I CSK 848/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Dariusz Zawistowski
12 stycznia 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 12 stycznia 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa M.B. i H.B.
przeciwko S. spółce akcyjnej w W.
o stwierdzenie nieważności umowy,
na skutek skargi kasacyjnej S. spółki akcyjnej w W.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku
z 25 października 2023 r., I ACa 890/22,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od pozwanego na rzecz powodów kwotę po 5400 zł
(pięć tysięcy czterysta) tytułem zwrotu kosztów postępowania
kasacyjnego, wraz z odsetkami w wysokości odsetek
ustawowych w przypadku opóźnienia, rozpoczynającego bieg po
upływie tygodnia od dnia doręczenia pozwanemu odpisu
niniejszego postanowienia.
UZASADNIENIE
Zgodnie z brzmieniem art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę
kasacyjną do rozpoznania w następujących wypadkach:
– w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne,
I CSK 848/24
2
– istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne
wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów,
– zachodzi nieważność postępowania,
– skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego
rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej
doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi
swoje źródło w interesie publicznym, w szczególności przez zapewnienie jednolitej
wykładni i stosowania prawa.
Skarga kasacyjna pozwanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku
z dnia 25 października 2023 r. zawiera wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania z
powołaniem się na nieważność postępowania, potrzebę wykładni przepisów
prawnych budzących poważne wątpliwości oraz występowanie w sprawie istotnego
zagadnienia prawnego. Analiza wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania i jego uzasadnienia prowadzi jednakże do stwierdzenia, że wskazane
przez skarżącego podstawy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie
zachodzą.
Skarżący zarzucił nieważność postępowania przed Sądem drugiej instancji,
w wyniku rozpoznania sprawy w składzie jednego sędziego, ukształtowanym na
podstawie art. 15zzs ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych
rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem
COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
(jednolity tekst: Dz.U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.).Powołał się na uchwałę składu
siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2023 r., III PZP 6/22,
zgodnie z którą rozpoznanie sprawy cywilnej przez sąd drugiej instancji w składzie
jednego sędziego ukształtowanym na podstawie art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy z
dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z
zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób
zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (jednolity tekst: Dz.U. z
2021 r., poz. 2095 ze zm.) ogranicza prawo do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy
(art. 45 ust. 1 Konstytucji RP), ponieważ nie jest konieczne dla ochrony zdrowia
I CSK 848/24
3
publicznego (art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) i prowadzi do nieważności
postępowania (art. 379 pkt 4 k.p.c.). W tej uchwale Sąd Najwyższy stwierdził, że
przyjęta wykładnia prawa obowiązuje od dnia jej podjęcia. Skargą kasacyjną
zaskarżono wyrok Sądu drugiej instancji z dnia 25 października 2023, a zatem
wyrok wydany wprawdzie po podjęciu wskazanej wyżej uchwały, jednakże po
wejściu w życie art. 3671 k.p.c. dokonanej na mocy ustawy z dnia 7 lipca 2023 r.
(Dz. U. z 2023 r., poz. 1860). Brak zatem podstaw do stwierdzenia nieważności
postępowania z uwagi na nieprawidłowy skład sądu.
Powoływanie się przez skarżącego na występowanie w sprawie istotnego
zagadnienia prawnego wymaga odpowiedniego sformułowania tego zagadnienia,
wskazania przepisów prawa, na których tle zagadnienie się wyłoniło oraz
przedstawienia argumentacji jurydycznej uzasadniającej możliwość rozbieżnych
ocen prawnych oraz istotności tego zagadnienia. Rozstrzygnięcie zagadnienia
prawnego o znaczeniu uniwersalnym, musi mieć jednocześnie także znaczenie dla
sposobu rozstrzygnięcia sprawy, w której zagadnienie powstało.
Argumentacja prawna powołana przez skarżącego w uzasadnieniu wniosku
o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz przedmiot przedstawionego
zagadnienia , nie pozwala zaś przyjąć, aby zagadnienie to mogło – z punktu
widzenia okoliczności rozstrzyganej sprawy – być uznane za istotne zagadnienia
prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Zostało ono dostatecznie
wyjaśnione w dotychczasowej judykaturze Sądu Najwyższego. Nie istnieje zaś
potrzeba wykładni przepisów prawa ani nie występuje istotne zagadnienie prawne,
jeżeli Sąd Najwyższy na ten temat wyraził już swój pogląd we wcześniejszym
orzecznictwie, a nie zachodzą okoliczności uzasadniające zmianę tego poglądu.
Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie daje
również podstaw do uznania, że istnieje potrzeba wykładni art. 3851 § 1 i 2 k.c., w
zakresie wskazanym przez skarżącego, przy uwzględnieniu, że stosownie do art.
3989 § 1 pkt 2 k.p.c. przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadnia potrzeba
dokonania wykładni przepisów prawa będąca następstwem rozbieżności w
orzecznictwie sądów lub spowodowana poważnymi wątpliwości przy ich
interpretacji. Tego rodzaju wątpliwości wskazane przez skarżącego muszą
I CSK 848/24
4
zachodzić nadal, w chwili orzekania w przedmiocie wniosku o przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania, a argumentacja pozwalająca stwierdzić, że występuje
rozbieżność w orzecznictwie sądów w tym zakresie wymaga przytoczenia
przykładów orzeczeń wskazujących na rzeczywistą rozbieżność w wykładni,
występującą także w chwili orzekania w przedmiocie wniosku o przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania. Nie wskazują na to dostatecznie orzeczenia powołane
przez skarżącego.
Z tych względów w przedmiocie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania orzeczono jak w treści postanowienia (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach
postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 391 § 1
i art. 39821 k.p.c.
[a.ł]
Dariusz Zawistowski