawa procesowego, to jest art. 14 § 1 pkt 1 k.p.w. poprzez rozpoznanie przez Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze zażalenia ukaranego na zamykające drogę do wydania wyroku zarządzenie upoważnionego sędziego tegoż sądu z 22 marca 2023 r. sygn. akt II W 223/22 o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 6 lutego 2023 r. sygn. akt II W 223/22, w sytuacji, gdy zgodnie z dyspozycją tego przepisu sądem odwoławczym właściwym do rozpoznania tego zażalenia był Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 104 § 1 pkt 3a k.p.w., wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Jeleniej Górze, jako właściwemu, w celu rozpoznaniu środka odwoławczego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja okazała się oczywiście zasadna. Zgodnie bowiem z art. 14 § 1 pkt
‎1 k.p.s.w. sądem odwoławczym w sprawach o wykroczenia podlegających właściwości sądów powszechnych, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, jest sąd okręgowy do rozpoznania apelacji oraz zażaleń na postanowienia i zarządzenia zamykające drogę do wydania wyroku. Bezdyskusyjnym jest, iż „zamknięcie drogi” do wydania wyroku obejmuje każde przewidziane w ustawie postępowanie, które może prowadzić do wydania wyroku, a więc także decyzje blokujące wydanie wyroku przez sąd odwoławczy lub sąd kasacyjny (por. postanowienie SN z 21 czerwca 1996 r. sygn. akt. V KZ 13/96, OSNKW 1996/7–8, poz. 45). Dlatego do kategorii zarządzeń zamykających drogę do wydania wyroku, stosownie do art. 422 § 3 k.p.k. w zw. z art. 82 § 1 k.p.s.w., zaliczyć należy zarządzenie prezesa sądu a quo o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (a także przewodniczącego wydziału lub upoważnionego sędziego, art. 32 § 3 k.p.s.w.; X.. Y.., Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia. Komentarz, wyd. II, Opubl. KWP 2017). Wniosek o jego sporządzenie i doręczenie nie tylko inicjuje postępowanie odwoławcze, ale i warunkuje dopuszczalność wniesienia środka odwoławczego, w terminie limitowanym jego doręczeniem wraz
‎z orzeczeniem. Odmowa przyjęcia takiego wniosku wyklucza możliwość zaskarżenia wyroku sądu a quo, co skutkuje jego uprawomocnieniem.

Zważywszy zatem na charakter przedmiotowego zarządzenia, dotyczące go zażalenie zgodnie z przepisem art. 14 § 1 pkt 1 k.p.w. rozpoznaje sąd okręgowy. Rozpoznanie go przez sąd rejonowy stanowi rażące naruszenie tego przepisu, które to uchybienie wymusza uchylenie zaskarżonego postanowienia bez badania wpływu tego uchybienia na treść orzeczenia (art. 104 § 1 pkt 3a k.p.w.). Wobec faktu, że właściwym do rozpoznania zażalenia jest Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, należało stosownie do treści art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w. sprawę wniesionego zażalenia przekazać do rozpoznania temu sądowi.

Wobec tego należało orzec jak w sentencji.

[J.J.]

[ł.n]

Stanisław Stankiewicz Zbigniew Kapiński Ryszard Witkowski