I CSK 854/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Marcin Trzebiatowski
22 lipca 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 22 lipca 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa P.P.
przeciwko E.S.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej P.P.
od wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie
z 14 maja 2024 r., V Ga 38/24,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Powód P.P. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sąd Okręgowy
w Częstochowie z 14 maja 2024 r. Wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania
uzasadnił występowaniem istotnych zagadnień prawnych oraz oczywistą
zasadnością skargi kasacyjnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
I CSK 854/25
2
Jak zaznaczono wyżej, skarżący oparł wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej
do rozpoznania na pierwszej i czwartej spośród wymienionych przesłanek.
Co się tyczy pierwszej z w/w podstaw, to przez istotne zagadnienie prawne,
o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., należy rozumieć problem o charakterze
prawnym, powstały na tle konkretnego przepisu prawa, mający charakter
rzeczywisty w tym znaczeniu, że jego rozwiązanie stwarza realne i poważne
trudności. Problem ten musi mieć charakter uniwersalny, co oznacza, że jego
rozwiązanie powinno służyć rozstrzyganiu innych, podobnych spraw. Chodzi przy
tym o problem, którego wyjaśnienie jest konieczne dla rozstrzygnięcia danej
sprawy, a więc pozostający w związku z podstawami skargi oraz z wiążącym Sąd
Najwyższy, a ustalonym przez sąd drugiej instancji, stanem faktycznym sprawy (art.
39813 § 2 k.p.c.), jak też w związku z podstawą prawną zaskarżonego wyroku
(postanowienia SN: z 21 maja 2013 r., IV CSK 53/13 oraz z 3 lutego 2012 r. I UK
271/11). Konieczne jest przytoczenie argumentów prawnych, które prowadzą do
rozbieżnych ocen. Skarżący powinien nie tylko wskazać przepis prawa
(materialnego lub procesowego), którego dotyczy zagadnienie, ale także
przedstawić pogłębioną argumentację prawną w celu wykazania, że zagadnienie
jest istotne, a jego rozstrzygnięcie ma znaczenie dla merytorycznego
rozstrzygnięcia w jego sprawie (m.in. postanowienia SN: z 23 sierpnia 2007 r., I UK
134/07 oraz z 9 lutego 2011 r., III SK 41/10).
Skarżący przedstawioną problematykę ujął w pytaniach: „Jaka jest relacja
pomiędzy art. 56 k.c. normującym kształtowanie stosunków prawnych a art. 65 § 1 i
2 k.c. normującym dyrektywy wykładni oświadczeń woli, które są składnikiem
czynności prawnych, a zwłaszcza mając na uwadze zasady współżycia
społecznego i ustalone zwyczaje, które na podstawie art. 56 k.c. kształtują treść
stosunków prawnych obok treści samej czynności prawnej zawierającej
oświadczenia woli, a na podstawie art. 65 § 1 k.c. zasady współżycia społecznego
oraz ustalone zwyczaje stanowią dyrektywy wykładni oświadczeń woli ?; Jaka jest
relacja i właściwe zastosowanie zasady swobody umów wyrażonej w art. 3531 k.c.
do nieważności czynności prawnej normowanej art. 58 § 1 i 2 k.c., w tym czy
wskazane normy stosowne do umów mają zakresy pokrywające się, co do
kryterium ważności umowy jako zgodności jej treści z zasadami współżycia
I CSK 854/25
3
społecznego oraz naturą stosunku prawnego normowaną ustawą ? Czy jest
uzasadnione jednoczesne normowanie kryteriów ważności czynności prawnych
(art. 58 k.c.) i granic swobody umów, których przekroczenie powoduje nieważność
czynności prawnych ? Czy dostateczne byłoby stosowanie art. 58 k.c., aby
sankcjonować nieważnością umowy, które kształtują stosunek prawny w sposób
wykraczający poza granice wyznaczone właściwością (naturą) stosunku, ustawą,
czy też zasadami współżycia społecznego ?; Czy przedsiębiorca prowadzący
jednoosobową działalność gospodarczą, na postawie wpisu do ewidencji
działalności gospodarczej, może być uznany jako konsumenta zawierającego
umowy, które nie mieszczą się w przedmiocie prowadzonej działalności
gospodarczej, ale są związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, w sposób
umożliwiający jej prowadzenie poprzez nabywanie towarów lub odbieranie usług
(art. 221 k.c. w związku z art. 3851 i nast. k.c.)”.
Przedstawiona przez skarżącego problematyka nie stanowi istotnego
zagadnienia prawnego. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania nie zawiera argumentacji jurydycznej wskazującej na występowanie
odmiennych ocen przedstawionych problemów oraz na to, że przepisy dotyczące
tych kwestii nie doczekały się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje
rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów
faktycznych. Skarżący nie przedstawił żadnego orzecznictwa, z którego wynikałyby
jakiekolwiek rozbieżności w orzecznictwie. Nie jest zaś rolą Sądu Najwyższego
domyślanie się lub poszukiwanie okoliczności, które uzasadniałyby przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania (postanowienia SN z 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08
oraz z 14 grudnia 2004 r., II CZ 142/04).
Ubocznie należy zauważyć, że treść przedstawionych przez skarżącego
pytań nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Sąd stwierdził, że
strony zawarły umowę o dzieło, precyzując zakres czynności pozwanej wskazany
w cenniku, a ustalenia stron w formie ustnej są dla stron wiążące. Podkreślił przy
tym, że przepisy regulujące umowę zlecenia jak i umowę o dzieło nie stawiają
wymogu w zakresie formy i umowa mogła zostać zawarta ustnie, zaś przedłożony
cennik jest dowodem wspólnych uzgodnień stron i ceny naprawy oraz kosztu
materiałów. Sąd opierając się na opinii biegłych uznał, że uzgodnione przez strony
I CSK 854/25
4
czynności strona pozwana wykonała prawidłowo. Zatem z chwilą oddania silnika po
stronie powodowej powstał obowiązek zapłaty. Jak wynika z ustaleń Sądu
w warsztacie pozwanej nie było możliwe dokonanie sprawdzenia jakości naprawy –
silnik został odebrany i zamontowany w samochodzie. Po dokonanej naprawie
pozwana ponosiła odpowiedzialność z tytułu rękojmi lub gwarancji. W krótkim
czasie wystąpiła usterka. Dokonano sprawdzenia jakości prac pozwanej […], które
nie potwierdziły wad wykonanych prac. Pismem […] pełnomocnik powoda złożył
oświadczenie o odstąpieniu od umowy i wezwał do zapłaty odszkodowania w
kwocie 58 019,40 zł. Natomiast pozwana nie uznała odstąpienia od umowy,
stwierdzając, że zleconą naprawę wykonano prawidłowo, zaś nieprawidłowości w
pracy silnika wynikają z ukrytej wady, a nie z dokonanej naprawy. Tymczasem
samo pytanie skarżącego, odnoszące się do uznania za konsumenta
przedsiębiorcy prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą, pozostaje
obok okoliczności faktycznych niniejszej sprawy, ponieważ problematyka taka nie
pojawiła się w niniejszej sprawie.
Co się tyczy drugiej z podstaw wniosku skarżącego, to zgodnie z utrwalonym
stanowiskiem Sądu Najwyższego, odwołanie się do przesłanki oczywistej
zasadności skargi kasacyjnej wymaga przedstawienia, w czym wyraża się
„oczywista zasadność” skargi oraz argumentacji wykazującej, że istotnie skarga jest
oczywiście uzasadniona. Chodzi tu o wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia
prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej
prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (m.in.
postanowienie SN z 23 listopada 2011 r., III PK 44/11). Celem sformułowania
powyższej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest wykazanie
jedynie oczywistego naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub
procesowego, lecz sytuacji, w której naruszenie to spowodowało wydanie
oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (postanowienie SN z 6 listopada 2012 r.,
III SK 16/12).
Oczywistą zasadność skargi kasacyjnej skarżący odnosi do błędnej oceny
materiału dowodowego, nie podając nawet przepisów, których naruszenie w jego
ocenie świadczy o oczywistości skargi. W związku z tym należy przypomnieć, że
I CSK 854/25
5
stosownie do art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty
dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.
Ponadto, wobec tego, że w uzasadnieniu wniosku skarżący odnosi się do
podstaw kasacyjnych, należy podkreślić, iż – jak wielokrotnie wskazywał Sąd
Najwyższy – wymaganie określone w art. 3984 § 1 pkt 2 k.p.c. nie jest tożsame
z tym określonym w art. 3984 § 2 k.p.c., co oznacza, że skarżący powinien odrębnie
przytoczyć podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie, a odrębnie uzasadnić wniosek o
przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, nawet jeżeli argumentacja prawna
może się w pewnym zakresie pokrywać (postanowienia SN z 22 marca 2001 r.,
V CZ 131/00, OSNC 2001, nr 10, poz. 156; z 5 czerwca 2001 r., IV CZ 45/01,
OSNC 2001, Nr 10, poz. 157; z 10 stycznia 2003 r. V CZ 189/02; z 13 lipca 2007 r.,
III CSK 180/07; z 5 kwietnia 2017 r., II CSK 688/16; z 11 kwietnia 2018 r., V CSK
547/17 oraz z 26 kwietnia 2018 r., IV CSK 567/17). Uzasadnienie oczywistej
zasadności skargi nie może więc poprzestawać na prostym odwołaniu do naruszeń
prawa wskazanych w podstawach kasacyjnych. Uzasadnienia przyczyn
kasacyjnych, kwalifikujących przyjęcie skargi do rozpoznania, Sąd Najwyższy nie
może doszukiwać się w uzasadnieniu podstaw – niezależnie od tego, że chodzi
w tym przypadku o zupełnie odmienne metody argumentowania (postanowienia SN
z 31 stycznia 2020 r., II CSK 432/19, z 15 grudnia 2006 r., III CZ 93/06 oraz z 18
kwietnia 2012 r., I CSK 520/11).
Mając powyższe na uwadze, nie można przyjąć, że przesłanki przyjęcia
skargi kasacyjnej do rozpoznania zostały w sposób właściwy wykazane.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.).
(M.K.)
[SOP]
