I CSK 2907/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Mariusz Załucki
16 grudnia 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 16 grudnia 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa P. M., A. P.-M.
przeciwko Bank S.A. w W.
o ustalenie i zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Bank S.A. w W.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi I Wydział Cywilny
z 16 maja 2025 r., I ACa 3329/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od pozwanego na rzecz powodów kwoty po 2 700
(dwa tysiące siedemset) złotych zwrotu kosztów postępowania
kasacyjnego wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za
czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego
orzeczenia zobowiązanemu do dnia zapłaty.
I CSK 2907/25
2
UZASADNIENIE
Pozwany Bank S.A. z siedzibą w W. wywiódł skargę kasacyjną od wyroku
Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 16 maja 2025 r., wydanego w sprawie z powództwa
P. M. i A. P.-M. o ustalenie i zapłatę.
Skarżący przedstawił szereg szczegółowych zagadnień prawnych
związanych z oceną skutków eliminacji wybranych klauzul z umowy kredytu
hipotecznego indeksowanego walutą obcą oraz wskazał na potrzebę dokonania
przez Sąd Najwyższy wykładni przepisów stanowiących podstawę tych zagadnień.
Ponadto Bank wskazał na oczywistą zasadność skargi, wynikającą z
bezzasadnego – w jego ocenie – przypisania powodowi statusu konsumenta.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Sąd Najwyższy wskazywal już wielokrotnie, że istotne zagadnienie prawne,
jako podstawa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania musi mieć charakter
doniosły z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nie może być rozwiązane w
świetle dotychczasowego orzecznictwa. Jego wyjaśnienie powinno się bowiem
przyczynić do rozwoju prawa (zob. np. postanowienia SN: z 26 października 2023
r., I CSK 76/23; z 20 października 2023 r., I CSK 1374/23; z 3.10.2023 r., I CSK
2591/23; z 15 września 2023 r., I CSK 4360/22; z 18 sierpnia 2023 r., I CSK
4091/22; z 2 sierpnia 2023 r., I CSK 6585/22; z 13 lipca 2023 r., I CSK 2570/22; z
30 maja 2023 r., I CSK 5362/22; z 24 kwietnia 2023 r., I CSK 5428/22).
Analogiczne wymaganie stawia się również potrzebie dokonania wykładni
określonego przepisu prawa. W ramach tej przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania należy przedstawić i uargumentować nierozwiązany jeszcze
problem lub nieujednoliconą jeszcze rozbieżność orzeczniczą. Jeżeli zaś wykładnia
tego przepisu została już dokonana lub ujednolicona, niezbędne jest podanie
dodatkowej argumentacji, dlaczego ustalona linia orzecznicza wymaga zmiany
(zob. np. postanowienia SN: z 25 października 2023 r., I CSK 2989/23; z 27
września 2023 r., I CSK 4679/22, z 17 sierpnia 2023 r., I CSK 5668/22; z 2 sierpnia
I CSK 2907/25
3
2023 r., I CSK 6585/22; z 14 czerwca 2023 r., I CSK 1231/23; z 16 marca 2023 r., I
CSK 4879/22).
W ostatnich latach do Sądu Najwyższego trafiło wiele spraw odnoszących
się do problemów prawnych opisanych przez skarżącego. W konsekwencji
ukształtowała się linia orzecznicza, uwzględniająca bogaty dorobek judykatury
TSUE. Rozwój orzecznictwa na temat tzw. „kredytów frankowych” zakończył się 25
kwietnia 2024 r. powzięciem przez SN w składzie całej izby uchwały III CZP 25/22,
mającej moc zasady prawnej ex lege (art. 87 ustawy o SN).
W uchwale SN podsumował dotychczasową linię orzeczniczą, przyjmując że:
1) W razie uznania, że postanowienie umowy kredytu indeksowanego lub
denominowanego odnoszące się do sposobu określania kursu waluty
obcej stanowi niedozwolone postanowienie umowne i nie jest wiążące, w
obowiązującym stanie prawnym nie można przyjąć, że miejsce tego
postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej
wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów.
2) W razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w
umowie kredytu indeksowanego lub denominowanego umowa nie wiąże
także w pozostałym zakresie.
3) Jeżeli w wykonaniu umowy kredytu, która nie wiąże z powodu
niedozwolonego charakteru jej postanowień, bank wypłacił kredytobiorcy
całość lub część kwoty kredytu, a kredytobiorca dokonywał spłat kredytu,
powstają samodzielne roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia na
rzecz każdej ze stron.
4) Jeżeli umowa kredytu nie wiąże z powodu niedozwolonego charakteru jej
postanowień, bieg przedawnienia roszczenia banku o zwrot kwot
wypłaconych z tytułu kredytu rozpoczyna się co do zasady od dnia
następującego po dniu, w którym kredytobiorca zakwestionował
względem banku związanie postanowieniami umowy.
5) Jeżeli umowa kredytu nie wiąże z powodu niedozwolonego charakteru jej
postanowień, nie ma podstawy prawnej do żądania przez którąkolwiek ze
stron odsetek lub innego wynagrodzenia z tytułu korzystania z jej
I CSK 2907/25
4
środków pieniężnych w okresie od spełnienia nienależnego świadczenia
do chwili popadnięcia w opóźnienie co do zwrotu tego świadczenia.
Odstąpienie od zasady prawnej przyjętej przez skład całej izby jest zaś
możliwe tylko poprzez wydanie kolejnej uchwały w analogicznym składzie (art. 88
ustawy o SN).
Skarżący nie przedstawili zatem nowych problemów prawnych, które nie
zostałyby do tej pory rozwiązane przez Sąd Najwyższy.
Natomiast powołanie się na przyczynę kasacyjną przewidzianą w art. 3989 §
1 pkt 4 k.p.c. jest natomiast uzasadnione, jeżeli zachodzi niewątpliwa, widoczna na
pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej analizy, sprzeczność orzeczenia z
przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni i w wyniku takiego naruszenia
prawa zapadło w drugiej instancji orzeczenie oczywiście wadliwe. O przyjęciu
skargi kasacyjnej do rozpoznania nie decyduje samo oczywiste naruszenie
konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego przez sąd, który wydał
zaskarżone orzeczenie, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie
oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Skarżący zaś powinien uzasadnić tę
przesłankę, wskazując jedynie na argumenty mieszczące się w zakresie kognicji
Sądu Najwyższego. Nie może więc powoływać się na wadliwość ustaleń
faktycznych, ani opierać na innych faktach niż stanowiące podstawę rozstrzygnięcia
(zob. np. postanowienia SN z 7 grudnia 2023 r., I CSK 5630/22; z 8 listopada 2023
r., I CSK 3494/23; z 20 października 2023 r., I CSK 1631/23 oraz z 25 września
2023 r., I CSK 903/23).
Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika ustalenie, że pomimo
rejestracji działalności gospodarczej powoda w kredytowanym lokalu,
nieruchomość ta służyła do celów mieszkaniowych i stanowiła miejsce
zamieszkania jego i jego rodziny. Sam fakt rejestracji prowadzonej działalności
gospodarczej pod określonym adresem nie wpływa na mieszkalny charakter lokalu,
w szczególnosci jeśli nie pociąga za sobą fizycznego przystosowania tego lokalu do
potrzeb prowadzonej działalności, ograniczającego jego powierzchnię mieszkalną.
Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił
przyjęcia skargi do rozpoznania, o kosztach postępowania kasacyjnego
I CSK 2907/25
5
rozstrzygnął zaś na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 i § 2 pkt 7
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie.
[a.ł]
