I CSK 3652/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Ewa Stefańska
6 marca 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 6 marca 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa A. Ł. i D. Ł.
przeciwko Bankowi spółce akcyjnej w W.
o ustalenie i zapłatę ewentualnie o ustalenie,
na skutek skargi kasacyjnej Banku spółki akcyjnej w W.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku
z 10 czerwca 2024 r., I ACa 214/23,
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2) zasądza od pozwanego na rzecz powodów 2700 zł (dwa
tysiące siedemset) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa
procesowego w postępowaniu kasacyjnym, z odsetkami
w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu
świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia
doręczenia niniejszego orzeczenia zobowiązanemu do dnia
zapłaty.
[wr]
[ag]
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 10 czerwca 2024 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku,
po rozpoznaniu sprawy z powództwa A.Ł. i D.Ł. przeciwko Bankowi S.A. w W.
o ustalenie i zapłatę, oddalił apelację pozwanego i orzekł o kosztach procesu.
I CSK 3652/24
2
Pozwany wniósł skargę kasacyjną, w której zaskarżył wyrok Sądu drugiej
instancji w części oraz wnosił m.in. o uchylenie tego wyroku w zaskarżonej części
oraz wyroku Sądu Okręgowego i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji
do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi powodowie wnieśli o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania i zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania
kasacyjnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej
merytorycznego rozpoznania.
Zgodnie z treścią art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę
kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: (1) w sprawie występuje istotne zagadnienie
prawne; (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne
wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) zachodzi
nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności
uzasadniające wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne
i ich uzasadnienie.
Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu
postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany
na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości
orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu
prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub
oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń
umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji
skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona
w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi
kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony –
co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych
w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi
I CSK 3652/24
3
kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie
skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione.
Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
wskazano na potrzebę wykładni przepisów prawnych wywołujących rozbieżności
w orzecznictwie. Wątpliwości skarżącego dotyczyły w szczególności interpretacji
art. 358 § 2 w zw. z art. 3851 § 1 i 2 k.c., art. 498 i art. 499 k.c.
w zw. z art. 2031 k.p.c. w kontekście skutków stwierdzenia abuzywności
postanowień wzorca umowy, wykładni orzecznictwa TSUE oraz dotychczasowej
linii orzecznictwa Sądu Najwyższego na tle kredytów walutowych.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że istotnym
zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie
objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy
i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić do
rozwoju prawa. Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga jego
sformułowania oraz uzasadnienia występowania w sprawie (zob. postanowienia SN:
z 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; z 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05;
z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07;
z 26 września 2005 r., II PK 98/05, i z 10 maja 2019 r., I CSK 627/18).
Skarga kasacyjna nie spełnia powyższych kryteriów. Istotne zagadnienie
prawne oraz potrzeba wykładni przepisów nie występują, jeżeli Sąd Najwyższy
zajął już stanowisko w określonej kwestii, a nie zachodzi potrzeba jego zmiany.
Przedstawiona problematyka była już wielokrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu
Najwyższego (zob. uchwałę pełnego składu Izby Cywilnej Sądu Najwyższego
z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22; uchwałę 7 sędziów SN z 19 czerwca 2024 r.,
III CZP 31/23; uchwałę 7 sędziów SN – zasadę prawną - z 7 maja 2021 r.,
III CZP 6/21, OSNC 2021, nr 9, poz. 56; wyroki SN: z 4 kwietnia 2019 r.,
III CSK 159/17; z 9 maja 2019 r., I CSK 242/18; z 11 grudnia 2019 r., V CSK 382/18,
OSNC-ZD 2021, nr 2, poz. 20; z 21 czerwca 2021 r., I CSKP 55/21;
z 3 lutego 2022 r., II CSKP 459/22; i z 4 kwietnia 2019 r., III CSK 159/17). Ponadto
zagadnienia prawne wskazane przez skarżącego są w istocie pytaniami o trafność
stanowiska Sądu Apelacyjnego wyrażonego w związku z rozstrzygnięciem tej
I CSK 3652/24
4
konkretnej sprawy i polemiką z tym stanowiskiem, związaną z zastosowaniem
konkretnych przepisów prawa.
Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie
art. 98 § 1 i § 11 k.p.c. w związku z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.,
z uwzględnieniem § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności
adwokackie (Dz. U. z 2023 r., poz. 1964).
[a.ł]