I CSK 2452/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Beata Janiszewska
22 września 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 22 września 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa S.Z., P.Z., L.O., P.C, i P.O.
przeciwko Syndykowi masy upadłości G. spółki akcyjnej w upadłości w W.
o ustalenie,
na skutek skargi kasacyjnej Syndyka masy upadłości G. spółki akcyjnej w upadłości
w W.
od wyroku częściowego Sądu Apelacyjnego w Szczecinie
z 28 lutego 2024 r., I ACa 2304/23,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
[J.T.]
I CSK 2452/24
2
UZASADNIENIE
Pozwany syndyk masy upadłości G. S.A. w W. (dalej: bank) wniósł skargę
kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie, którym oddalono
apelację skarżącego od wyroku Sądu pierwszej instancji wydanego w sprawie
o ustalenie toczącej się z powództwa S.Z., P.Z., L.O., P.C, i P.O.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania bank wskazał na
występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1
pkt 1 k.p.c.) oraz potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.). Natura obu
tych przyczyn kasacyjnych była już przedmiotem bardzo licznych wypowiedzi Sądu
Najwyższego i została szczegółowo omówiona m.in. w postanowieniu SN
z 20 lipca 2023 r., I CSK 4467/22, wydanym w sprawie z udziałem pozwanego.
Obie przyczyny kasacyjne związane były z problemem tego, czy
postępowanie w sprawie z powództwa kredytobiorców o ustalenie nieistnienia
stosunku prawnego mającego wynikać z umowy kredytu zawartej z pozwanym
bankiem jest, w razie ogłoszenia upadłości kredytodawcy, sprawą o wierzytelność,
która podlega zgłoszeniu do masy upadłości w rozumieniu art. 145 ust. 1 p.u.
W konsekwencji skarżący dążył do ustalenia, czy niniejsza sprawa podlegała
zawieszeniu także w odniesieniu do żądania ustalenia, a nie tylko w zakresie,
w jakim powodowie dochodzili zapłaty.
Choć zasygnalizowane na s. 4 i opisane w dalszej części uzasadnienia
skargi kwestie dotyczące tego, czy sprawa o ustalenie może toczyć się przeciwko
upadłemu bankowi już z chwilą ustalenia osoby syndyka, dawniej rzeczywiście
budziły poważne wątpliwości, to obecnie należy uznać je za wyjaśnione –
w kierunku odmiennym od oczekiwanego przez pozwanego. W uchwale SN
z 19 września 2024 r., III CZP 5/24, wskazano, że postępowanie sądowe
z powództwa kredytobiorcy będącego konsumentem o ustalenie nieistnienia
stosunku prawnego z umowy kredytu, prowadzone przeciwko bankowi, co do
I CSK 2452/24
3
którego w toku postępowania ogłoszono upadłość, nie jest sprawą „o wierzytelność,
która podlega zgłoszeniu do masy upadłości” w rozumieniu art. 145 ust. 1 ustawy
z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe, a tym samym może być podjęte
z chwilą ustalenia osoby pełniącej funkcję syndyka. We wspomnianej uchwale
szeroko umotywowano zajęte w niej stanowiska; powtarzanie obecnie tej
argumentacji należy więc uznać za niecelowe.
Wobec powyższego dostrzeżone w skardze kasacyjnej zagadnienie prawne
jest rozstrzygnięte; nie istnieje też potrzeba wykładni wskazanych na s. 4 skargi
przepisów. Kierunek rozstrzygnięcia wspomnianych wątpliwości nie powoduje przy
tym, że skarga kasacyjna mogłaby zostać ewentualnie uznana za oczywiście
uzasadnioną; jest on bowiem odmienny od stanowiska pozwanego.
Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy uznał, że
z motywów skargi nie wynika, by zachodziły określone w art. 3989 § 1 k.p.c.
przyczyny kasacyjne, co uzasadniało odmowę przyjęcia tej skargi do rozpoznania.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c., orzeczono, jak
w sentencji postanowienia.
Beata Janiszewska
[J.T.]
[a.ł]
