I CSK 2788/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
31 października 2025 r.
SSN Beata Janiszewska
na posiedzeniu niejawnym 31 października 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa M.J.1 i M.J.2
przeciwko Syndykowi masy upadłości G. spółki akcyjnej w upadłości w W.
o ustalenie i zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Syndyka masy upadłości G. spółki akcyjnej w upadłości
w W.
od wyroku częściowego Sądu Apelacyjnego w Lublinie
z 8 marca 2024 r., I ACa 1520/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2. zasądza od Syndyka masy upadłości G. spółki akcyjnej
w upadłości w W. na rzecz M.J.1 i M.J.2 kwotę 5400 (pięć tysięcy
czterysta) złotych z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych
za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas po
upływie tygodnia od dnia doręczenia orzeczenia zobowiązanemu
do dnia zapłaty, tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
[J.T.]
I CSK 2788/24
2
UZASADNIENIE
Pozwany syndyk masy upadłości G. S.A. w W. (dalej: bank) wniósł skargę
kasacyjną od wyroku częściowego Sądu Apelacyjnego w Lublinie, wydanego na
skutek apelacji powodów M.J.1 i M.J.2 od wyroku Sądu pierwszej instancji
w sprawie o ustalenie oraz zapłatę, i zmieniającego zaskarżony wyrok w ten
sposób, że Sąd drugiej instancji uwzględnił żądanie ustalenia nieistnienia stosunku
prawnego ze wskazanej umowy kredytu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania bank wskazał na
występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1
pkt 1 k.p.c.) oraz potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.). Natura obu
tych przyczyn kasacyjnych była już przedmiotem bardzo licznych wypowiedzi Sądu
Najwyższego i została szczegółowo omówiona m.in. w postanowieniu SN
z 20 lipca 2023 r., I CSK 4467/22, wydanym w sprawie z udziałem pozwanego.
Obie przyczyny kasacyjne związane były z problemem tego, czy
postępowanie z powództwa kredytobiorców o ustalenie nieistnienia stosunku
prawnego mającego wynikać z umowy kredytu zawartej z pozwanym bankiem jest,
w razie ogłoszenia upadłości kredytodawcy, sprawą o wierzytelność, która podlega
zgłoszeniu do masy upadłości w rozumieniu art. 145 ust. 1 p.u. W konsekwencji
skarżący dążył do ustalenia, czy niniejsza sprawa podlegała zawieszeniu także
w odniesieniu do żądania ustalenia, a nie tylko w zakresie, w jakim powodowie
dochodzili zapłaty.
Zasygnalizowane na s. 4-5 i opisane w dalszej części uzasadnienia skargi
kwestie dotyczące tego, czy sprawa o ustalenie może toczyć się przeciwko
upadłemu bankowi już z chwilą ustalenia osoby syndyka, dawniej rzeczywiście
budziły poważne wątpliwości. Obecnie jednak należy uznać je za wyjaśnione –
w kierunku odmiennym od oczekiwanego przez pozwanego, w uchwale SN
z 19 września 2024 r., III CZP 5/24. W uchwale tej wskazano, że postępowanie
I CSK 2788/24
3
sądowe z powództwa kredytobiorcy będącego konsumentem o ustalenie
nieistnienia stosunku prawnego z umowy kredytu, prowadzone przeciwko bankowi,
co do którego w toku postępowania ogłoszono upadłość, nie jest sprawą
„o wierzytelność, która podlega zgłoszeniu do masy upadłości” w rozumieniu
art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe, a tym samym
może być podjęte z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję syndyka. We
wspomnianej uchwale szeroko umotywowano zajęte w niej stanowiska;
powtarzanie tej argumentacji należy uznać za zbędne.
Wobec powyższego dostrzeżone w skardze kasacyjnej zagadnienie prawne
jest rozstrzygnięte; nie istnieje też potrzeba wykładni wskazanych na s. 5 skargi
przepisów. Kierunek rozstrzygnięcia wspomnianych wątpliwości, odmienny od
stanowiska pozwanego, nie powoduje przy tym, że skarga kasacyjna mogłaby
zostać ewentualnie uznana za oczywiście uzasadnioną.
Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy uznał, że
z motywów skargi nie wynika, by zachodziły określone w art. 3989 § 1 k.p.c.
przyczyny kasacyjne, co uzasadniało odmowę przyjęcia tej skargi do rozpoznania.
O kosztach orzeczono zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik
sprawy, ich wysokość ustalając na podstawie § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie
opłat za czynności radców prawnych.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c., orzeczono, jak
w sentencji postanowienia.
Beata Janiszewska
[J.T.]
[a.ł]
I CSK 2788/24
4
