I CSK 446/26

I CSK 446/26 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Krzysztof Wesołowski 11 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym 11 czerwca 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w T. przeciwko Skarbowi Państwa – P. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w T. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 27 października 2025 r., I ACa 2483/22, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej 900 (dziewięćset) złotych, tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym z odsetkami ustawowymi za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia postanowienia powodowi do dnia zapłaty. M.L. UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną powoda M. Spółka z o.o. w T. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 27 października 2025 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: I CSK 446/26 2 Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c. Przesłanka ta nie została spełniona. Skarżąca wskazała, że w ramach niniejszej sprawy zachodzi nieważność postępowania, ponieważ „Sąd Apelacyjny przystępując do rozpoznania apelacji złożonej przez stronę powodową dopuścił do orzekania w postępowaniu osobę nominowaną bezskutecznie na urząd sędziego w postępowaniu z udziałem organu nieuprawnionego.” Skarżąca powołała się także na niewłaściwy jej zdaniem jednoosobowy skład Sadu Apelacyjnego, wydający zaskarżony wyrok. Ponadto w ocenie autora skargi kasacyjnej nieważność postępowania w ramach niniejszej sprawy wynikała z naruszenia przez Sąd II instancji art. 379 ust. 2 k.p.c. w związku z Art. 54 ust. 2 pkt 4 Ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r o Prokuratorii poprzez błędną wykładnię i uznanie, iż osoba nie posiadająca uprawnień rady prawnego lub adwokata może podejmować czynności jako radca Prokuratorii”. I CSK 446/26 3 Należy twierdzić, że przywołane w uzasadnieniu tego zarzutu okoliczności nie świadczą o nieważności postępowania przed Sądem Apelacyjnym. W orzecznictwie wielokrotnie co do zasady wyłączano możliwość podważenia uprawnienia do orzekania osoby, która została powołana na urząd sędziego przez Prezydenta (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 13 lipca 2020 r., II CSK 581/19, i przywołane tam orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, postanowienie Sądu Najwyższego z 29 listopada 2023 r., I CSK 5848/22). Również − zgodnie z art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym − niedopuszczalne jest ustalanie lub ocena przez Sąd Najwyższy lub inny organ władzy zgodności z prawem powołania sędziego lub wynikającego z tego powołania uprawnienia do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy nie ma kompetencji do pominięcia stosowania przytoczonego tu przepisów ustawy, co wprost wynika z art. 178 ust. 1 Konstytucji RP; działanie takie byłoby przy tym sprzeczne z konstytucyjną zasadą niepodważalności powołania sędziego na podstawie art. 179 Konstytucji RP. Dodatkowo, należy wskazać, że nawet zgodnie z uznaną za niekonstytucyjną wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 20 kwietnia 2020 r., U 2/20, uchwałą Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20, OSNC 2020 r. Nr 4, poz. 3, o sprzeczność składu sądu z przepisami prawa w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. można mówić wówczas, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. W okolicznościach przedmiotowej sprawy skarżąca nawet nie podjęła próby wykazania występowania ww. przesłanek. Ponadto należy podzielić pogląd sprowadzający się do stwierdzenia, że tylko osoba spełniająca wymogi określone w ustawie (tj. obecnie w art. 54 ustawy) może zostać mianowana radcą Prokuratorii Generalnej. Dokumentem upoważniającym I CSK 446/26 4 radcę Prokuratorii Generalnej do wykonywania czynności zastępstwa procesowego przed sądem jest legitymacja służbowa. Zakłada się, że uzyskując mianowanie na stanowisko radcy, które to mianowanie pochodzi od Prezesa Prokuratorii Generalnej i po złożeniu ślubowania przed Prezesem Prokuratorii Generalnej radca przeszedł odpowiednie sprawdzenie kwalifikacji na etapie naboru, a zatem spełnia wszelkie wymogi jakie przewiduje ustawa. W przedmiotowej sprawie radca Prokuratorii Generalnej wykazał swoje umocowanie dołączając kopię legitymacji radcy Prokuratorii Generalnej RP. Z tego względu zarzut nieważności postępowania przed Sądem Apelacyjnym należy uznać za chybiony. Wobec tego odmówiono przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. (E.M.) [a.ł]