I CSK 671/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk
18 grudnia 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 18 grudnia 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta R.
przeciwko Z.J. i J.J.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Z.J. i J.J.
od wyroku Sądu Okręgowego w Rzeszowie
z 22 października 2024 r., V Ca 408/24,
I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
II. zasądza od Z.J. i J.J. solidarnie na rzecz Skarbu Państwa -
Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej 2 700 zł (dwa
tysiące
siedemset
złotych)
z
odsetkami
w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu
świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia
doręczenia zobowiązanym niniejszego postanowienia do dnia
zapłaty.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 13 lutego 2024 r. Sąd Rejonowy w Rzeszowie zasądził
od pozwanych Z.J. i J.J. solidarnie na rzecz powoda Skarbu Państwa – Prezydenta
Miasta R. 60.672,52 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwot
cząstkowych (pkt I) oraz zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz powoda koszty
I CSK 671/25
2
procesu (pkt II). Wyrokiem z 22 października 2024 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie
oddalił apelację pozwanych (pkt I) i zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz
powoda koszty postępowania apelacyjnego (pkt II).
Pozwani wywiedli od powyższego orzeczenia skargę kasacyjną, zaskarżając
wyrok w całości. Wnioskując o przyjęcie nadzwyczajnego środka zaskarżenia
do rozpoznania, wskazali na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej. Podkreślili, że
wyrok Sądu Okręgowego w Rzeszowie pozostaje w kompletnej rozbieżności
z postanowieniami art. 80 ust. 1 w związku z art. 79 ust. 3 ustawy o gospodarce
nieruchomościami, wskazującymi wprost katalog możliwych rozstrzygnięć
Samorządowego Kolegium Odwoławczego, mogących stanowić podstawę do
wniesienia sprzeciwu. Zdaniem skarżących stanowisko wyrażone w zaskarżonym
wyroku ogranicza się jedynie do oględnej oceny skutków zwrotu sprzeciwu, kiedy
nawet przez wzgląd na przyczyny zwrotu – ocenie sądu za zarzutami apelacji –
powinno podlegać skuteczność, a przede wszystkim możliwość prawna wniesienia
sprzeciwu z uwagi na rodzaj rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium
Odwoławczego w Rzeszowie.
Powód wniósł o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
i o zasądzenie kosztów zastępstwa w postępowaniu kasacyjnym.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną
do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości
lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nakładając
na skarżących obowiązek wskazania i uzasadnienia oznaczonej przesłanki
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ustawodawca zmierzał do
zagwarantowania, że skarga kasacyjna, nadzwyczajny środek zaskarżenia
prawomocnych orzeczeń, będzie pełnić przypisane jej funkcje publicznoprawne.
Ograniczenie przesłanek do czterech ma więc zapewnić, że przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych
I CSK 671/25
3
sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga
kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie.
Oczywistą zasadność skargi kasacyjnej można stwierdzić wówczas,
gdy naruszenie przepisów prawa, którego dopuścił się Sąd meriti przy wydawaniu
orzeczenia, widoczne jest prima facie, czyli bez konieczności przeprowadzania
wnikliwych analiz prawnych. Na skarżącym ciąży powinność przedstawienia
we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej uzasadnienia nie dowolnego
kwalifikowanego naruszenia przepisów prawa procesowego lub materialnego,
lecz tylko takiego, które prowadziło do wydania oczywiście nieprawidłowego
orzeczenia. Skonstruowany przez skarżącego wywód prawny powinien wykazać,
że rozstrzygnięcie sądu obarczone jest szczególną wadą dostrzegalną dla osoby
dysponującej podstawową wiedzą prawniczą. O oczywistej zasadności skargi
kasacyjnej nie jest władna przesądzić sama strona, lecz kompetencję do tego ma
Sąd Najwyższy na etapie badania czy wystąpiły przesłanki tzw. przedsądu.
Mimo powyższych wymagań skarżący nie podjęli się przedstawienia wywodu
prawnego, który zawierałby argumentację odnoszącą się do oczywistego
naruszenia prawa, prowadzącego do funkcjonowania w obrocie prawnym wyroku
skrajnie nieprawidłowego i mierzącego w podstawowe zasady sprawiedliwego
procesu. Sądy meriti wytłumaczyły, w jaki sposób należy dokonywać wykładni
art. 80 oraz art. 79 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce
nieruchomości (Dz. U. Nr 115, poz. 741 z późn. zm.) w kontekście innych
przepisów ustawy, a także sensu postępowania administracyjnego i cywilnego
w kontekście aktualizacji wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania
wieczystego.
Skarżący we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej przedstawili subiektywne
ujęcie problematyki zastosowania ww. przepisów, a własną zaproponowaną
wykładnię poparli poglądami wyrażonymi przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie
spostrzegli jednak, że orzecznictwo NSA (m.in. wyrok Naczelnego Sądu
Administracyjnego z 20 listopada 2023 r., I OSK 515/23) w swych poglądach
odnosiło się do zakresu rozstrzygnięcia skutkującego „umorzeniem postępowania”,
a właśnie takiego rodzaju rozstrzygnięć nie przewidział ustawodawca w katalogu
I CSK 671/25
4
art. 79 ust. 3 u.g.n. Samo zaś sformułowanie zawarte w rozstrzygnięciu
Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zgodnie z którym „aktualizacja jest
nieuzasadniona” należy rozumieć jako równoznaczne z oddaleniem wniosku
o dokonanie takiej aktualizacji, a zatem mieszczące się w katalogu rozstrzygnięć
z art. 79 ust. 3 u.g.n. Nie jest to zatem nieuprawniona interpretacja Sądów meriti,
lecz wyrażenie innymi słowami sensu wydanego przez Samorządowe Kolegium
Odwoławcze orzeczenia.
Brak pogłębionej analizy prawnej rażącego naruszenia przepisów, na które
powołali się skarżący, a także wyrażenie twierdzeń o charakterze opiniotwórczym
w lapidarnym uzasadnieniu wniosku poskutkowały tym, że Sąd Najwyższy odmówił
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 k.p.c.).
O kosztach postępowania Sąd Najwyższy orzekł na podstawie
art. 98 § 1 i 3 k.p.c. i art. 99 k.p.c. w zw. z art. 32 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia
2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej w związku z § 2 pkt 6,
§ 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r.
w sprawie opłat za czynności adwokackie.
Agnieszka Jurkowska-Chocyk
(R.N.)
[a.ł]
