I CSK 3615/23
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Dariusz Pawłyszcze
30 lipca 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 30 lipca 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa „I.” sp. z o.o. w K.
przeciwko Wodom Polskim
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Wód Polskich
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 16 lutego 2023 r., V AGa 385/20,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od Wód Polskich na rzecz „I.” sp. z o.o. w K. 5400
(pięć tysięcy czterysta) zł kosztów postępowania kasacyjnego z
odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie po
upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego postanowienia
zobowiązanemu.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 17 września 2020 r., X GC 232/20, Sąd Okręgowy w Gliwicach
oddalił powództwo podwykonawcy przeciwko inwestorowi o wynagrodzenie za
roboty budowlane.
Na skutek apelacji podwykonawcy Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem
zaskarżonym skargą kasacyjną zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji i zasądził
dochodzoną sumę z odsetkami oraz oddalił apelację co do żądania części odsetek.
I CSK 3615/23
2
Inwestor w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania,
tj. art. 367 § 3 k.p.c. w brzemieniu do 29 września 2023 r., przez rozpoznanie
apelacji w składzie jednego sędziego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik
sprawy, ponieważ Sąd Apelacyjny we Wrocławiu w składzie trzech sędziów oddalił
podobne powództwo. Inwestor wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania ze względu
na jej oczywistą zasadność.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Apelacja pozwanego podlegała rozpoznaniu w składzie jednego sędziego na
podstawie art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy o szczególnych rozwiązaniach
związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych
chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. Uchwałą składu
siedmiu sędziów z 26 kwietnia 2023 r., III PZP 6/22, Sąd Najwyższy uznał ten
przepis za sprzeczny z Konstytucją, czym usiłował przywłaszczyć sobie
kompetencje Trybunału Konstytucyjnego.
Art. 7 Konstytucji ustanawia zasadę praworządności, tj. działanie organów
władzy, w tym sądów, wyłącznie na podstawie i w granicach prawa. Prawem, które
wiąże sędziów (art. 178 ust. 1 Konstytucji), są ustawy, w tym Konstytucja będąca
najwyższym prawem Rzeczypospolitej Polskiej (art. 8 ust. 1 Konstytucji). W
niniejszej sprawie Sąd Najwyższy był z jednej strony związany tezą uchwały z 26
kwietnia 2023 r. (art. 88 u.s.n.), lecz jednocześnie był związany art. 15zzs1 ust. 1
pkt 4 u. COVID-19, który nie został uchylony wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego.
Obowiązywanie art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 u. COVID-19 w chwili wydania wyroku przez
Sąd Apelacyjny oznacza, że skład tego Sądu był zgodny z prawem w rozumieniu
art. 379 pkt 4 k.p.c. Przy tym uchylenie art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 u. COVID-19 ustawą
lub wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego nie miałoby mocy wstecznej
i obowiązywało dopiero od publikacji ustawy lub wyroku TK (art. 190 ust. 3
Konstytucji).
Bezpośrednie stosowanie Konstytucji na podstawie jej art. 8 ust. 2 nie może
oznaczać orzekania wbrew ustawie, z naruszeniem art. 178 ust. 1 Konstytucji.
Warunkiem koniecznym, co nie znaczy wystraczającym, bezpośredniego
I CSK 3615/23
3
stosowania Konstytucji lub prawa międzynarodowego (art. 91 ust. 1 Konstytucji)
jest przybranie przez daną normę konstytucyjną lub prawnomiędzynarodową
postaci przepisu prawa. Postanowienia Konstytucji lub prawa międzynarodowego
jedynie ograniczające swobodę ustawodawcy nie mogą być stosowane bez
pośrednictwa ustaw. Żaden przepis Konstytucji nie stanowi o ilościowym składzie
sądu. Nie zachodzi nieważność postępowania przed Sądem Apelacyjnym, skoro
skład sądu odpowiadał regulacjom ustawowym.
Ponadto skład 7 sędziów był konsekwentny w uzurpowaniu sobie
kompetencji Trybunału Konstytucyjnego i zgodnie z art. 190 ust. 3 Konstytucji,
dotyczącym orzeczeń TK, określił, że uchwała obowiązuje od dnia jej podjęcia.
Tymczasem zaskarżony wyrok został wydany wcześniej, 16 lutego 2023 r., i także
w świetle uchwały nie zaszła nieważność postępowania. Zatem nie zachodzi
nieważność postępowania przed Sądem Apelacyjnym.
Skarżący nie zarzucał, aby naruszenie art. 367 § 3 k.p.c. prowadziło do
nieważności postępowania, lecz nawet nie próbował wykazać możliwości wpływu
rozpoznania apelacji w składzie jednego sędziego na wynik sprawy. Skarżący nie
wskazał na czym polegało podobieństwo sprawy rozstrzygniętej przez Sąd
Apelacyjny we Wrocławiu. Przede wszystkim Sąd odwoławczy nie naruszył art. 367
§ 3 k.p.c. w brzemieniu do 29 września 2023 r., ponieważ w czasie wydania wyroku
obowiązywał przepis szczególny, art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 u. COVID-19,
ustanawiający skład jednego sędziego.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 k.p.c.
oddalił wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania.
Na podstawie art. 98 k.p.c. powodowi przysługuje od skarżącego zwrot
kosztów sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną w wysokości stawki
minimalnej określonej w stosowanym odpowiednio § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia
Min. Sprawiedl. w sprawie opłat za czynności adwokackie.
I CSK 3615/23
4
[wr]
[SOP]