I KK 185/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 3 października 2025 r.
SSN Stanisław Stankiewicz
w sprawie M. D.
ukaranego z art. 94 § 1 k.w.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
w dniu 3 października 2025 r.,
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść ukaranego
od wyroku zaocznego Sądu Rejonowego dla Wrocławia - Fabrycznej we Wrocławiu
z dnia 23 listopada 2022 r., sygn. akt XII W 155/22
1. uchyla zaskarżony wyrok zaoczny i na podstawie art. 5 § 1
pkt 8 k.p.s.w. umarza postępowanie;
2. kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy dla Wrocławia - Fabrycznej we Wrocławiu wyrokiem zaocznym
z dnia 23 listopada 2022 r., wydanym w sprawie o sygn. akt XII W 155/22, uznał
obwinionego M. D. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, polegającego na
tym, że „w dniu 16 lutego 2022 r. około godz. 20.15 kierując pojazdem marki O. o nr.
I KK 185/25
2
rej. […] we W. na ul. T. 14 kierował bez uprawnień do kierowania”, tj. czynu z art. 94
§ 1 k.w. i za to, na mocy art. 94 § 1 k.w., wymierzył mu karę 1500 zł grzywny. Nadto
orzekł wobec obwinionego, na podstawie art. 94 § 3 k.w., zakaz prowadzenia
wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 6 miesięcy,
rozstrzygając także o kosztach postępowania.
Powyższy wyrok zaoczny nie został zaskarżony przez żadną ze stron i
uprawomocnił się w dniu 3 grudnia 2022 r.
Kasację od tego wyroku zaocznego wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżając
go w całości, na korzyść ukaranego, zarzucił w niej:
„rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa
procesowego, a mianowicie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.s.w., polegające na skazaniu
obwinionego M. D. przez Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu
prawomocnym wyrokiem zaocznym z dnia 23 listopada 2022 r., sygn. akt XII W
155/22 za czyn polegający na tym, że w dniu 16 lutego 2022 r. około godziny 20:15
kierował pojazdem m-ki O. o nr rejestracyjnym […] we W. na ul. T. 14 nie mając
uprawnień do kierowania pojazdami, tj. za wykroczenie z art. 94 § 1 k.w., mimo że
obwiniony za popełnienie tego samego czynu został uprzednio prawomocnie
skazany wyrokiem tego Sądu z dnia 15 lipca 2022 r., wydanym w sprawie o sygn.
akt XII W 106/22, co stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia określoną
w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.s.w.”.
W konkluzji kasacji wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie
postępowania na podstawie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.s.w.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja Prokuratora Generalnego jest zasadna w stopniu oczywistym, co
umożliwiało jej rozpoznanie na posiedzeniu bez udziału stron.
Ma rację autor kasacji, że zaskarżony wyrok zaoczny Sądu Rejonowego dla
Wrocławia - Fabrycznej we Wrocławiu z dnia 23 listopada 2022 r., wydany w sprawie
o sygn. akt XII W 155/22, zapadł z rażącą obrazą przepisów prawa procesowego,
opisaną w petitum kasacji, stanowiącą bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia
I KK 185/25
3
określoną w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.s.w. Zgodnie bowiem z treścią art. 5 § 1 pkt 8
k.p.s.w. nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, jeżeli postępowanie co
do tego samego czynu obwinionego zostało prawomocnie zakończone lub wcześniej
wszczęte, toczy się.
Rzecz w tym, że w realiach niniejszej sprawy w dacie orzekania przez Sąd
Rejonowy dla Wrocławia - Fabrycznej we Wrocławiu w sprawie XII W 155/22,
wystąpiła wskazana wyżej negatywna przesłanka procesowa. Mianowicie wyrokiem
tegoż samego Sądu, tyle tylko, że z dnia 15 lipca 2022 r., sygn. akt II W 106/22, M.
D. został uznany za winnego popełnienia tego samego wykroczenia z art. 94 § 1 k.w.,
które było przedmiotem rozpoznania i rozstrzygania w sprawie XII W 155/22.
Wymierzone kary i środki karne w obu wyrokach były zresztą identyczne. Nie ma
wątpliwości, że przedmiotem ocen obu Sądów było to samo zdarzenie historyczne -
popełnione przez obwinionego w tym samym miejscu i czasie, tj. w dniu 16 lutego
2022 r. około godz. 20.15 we W. na ul. T. 14 wykroczenie, polegające na kierowaniu
pojazdem marki O. o nr rej. […] bez uprawnień. Zatem sądem, który pierwszy
rozstrzygnął prawomocnie o odpowiedzialności obwinionego za to wykroczenie był
Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu, wydając w dniu 15 lipca
2022 r. wyrok w sprawie o sygn. akt XII W 106/22, który nie został zaskarżony przez
żadną ze stron i uprawomocnił się w dniu 23 lipca 2022 r. Funkcjonowanie w obrocie
prawnym tego wyroku stanowiło przeszkodę w postaci res iudicata w ponownym
rozstrzygnięciu w tym samym przedmiocie. Sąd Rejonowy dla Wrocławia -
Fabrycznej we Wrocławiu orzekając w dniu 23 listopada 2022 r., w sprawie XII W
155/22, naruszył regułę wskazaną w art. 5 § 1 pkt 8 k.p.s.w., co stanowiło
bezwzględną przyczynę odwoławczą z art.104 § 1 pkt 7 k.p.s.w.
Autor kasacji nadmienił także, prezentując chronologię zdarzeń, że
Komendant Komisariatu Policji Wrocław Psie Pole, skierował do Sądu Rejonowego
dla Wrocławia - Fabrycznej we Wrocławiu, dwa wnioski o ukaranie M. D. , przy czym
w jednym z nich wskazano omyłkowo błędny numer rej. pojazdu tj. „D.2.” zamiast
prawidłowego numeru „D.1.”, w efekcie których zapadły dwa wyżej wymienione
wyroki dotyczące tego samego historycznie zdarzenia.
I KK 185/25
4
W tym stanie rzeczy konieczne stało się uchylenie zaskarżonego wyroku
zaocznego Sądu Rejonowego dla Wrocławia - Fabrycznej we Wrocławiu z dnia 23
listopada 2022 r. i umorzenie postępowania w sprawie XII W 155/22.
W konsekwencji o kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art.
119 § 2 pkt 1 k.p.s.w.
Mając na uwadze powyższe względy, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
[J.J.]
[a.ł]
