I CSK 679/19

Sygn. akt I CSK 679/19

POSTANOWIENIE

Dnia 2 czerwca 2020 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Tomasz Szanciło

w sprawie z powództwa Gminy O.
‎przeciwko Telewizji (…) spółce z o.o. w W.
‎o ochronę dóbr osobistych,
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 2 czerwca 2020 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej powódki

od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)
‎z dnia 11 czerwca 2019 r., sygn. akt V ACa (…),

I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

II. zasądza od Gminy O. na rzecz Telewizji (…) spółki z o.o. w W. kwotę 360 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.

UZASADNIENIE

W związku ze skargą kasacyjną powoda Gminy O. od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 11 czerwca 2019 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 398⁹ § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

W judykaturze wielokrotnie wypowiadano się na temat charakteru skargi kasacyjnej (zob. np. postanowienie SN z dnia 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18, niepubl.). Wskazano m.in. że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej.

Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 398⁹ k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 398⁹ § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione.

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł na przesłance uregulowanej w art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. Przesłanka ta nie została jednak spełniona.

Przewidziana w powołanym przepisie oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi wówczas, gdy z jej treści, bez potrzeby głębszej analizy oraz szczegółowych rozważań, wynika, że przytoczone podstawy kasacyjne uzasadniają uwzględnienie skargi. Jeżeli strona skarżąca twierdzi, że jej skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, powinna przedstawić argumentacje prawną wyjaśniającą w czym ta oczywistość się wyraża oraz uzasadnić to twierdzenie. Powinna w związku z tym wykazać kwalifikowaną postać naruszenia prawa materialnego i procesowego, polegającą na jego oczywistości prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. m.in. postanowienia SN: z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49; z dnia 14 lipca 2005 r., III CZ 61/05, OSNC 2006, nr 4, poz. 75; z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, niepubl.; z dnia 29 kwietnia 2015 r., II CSK 589/14, niepubl.).

Oczywista zasadność skargi polega, w ocenie powoda, na nierozważeniu przez Sąd Apelacyjny w sposób należyty zarzutów apelacyjnych, dokonaniu nieprawidłowej wykładni prawa materialnego oraz niewłaściwej subsumpcji do ustalonego stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji – wydaniu błędnego rozstrzygnięcia.

Nie ulega wątpliwości, że Sąd Apelacyjny uznał, iż w niniejszej sprawie Gminie O. nie służyła legitymacja czynna, co zwalniało ten Sąd z obowiązku szczegółowego odnoszenia się do pozostałych zarzutów apelacji, bowiem te podlegałyby badaniu, gdyby z powództwem wystąpiła któraś z osób fizycznych, bohaterów reportażu.

Wywód zawarty w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania sprowadzał się do polemiki z zaskarżonym orzeczeniem, nie zaś wykazania, że popełnione przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia uchybienia w zakresie stosowania prawa miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom. Podniesione przez skarżącego zarzuty wyrażają inny punkt widzenia, niż zaprezentowany w postępowaniu merytorycznym. Brak akceptacji przez powoda stanowiska zajętego przez Sądy Apelacyjny nie świadczy o tym, że wniesiona skarga jest oczywiście uzasadniona. Sąd ten wskazał, że jest możliwe, aby negatywne wypowiedzi na temat osób fizycznych wchodzących w skład organu osoby prawnej mogły zostać zakwalifikowane jako naruszenie dobra osobistego osoby prawnej (art. 43 k.c.), jednak w realiach tej konkretnej sprawy uznał, że taka korelacja nie zachodziła, a więc nie doszło do naruszenia dóbr osobistych powódki. W skardze nie zawarto wywodów, które świadczyłyby prima facie o oczywistej niezasadności takiego stanowiska. O naruszeniu dóbr osobistych gminy nie świadczy jedynie wskazanie, że chodzi o radnych tej gminy, których zachowanie omówiono w spornym materiale dziennikarskim („[…]… szkolenie radnych”). Kwalifikację dokonaną przez Sąd Apelacyjny nie sposób uznać za oczywiście nieprawidłową.

Reasumując, w skardze kasacyjnej nie powołano argumentów, które mogłyby świadczyć, że w sprawie doszło do oczywistego naruszenia prawa oraz że w wyniku takiego naruszenia prawa zapadł w Sądzie drugiej instancji wyrok oczywiście wadliwy.

Z tych względów odmówiono przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, na podstawie art. 398⁹ § 2 k.p.c.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 398²¹ k.p.c., z uwzględnieniem § 8 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).